PEILINGGroep 8

Kan groep 8 na de kerstvakantie toch weer naar school?

De basisscholen moesten deze week onverwachts dicht vanwege de harde lockdown. Toch laten scholen in Amsterdam honderden leerlingen uit groep 8 naar school komen door ze als ‘kwetsbaar’ aan te merken. Hoe verhoudt die uitzondering zich tot de regel om zoveel mogelijk thuis te blijven?

Een leeg lokaal van het Amsterdams Lyceum. Tijdens de lockdown zijn alle scholen, van primair onderwijs tot en met de universiteiten, dicht tot en met ten minste 17 januari. Beeld ANP
Een leeg lokaal van het Amsterdams Lyceum. Tijdens de lockdown zijn alle scholen, van primair onderwijs tot en met de universiteiten, dicht tot en met ten minste 17 januari.Beeld ANP

Arie van Loon, bestuurder scholengroep Amos in Amsterdam:

‘We laten onze leerlingen uit de groepen 8 op 4 januari naar school komen. Dat zijn 800 tot 900 leerlingen. Wij zijn niet bang voor nieuwe besmettingen, omdat we geen besmettingshaard lijken te zijn en het ministerie dat ook bevestigt. We zijn wel beducht voor wat we het Action-effect noemen: dat er landelijk straks zoveel uitzonderingen op scholen worden gemaakt dat het ministerie misschien ingrijpt.

‘Geven wij nu het verkeerde voorbeeld? Het verkeerde voorbeeld geven vind ik het verhinderen van kinderen om naar school te kunnen gaan. Deze leerlingen hebben recht op een toekomst, ze hebben een achterstand in groep 7 opgelopen die we nu proberen te repareren. Dat is ontzettend zuur.’

Marjolein Moorman (PvdA), onderwijswethouder in Amsterdam:

‘Amsterdamse scholen maken zich zorgen over leerlingen in groep 8. Ze vrezen dat zij niet het middelbareschooladvies krijgen dat ze verdienen en hebben ons gevraagd: mogen we heel groep 8 als ‘kwetsbaar’ aanmerken?

‘Sommige scholen kiezen daar nu voor. Het is hun eigen keus, maar ik kan me het voorstellen. We willen voorkomen dat kinderen niet de mogelijkheid krijgen te laten zien wat ze waard zijn. Onderzoek onder 20 duizend Amsterdamse leerlingen wijst uit dat veel leerlingen tijdens de eerste lockdown weinig hebben geleerd of zelfs achteruit zijn gegaan. In groep 8 heb je geen kans meer dat in te halen.’

Het ministerie van Onderwijs:

‘Het uitgangspunt is dat iedereen zo veel mogelijk thuis blijft en thuis werkt. Het sluiten van de scholen draagt hieraan bij. Alle scholen gaan over op onderwijs op afstand, maar kinderen in een kwetsbare positie kunnen wel naar school. Het is aan de school, waar nodig in overleg met de gemeente, om te bepalen om welke leerlingen het gaat. Er wordt altijd individueel gekeken of een kind kwetsbaar is. Het is logisch dat in het bijzonder naar groep 8 wordt gekeken, omdat zij in groep 7 ook fysiek onderwijs hebben moeten missen.’

Janneke Oosterman, directeur christelijke basisschool Tamarinde, Zaandam:

‘Toen we hoorden dat Amsterdam groepen 8 naar school wil laten komen, heb ik mijn bestuur gevraagd of wij dit ook kunnen doen. Onze vijf scholen in Poelenburg (een achterstandswijk, red.) gaan na de kerstvakantie de helft van de tijd op school lesgeven aan alle groepen 8.

‘We doen dit vanuit het idee kwetsbare kinderen naar school te halen. Het is een beetje de mazen van de wet opzoeken wat we doen. Maar deze kinderen moeten zich goed kunnen voorbereiden op het voortgezet onderwijs. En intussen ook nog de achterstand van het voorjaar inhalen.’

Inge Jansen, directeur openbare basisschool Finlandia, Rotterdam:

‘We zouden ook meer leerlingen naar school willen halen dan we nu gaan doen. Maar the greater good is toch de gezondheid van iedereen. De enige coronabesmetting die wij op school hadden, vond plaats in groep 8. En dan zou je juist die oudere kinderen weer fysiek les gaan geven?

‘De timing van die twee weken zonder les op school (vanaf 4 januari, red.) is wel vervelend: in januari en februari staan er belangrijke toetsen op het programma. Maar als je voor groep 8 een uitzondering maakt, moet je dat ook voor groep 3 doen. Want die kinderen moeten leren lezen. Hun jaar is misschien nog wel zwaarder dan dat van groep 8.’

Socioloog Thijs Bol (UvA):

‘Kinderen leren misschien meer in groep 3. Maar groep 8 is cruciaal voor het tegengaan van kansenongelijkheid. Uit onderzoek blijkt dat het middelbareschooladvies van leerlingen uit kansarme milieus vorig jaar gemiddeld lager was dan normaal. Vanwege corona was er geen Eindtoets. Dat is voor deze leerlingen doorgaans de manier om een schooladvies onder hun niveau te compenseren.

‘Leerlingen die nu in groep 8 zitten, hebben in groep 7 al acht weken school gemist. Daar komen deze twee weken bovenop, terwijl in april alweer de Eindtoets wacht. Die is cruciaal voor het verloop van hun schoolcarrière. Onderadvisering dreigt opnieuw, met name voor kansarme leerlingen die al het meest onder de lockdowns leiden.’

Jasmijn Kester, bestuurder Stichting voor Katholiek Primair Onderwijs Amersfoort (KPOA):

‘De vraag naar noodopvang is veel groter dan tijdens de eerste lockdown. Dat stelt ons voor een grote uitdaging: opvang bieden aan meer kinderen én onderwijs op afstand organiseren.

‘Kwetsbaar is daarbij een lastig begrip. Kinderen uit gezinnen die hulpverlening krijgen, vangen we op. Maar kinderen met een stabiele thuissituatie met ouders zonder cruciaal beroep in principe niet. Een hele klas als kwetsbaar aanmerken, daar hebben we simpelweg de capaciteit niet voor. En we moeten ook niet vergeten dat we met elkaar de opdracht hebben covid terug te dringen.’

Lees ook:

Het kabinet geeft basis- en middelbare scholen extra ruimte om leerlingen ondanks de lockdown bij de les te houden. De eindexamenplanning gaat in 2021 op de schop.

In Abcoude keken leerlingen op de laatste dag voor sluiting van hun basisschool naar een zelfgemaakte kerstfilm, die eigenlijk op het programma stond voor vrijdag. ‘Scholen zijn overvallen door het besluit van het kabinet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden