Nieuws

Kamerleden willen opheldering over geheim onderzoek naar moskeeën

D66, GroenLinks en DENK willen opheldering van demissionair minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) over onderzoek zaterdag van NRC waaruit blijkt dat zeker tien gemeenten de afgelopen jaren in het geheim onderzoek hebben gedaan naar moskeeën en islamitische organisaties in hun stad.

Een moskee in Rotterdam. Beeld ANP
Een moskee in Rotterdam.Beeld ANP

Volgens D66’er Hanneke van der Werf lijkt het erop dat de Nationaal coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) zich niet aan de wet houdt. ‘Dat roept de vraag op wanneer de NCTV nog meer op eigen houtje onrechtmatig geopereerd heeft.’ Van Der Werf vindt het van belang dat juist de NCTV zich aan de regels moet houden om ‘effectief en geloofwaardig’ op te kunnen treden.

Het Kamerlid wil zo snel mogelijk een debat om opheldering te krijgen. Het is nog niet bekend of een meerderheid van de Kamer het verzoek steunt.

DENK-Kamerlid Stephan van Baarle spreekt schande van het onderzoek. ‘Het gemak waarmee de overheid (grond-)rechten schendt als het om de islam of moslims gaat is schrikbarend.’ Corinne Ellemeet (GroenLinks): ‘Ongelooflijk dat met financiering van de NCTV ongeoorloofd onderzoek is gedaan.’

VVD-Kamerlid Bente Becker vindt het belangrijk om in de moskeeën oog te houden op mogelijke radicalisering. ‘We hebben helaas te veel voorbeelden gezien van uitreizigers en onderdrukking. Dat past niet in onze vrije samenleving’, aldus Becker. Maar, zegt de VVD’er, het onderzoek dat de gemeenten uitvoeren ‘moet natuurlijk wel plaatsvinden binnen de afspraken die we met elkaar gemaakt hebben.’

Mogelijk onwettig

De undercover-operatie werd uitgevoerd door Nuance door Training en Advies (NTA), dat onder meer de overheid adviseert over radicalisering, en betaald door de NCTV die onder de verantwoordelijkheid van Grapperhaus valt.

In elk geval Rotterdam, Delft, Almere, Eindhoven, Huizen, Leidschendam-Voorburg, Zoetermeer, Veenendaal, Helmond en Ede lieten NTA onderzoek doen naar de islamitische gemeenschap in hun gemeente. De bevindingen werden doorgestuurd naar de NCTV.

Zonder grond van verdenking werd nagetrokken wat moskeebestuurders, imams en docenten studeerden, werden familiebanden in kaart gebracht, geloofsstromingen onderzocht en contacten met de Marokkaanse overheid in kaart gebracht, weet NRC op basis van het rapport. Experts wijzen erop dat deze werkwijze mogelijk in strijd is met de wet.

‘Enorme schok’

Het ministerie van Justitie en Veiligheid erkent dat de NCTV bij de onderzoeken betrokken was. Of de gemeenten binnen de wet hebben gehandeld, laat de zegsman in het midden. Volgens NRC hadden aanvankelijk 39 gemeenten interesse in het undercover-onderzoek, maar haakte het merendeel af vanwege twijfels over de opzet.

Het Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders (SMN) reageert zaterdag verbolgen op de publicatie en spreekt van ‘geheime infiltraties’ die tot een ‘enorme schok hebben geleid binnen de Nederlandse moslimgemeenschap’.

PVV-leider Wilders is blij met het door de NCTV betaalde onderzoek. ‘Heel goed’, twitterde hij. ‘Undercover graven, ideologie destabiliseren en daarna allemaal sluiten. Moskeeën horen niet bij Nederland!‘

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden