Kamer voert debat in de luwte over geld voor zorgsector

De Tweede Kamer wil dat minister Borst van Volksgezondheid het budget voor de vrijwilligershulp volgend jaar verhoogt tot twaalf miljoen....

JET BRUINSMA

Van onze verslaggeefster

Jet Bruinsma

DEN HAAG

Dat geld is niet bedoeld voor de vrijwilligers zelf, maar voor de professionele organisatie die nodig is om vrijwilligerswerk goed te regelen en te coördineren.

Een aantal fracties in de Kamer vindt ook dat de minister eindelijk eens ernst moet maken met een deugdelijke bekostiging van de patiëntenorganisaties. Vorige Tweede Kamers en kabinetten hebben zich, net als de zittende politici, daar altijd voor uitgesproken, maar veel verder dan knibbelige subsidies is het nooit gekomen.

Het is de vraag of de Kamer vandaag veel spijkers met koppen kan slaan, want anders dan in voorgaande jaren staat het debat over het FOZ vandaag vooral in het teken van onzekerheid. De discussie over de financiering van de zorgsector wordt gevoerd in een politieke luwte.

Het paarse kabinet heeft in het regeerakkoord de contouren geschetst van het toekomstige beleid voor de zorgsector. Maar de uitwerking daarvan is nog niet klaar. Pas in januari wordt het rapport van een ambtelijke Taskforce voor de zorgsector verwacht. Als het kabinet dat stuk voor zijn rekening neemt, kunnen er zaken worden gedaan tussen Kamer en kabinet. Het FOZ, dat op Prinsjesdag verscheen, bevat wel financiële plussen en minnen, maar waar die uiteindelijk precies terecht zullen komen, is nog niet in alle opzichten duidelijk.

Veranderingen die zeker wèl doorgaan, zoals de forse uitdunning van het ziekenfondspakket voor tandartshulp, staan tijdens het debat over het FOZ niet principieel meer ter discussie. De onrust onder veel patiënten zal de Kamer niet vermurwen. De paarse partijen, PvdA, VVD en D66, waren het al over de uitdunning eens, evenals over de besparing die de maatregel moet opleveren: 450 miljoen. Het VVD-kamerlid Kamp wijst erop dat de maatregel, door demissionair interim-minister Ritzen van Volksgezondheid in augustus ondertekend en door de nieuwe minister Borst uitgewerkt, minder ver gaat dan eerdere voorstellen, onder andere van haarzelf en de CDA'er Lansink in 1983.

Zij wilden de tandartshulp voor iedereen schrappen. Paars houdt de hulp voor jongeren, gehandicapten en mensen met bijzondere gebitsproblemen ten minste nog binnenboord. Het kamerlid Van Boxtel (D66) wil onderzoeken of er niet toch nog een beetje hulp in het pakket kan blijven. Oudkerk (PvdA) is overtuigd van de noodzaak om het pakket te versoberen en te versmallen, als dat maar 'zorginhoudelijk verantwoord' gebeurt. 'We moeten het eens worden over wat we in het pakket willen bewaren. Maar juist om dat mogelijk te maken, moeten er andere dingen uit.'

Het is nu al zeker dat er volgend jaar, als het pakket voor de fysiotherapie op de nominatie staat om gedecimeerd te worden, een soortgelijke discussie zal worden gevoerd. De bevolking verontwaardigd en ongerust, de politici vastberaden. 'De tragiek is vaak dat wij hier op macro-niveau praten, terwijl de mensen thuis de maatregelen anders beleven', constateert het nieuwe D66-kamerlid Van Boxtel.

Op het terrein van de eigen bijdragen en het eigen risico is de kloof tussen burger en politiek minder manifest. De kabinetsplannen zijn hier nog weinig uitgekristalliseerd. De Kamer wil in elk geval voorkomen dat de chronisch zieke of gehandicapte burger straks te maken krijgt met een opeenstapeling van bijdragen en risico's en hoge prijzen, niet alleen op het gebied van de gezondheidszorg, ook voor vervoer, huisvesting, enzovoort. De boodschap om hier behoedzaam te opereren, krijgt minister Borst vandaag mee.

De minister heeft nieuwsgierige kamerleden op dit punt veel wind uit de zeilen genomen door vorige week een principe-akkoord te sluiten met de specialisten over een doelmatiger en minder kostbaar honoreringssysteem. Maar de Kamer wil wel de garantie dat de samenhang in de zorg - met een lelijk woord transmuralisering genoemd - nu eindelijk eens goed wordt geregeld. De patiënt die overstapt van het ene type zorg naar het andere, moet geen hinder ondervinden van verschillen in planningssystematiek of regelgeving, vindt de Kamer.

Het FOZ in zijn huidige vorm is ongeschikt om die samenhang te bevorderen. De budgetdiscipline (het financieel keurslijf) is voor elk type voorziening weer anders, en bovendien ongeschikt om vraag en aanbod in de zorg goed op elkaar af te stemmen. Daar moeten we deze kabinetsperiode een oplossing voor vinden, vindt Oudkerk, als huisarts ervaringsdeskundige in de gezondheidszorg.

Meer efficiency, zuiniger werken en minder bureaucratie kunnen op de korte termijn al heel wat besparen, denkt hij. 'Er zit nog een hoop dood geld in de zorgsector.' Hij zal minister Borst aansporen om de in Nederland exorbitant hoge prijzen voor geneesmiddelen hard aan te pakken.

De Kamer zal minister Borst en staatssecretaris Terpstra vandaag bestoken met wensen en verlangens. Maar het echte debat over het paarse beleid voor de gezondheidszorg komt pas over een paar maanden, als de Taskforce klaar is. Die moet nog heel wat werk verzetten. 'Het einddoel is nog niet echt scherp', zegt Van Boxtel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden