'Kamer is verplicht maatregelen te nemen'

De kritiek op het rapport Bruggen Bouwen is flink. Maar voorzitter Blok ligt daar niet wakker van. 'Het rapport geeft een nauwgezet oordeel over diverse perioden in het beleid....

Het ging niet zonder slag of stoot. SP'er Ali Lazrak stapte voortijdig uit de commissie en er ontstond een rel over het Verwey-Jonker Instituut, dat vooronderzoek verrichtte. Toen het rapport af was, stond LPF-Kamerlid Varela alsnog op het toevoegen van een zinnetje over het belang van een restrictief immigratiebeleid. Om het allemaal nóg erger te maken werd een deel van het rapport Bruggen Bouwen voortijdig gelekt.

Was u hier maar nooit aan begonnen.

'Het rapport ligt er, dus het was geen onmogelijke opgave. Maar het was wel lastig. De val van Srebrenica of de IRT-affaire verschillen nogal van dit onderzoek. Dat zijn stuk voor stuk ingrijpende gebeurtenissen, maar integratie is complex en veelomvattend. Bovendien staat het onderwerp al jaren in het brandpunt van het politieke debat.'

Veel politici noemen de integratie mislukt. Waarom ontbreekt die kwalificatie juist in het rapport?

'Ik doe geen samenvattingen - het is volkomen geslaagd of mislukt - daar heb ik niks aan. Het heeft geen zin om te blijven hangen in algemene constateringen. Op een gegeven moment moet je de volgende stap zetten.

'In de motie die onze opdracht was, heeft de Kamer trouwens al de conclusie meegegeven dat het integratiebeleid onvoldoende geslaagd is. Wij moesten juist op verschillende gebieden aangeven wat er precies gelukt of mislukt is, zodat we in de toekomst vooruitgang kunnen boeken.

'Als er één rode draad door het rapport loopt, is het wel dat elke aanbeveling slechts een deel van de oplossing herbergt. Dat betekent dat je geen grote woorden moet bezigen over dat ene gouden sleuteltje tot integratie. Dat bestaat namelijk gewoon helemaal niet.'

Dé sleutel tot integratie mag dan niet bestaan, uw aanbevelingen worden door politiek Den Haag als te slap afgedaan.

'Die partijen moeten dan maar aangeven waar het in het verleden beter of slechter is gegaan dan wij aangeven. Het rapport geeft een nauwgezet oordeel over diverse perioden in het beleid. Vaak zijn dat heel heldere conclusies.

'Een voorbeeld? Hoewel er eind jaren zeventig al signalen waren over het belang van taalonderwijs en inburgering is daar jaren niets mee gedaan en daarna weifelend. Als partijen andere maatregelen prefereren boven de onze, moeten ze daar een Kamermeerderheid voor vinden. In het rapport van de commissie kunnen ze nalezen welk rendement daarvan kan worden verwacht. De oplossing zit 'm in de optelsom van allerlei maatregelen.'

Hebben de commissieleden veel water bij de wijn moeten doen om tot de unanieme aanbevelingen in het rapport te kunnen komen?

'Integratie is bij uitstek een onderwerp dat aanleiding geeft tot discussie, ook binnen de commissie. Dat we eerst de feiten hebben verzameld om een oordeel te kunnen vellen over het verleden, maakte het een stuk eenvoudiger.

'Als je de oorzaken van problemen hebt vastgesteld, kom je immers gemakkelijker tot aanbevelingen. Dat het lastig blijft om de partijen op één lijn te krijgen, en iedereen wel wat water bij de wijn moest doen, spreekt voor zich. Daarom is het juist zo bijzonder dat dit rapport er nu ligt.'

Toch beschuldigt uw partijgenote van de VVD Hirsi Ali de commissie van een gebrek aan realiteitszin. Dat moet toch behoorlijk pijn doen?

'Ik krijg daar zeker geen enthousiast gevoel bij, maar er moet de komende weken nog een stevige strijd gevoerd worden. Integratie is een urgent vraagstuk en de Kamer is verplicht om maatregelen te nemen. Wij leggen nu voorstellen neer. Ik hoop dat daar iets mee gebeurt, de kansen liggen voor het grijpen. Maar het kan zijn dat de Kamer opnieuw in gekissebis blijft steken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden