Kabinet vreest financiële strop en blokkeert Expo Rotterdam 2025

Een domper voor Rotterdam: het kabinet weigert de havenstad voor te dragen voor de Wereldtentoonstelling 2025. De initiatiefnemers van deze Expo rekenden op miljoenen bezoekers en een forse economische impuls, maar minister Henk Kamp (Economische Zaken) vreest een strop van 500 miljoen à 1 miljard euro.

De skyline van Rotterdam. Beeld anp

'Wat een waardeloze kijk op de economie', foetert initiatiefnemer Leendert Bikker over het Haagse njet. 'Nederland heeft alles in zich om het Singapore van Europa te worden. Nog even en we zijn een openluchtmuseum met als kerntaak het organiseren van festivals. Dat kan toch niet waar zijn?'

Grote bedrijven als Heineken, Shell en KLM steunden de Expo2025, net als universiteiten, de NS, de provincie en Natuurmonumenten. De oude stadshavens tussen de Erasmusbrug en de Beneluxtunnel moesten het decor vormen voor een internationale tentoonstelling over 'delta's in transitie': droge voeten, lokale energievoorziening en een sluitende kringloop van grondstoffen en voedsel.

De Zuid-Koreaanse stad Busan zet wel alles op alles om de World Expo binnen te halen, te zien aan dit graanveld. De Expo zou in 2030 dan naar de stad moeten komen. Beeld epa

Rotterdam baalt

De organisatoren rekenden in zes maanden tijd op 20 miljoen bezoekers. Daarnaast gingen ze uit van extra economische groei in de aanloop naar 2025. De Expo in Shanghai (2010) trok 70 miljoen bezoekers, Milaan (2015) 20 miljoen.

De gemeente Rotterdam had zich achter het plan van de private partijen geschaard. Het stadsbestuur hoopte dat mede dankzij de Expo2025 een nieuwe metrolijn en een nieuwe stadsbrug binnen handbereik zouden komen. Rotterdam wil een nieuwe oeververbinding nabij de westelijke stadshavens. Daar moet een gebied ter grootte van 150 voetbalvelden een nieuwe bestemming krijgen; de Expo zou als katalysator dienen.

Maar minister Kamp zal Rotterdam niet voordragen bij het Bureau International des Expositions. Hij is 'positief' over de 'steun en sympathie vanuit het Nederlandse bedrijfsleven en regionale en lokale publieke organisaties'. Private partijen hebben al een kleine 3 miljoen euro in het project gestoken, maar de staat moest garant staan voor alle risico's. In de maatschappelijke kosten- en batenanalyse valt de balans negatief uit, aldus Kamp in een brief aan de Tweede Kamer.

Liever gaat de minister op zoek naar 'nationale iconen': innovaties 'waar we nu en in de toekomst trots op kunnen zijn'. In 2014 werden onder andere gekweekte stamcellen en hybride aardappels tot icoon uitgeroepen.

Expo-initiatiefnemer Bakker voelt zich niet aangesproken. 'Dan komen ze niet verder dan een energieneutrale skipiste in de Noordoostpolder. Aan die waanzin doen wij niet mee.' Hij meent te weten waarom de Expo2025 geen kabinetssteun krijgt: 'Den Haag heeft het niet zelf bedacht en dus is het ingewikkeld. Ze hebben de mond vol van participatie, maar weten zich geen raad met zulke initiatieven.'

Rotterdam handhaaft zijn plannen voor een westelijke oeververbinding. Maar een nieuwe brug dreigt een doel op zich te worden, waarschuwt stedebouwkundige Riek Bakker maandag in de Volkskrant. Ze stond in Rotterdam aan de basis van de Erasmusbrug, de Koopgoot, het Museumpark en de Kop van Zuid.

Bakker: 'Je kunt geen stad of brug ontwikkelen op basis van een Expo. Ook zonder Expo moet je een visie uitstippelen voor het havencomplex, van de stadshavens tot en met de tweede Maasvlakte, samen met het Havenbedrijf, buurgemeenten en bedrijfsleven. Je bouwt geen stad of brug voor een expositie, maar voor de toekomst.'

Interview

Riek Bakker, de stedebouwkundige die in Rotterdam aan de basis stond van de Koopgoot, het Museumpark, de Kop van Zuid en de Erasmusbrug, waarschuwt voor onbezonnen bruggen en hoogbouw. 'Foute boel.' (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden