Dagkoersen Uw politieke nieuwsbrief

Kabinet valt over 'ongepaste' brief Erdogan aan Turkse Nederlanders

De Turkse president Erdogan. Beeld AP

Goedemiddag, vandaag viel minister Koolmees over een brief van president Erdogan aan Turkse Nederlanders en besloot het kabinet tot een weinig glorieus vertrek van de Nederlandse troepen uit Mali.

Hier zijn uw politieke Dagkoersen. Ontvangt u deze dagelijkse nieuwsbrief liever in uw mailbox? Dat is zo geregeld. 

STEMOPROEP VAN DE DAG
‘Ongepaste’ brief Erdogan

Als Turkse Nederlander vind je niet elke dag een bericht van president Recep Tayyip Erdogan in je brievenbus, maar deze week was het weer eens zover. De Turkse leider riep Nederlanders met een Turks paspoort in een brief op te gaan stemmen voor de parlements- en presidentsverkiezingen in Turkije, waarvoor de stembussen vanochtend in Amsterdam, Den Haag en Deventer zijn geopend.

De stemoproep van de autocratische Erdogan is tegen het zere been van minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken. Koolmees noemde de brief bij het ingaan van de ministerraad 'ongepast' en een vorm van ongewenste buitenlandse inmenging. De minister wilde nog niet zeggen of het kabinet ook concrete stappen ging nemen in de richting van Turkije. 'Daar ga ik niet op vooruitlopen.'

Koolmees' voorzichtigheid is te verklaren. De vorige keer dat Nederland zich verzette tegen Turkse campagne-uitingen mondde dat uit in een diplomatieke crisis. In maart 2017 zette Nederland een Turkse minister het land uit die campagne wilde voeren voor een 'ja' bij een referendum over een omstreden grondwetswijzing. Daarop noemde Erdogan de Nederlanders 'nazi-overblijfselen'. Sindsdien hebben Nederland en Turkije hun hoogopgelopen ruzie niet bijgelegd.

De eerste brief van Erdogan aan Turkse Nederlanders is het niet: in 2015 kregen de stemgerechtigden in Nederland ook al bericht van zijn AK-partij. De partij bleek destijds de gegevens te hebben gekocht van het Turkse kiescollege.

BESLUIT VAN DE DAG
Krijgsmacht maakt pas op de plaats

De kogel is door de kerk: de Nederlandse bijdrage aan de VN-missie komt tot een einde.

Het is voor Defensie geen glorieuze aftocht. Twijfels over de missie waren er vanaf het begin: hoeveel verschil zou Nederland kunnen maken in zo’n enorm, instabiel gebied met een nauwelijks functionerende rechtsorde? Vooral de PvdA zag als regeringspartij een kans om een rol te pakken bij de handhaving van de internationale rechtsorde, in de rest van de Kamer en binnen Defensie waren meteen al aarzelingen of het niet te hoog gegrepen was.

Missie geslaagd? Ook het nieuwe kabinet wijst onvermoeibaar op de zegeningen. Het vredesakoord tussen de regering en de rebellen houdt stand, de veiligheidssituatie is wankel maar verbeterd en Mali is niet afgegleden tot een islamitisch kalifaat. Daar heeft de missie allicht een steentje aan bijgedragen.

Daartegenover staan de openlijke klachten van de Nederlandse militairen die niet goed zeggen te weten wat ze in Mali doen en hun draai binnen de logge en bureaucratische VN-missie niet wisten te vinden. Het laatste politieke draagvlak werd deze week weggeslagen door de conclusie van de Rekenkamer dat de missie Defensie boven het hoofd groeit

Het kabinet heeft die boodschap begrepen, liet het vandaag blijken. Per 1 mei 2019 gaat de stekker eruit in Mali en komen de 250 resterende militairen terug naar huis. De aandacht van het kabinet verschuift terug naar Afghanistan, waar de bijdrage aan de NAVO-missie wordt opgevoerd.

Maar let op: dat gaat om 60 special forces die eerder actief waren in Irak. Hun logististiek, ondersteuning en medische begeleiding komt in handen van Duitsland. Al met al een forse besparing op de parate inzet van het Nederlandse leger. In de woorden van minister Bijleveld, zojuist na de ministerraad: ‘We geven de landmacht rust en de tijd om te herstellen.’

ONDERZOEK VAN DE DAG
Wie lekte er in Amsterdam?

Commissaris van de koning in Noord-Holland Johan Remkes Beeld ANP

Het Openbaar Ministerie bekijkt of het een onderzoek gaat instellen naar het mogelijk lekken van informatie over de burgemeestersbenoeming in Amsterdam. Een woordvoerder van het OM bevestigt dat de voorzitter van de vertrouwenscommissie, Partij voor de Dieren-raadslid Johnas van Lammeren, op 3 mei aangifte heeft gedaan van een lek na een publicatie in de Telegraaf.

Die krant schreef dat Commissaris van de Koning Johan Remkes alles op alles zette om lekken van burgemeesterskandidaten te voorkomen. Zo stuurde hij de leden van de vertrouwenscommissie geen informatie via de mail en hoorden zij pas kort voor een vergadering waar zij zich moesten melden. Volgens Remkes was die geheimzinnigheid belangrijk voor een zorgvuldig verloop van de zoektocht.

Burgemeesterskandidaten zijn inderdaad nog niet gelekt,maar dat de procedure om lekken te voorkomen naar buiten zou komen, was ook weer niet de bedoeling. Naar aanleiding van de aangifte van Van Lammeren heeft de Amsterdamse politie een feitenonderzoek uitgevoerd. Het OM buigt zich nu over de resultaten van dat onderzoek. Als valt op te maken dat het ambtsgeheim is geschonden en de pakkans groot is, kan het OM besluiten om de rijksrecherche in te schakelen. 

Bij het opsporen van het lek zal het OM wel enige voorzichtigheid aan de dag  leggen. Vorige week kwam het negatief in het nieuws toen bleek dat het telefoongegevens van een journalist van het Brabants Dagblad opvroeg om erachter te komen wie lekte over de burgemeestersbenoeming in Den Bosch. Later werd duidelijk dat het OM ook heeft geprobeerd de betrokken journalist af te luisteren.

EN DAN NOG DIT

Wethouderskorps dijt uit....

Gemeenten willen steeds meer wethouders - en dat loopt in de papieren. Het AD keek naar het aantal wethouders in de 294 gemeenten waar de coalities rond zijn en kwam erachter dat er 98 bestuurders meer zijn dan in 2010 en 39 meer dan in 2014. Een wethouder verdient, afhankelijk van de grootte van de gemeente, tussen de 64 en 137 duizend euro. En dus kost de groei vele miljoenen.

Vandaag zei minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken dat zij gaat bekijken of de groei volgens de regels verloopt en of de gemeenten er wel goed over nadenken, ook al bepalen zij in principe zelf hoeveel wethouders er nodig zijn.

...Maar eerste wethouder is al weg

De opgestapte wethouder Tjeerd Herrema. Beeld ANP

Wie al niet meer bij het uit de kluiten gewassen wethouderskorps zit, is Tjeerd Herrema (PvdA). Na krap een week wethouderschap in Almere stapte Herrema donderdagavond op na een betichting van seksuele intimidatie. Huis-aan-huiskrant Almere Deze Week beschuldigt hem ervan een redacteur te hebben lastiggevallen met een seksueel getint bericht en dito telefoontje. 

Een onderzoek naar de klacht liep nog, maar aangezien het lokale blad tot publicatie is overgegaan, houdt Herrema de eer aan zichzelf‘Een beschuldiging van seksuele intimidatie is misschien wel de zwaarste die een bestuurder kan krijgen’, zei een geëmotioneerde Herrema in de gemeenteraad van Almere. ‘En geloof me, ik ben er kapot van.’ 

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Vragen of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl. Deze nieuwsbrief per e-mail ontvangen? Regel het heel eenvoudig hier

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden