'Kabinet reageert te traag op recessie'

Rinnooy Kan (SER): bonden en werkgevers staan klaar...

AMSTERDAM/DEN HAAG Het kabinet is te traag met het formuleren van een antwoord op de recessie. Die kritiek uitte voorzitter Alexander Rinnooy Kan van de Sociaal Economische Raad (SER), het belangrijkste adviesorgaan van de regering, tijdens het debat de Volkskrant op zondag in De Rode Hoed in Amsterdam.

Als het kabinet de komende weken geen adequate maatregelen neemt, zal de recessie zich nodeloos verdiepen, waarschuwde Rinnooy Kan. ‘Werkgevers en vakbonden staan klaar om aan de slag te gaan, maar het wachten is op het kabinet.’ Kostbare tijd gaat zo verloren. ‘Het kabinet pakte de bankencrisis voortvarend aan, maar reageert nu te traag. Enkele maanden geleden lag Nederland straatlengtes voor op andere Europese landen. Die voorsprong hebben we bijna verloren.’

Door de recessie nemen de inkomsten voor de schatkist af, terwijl de uitgaven stijgen. Het begrotingstekort loopt op en dat maakt ingrijpende hervormingen noodzakelijk. Vorige week lekte uit dat hoge ambtenaren het kabinet over anderhalve week adviseren over verstrekkende maatregelen.

Vooral de opties om de hypotheekrenteaftrek te beperken en de pensioengerechtigde leeftijd te verhogen, leiden tot onrust. Rinnooy Kan wilde zijn oordeel hierover niet geven. Wel zijn de bonden volgens hem ‘met recht en reden heel bezorgd’ over een mogelijke verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd van 65 naar 67 jaar.

Toch lijkt dat juist een serieuze optie, want dit weekeinde zei premier Balkenende dat het beperken van de hypotheekrenteaftrek voor hem onbespreekbaar is. Hij nuanceerde hiermee zijn uitspraak, vrijdag na de ministerraad, dat bij het bestrijden van de crisis niets wordt uitgesloten.

PvdA-vicepremier Bos (Financiën) houdt nog wel alle opties open. Zondag wilde hij niet ingaan op het veto van Balkenende over verlaging van de hypotheekrenteaftrek. ‘We wachten het brede ambtelijke onderzoek af, dan pas volgt de politieke discussie’, zei zijn woordvoerster. Vrijdag noemde Bos met name maatregelen als langer doorwerken, de sociale zekerheid en het ‘eigen huis’.

Ook de werkgevers- en werknemersorganisaties winden zich op over een gebrek aan daadkracht van het kabinet. ‘We willen maatregelen om de economie op korte termijn weer aan de praat te krijgen, zonder dat de volgende generaties zwaar worden belast’, zei Bernard Wientjes, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW. ‘Maar handen af van de hypotheekrenteaftrek.’ Voor Wientjes staat het herstellen van het vertrouwen voorop, ‘niet het aanwakkeren van meer wantrouwen’.

Wientjes pleit net als de vakbonden voor verlenging van de regeling voor werktijdverkorting. Ook wil hij een fiscale regeling voor de isolatie van woningen, om de bouwsector te stimuleren.

Voor FNV-voorzitter Agnes Jongerius is verhoging van de AOW-leeftijd taboe. Zij vreest sociale onrust. ‘Je kunt dit verhaal niet verkopen aan de werknemers. In hun beleving worden de banken gered van hun belastinggeld.’ Volgens Jongerius is het onrechtvaardig dat werknemers dan ook nog langer moeten werken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden