Nieuws

Kabinet neemt voorschot op de nabije toekomst: ‘Zonder risico gaat het niet’

Balancerend op het slappe koord tussen de ziekenhuisbezetting en het aanzwellende verlangen naar meer vrijheid, voert het kabinet enkele versoepelingen door in de coronaregels. Dat is volgens premier Rutte geen gok, maar wel ‘ongelooflijk spannend’. Hij neemt een voorschot op de nabije toekomst en rekent daarbij vooral op het effect van de vaccinatiecampagne.

 Demissionair premier Mark Rutte dinsdagavond tijdens de persconferentie.  Beeld ANP - Sem van der Wal
Demissionair premier Mark Rutte dinsdagavond tijdens de persconferentie.Beeld ANP - Sem van der Wal

Na de domper van vorige week, waarin voorgespiegelde versoepelingen op het laatste moment werden ingetrokken, hadden premier Rutte en minister De Jonge dinsdagavond een makkelijker boodschap. Voor het eerst sinds weken hadden ze het ongeduldige land weer eens wat te bieden, maar tegelijk toonden ze zich zeer bewust van het kritische en soms ronduit bezorgde deel van hun publiek – artsen en verpleegkundigen in de ziekenhuizen voorop.

In vergelijking met vorige week zijn de cijfers van de instroom van nieuwe patiënten immers nauwelijks zichtbaar verbeterd. Bij monde van professor Aura Timen klonk vlak voor de persconferentie nog de waarschuwing vanuit het Outbreak Management Team dat het te vroeg is om de teugels te laten vieren. ‘Versoepelen is verantwoord als we in de dalende poot van de epidemie zitten, en dat is op dit moment niet zo’, aldus Timen.

Toen in januari de avondklok werd ingevoerd omdat het kabinet een noodsituatie vreesde, lag het aantal dagelijkse besmettingen veel lager dan afgelopen week. In veel ziekenhuizen zijn alle verloven voor de meivakantie alweer ingetrokken.

Maar dit keer liet het kabinet zich er niet meer van weerhouden om een reeks maatregelen aan te kondigen per woensdag 28 april. Die ochtend om 4.30 uur loopt de avondklok af en die middag tussen 12 uur en 18 uur gaan de horecaterrassen weer open, al is dat onder forse restricties. In de winkels kunnen klanten die dag weer zonder afspraak terecht, de non-food-markten mogen weer open en in het hoger onderwijs kunnen studenten weer – met mate – naar de collegezalen. Kandidaten voor het rijbewijs mogen weer theorie-examen doen en bij uitvaarten zijn 100 mensen welkom.

Helemaal gerust is het kabinet er niet op, erkende Rutte. Het is de voornaamste reden dat winkeliers en horeca-uitbaters nog niet vrij kunnen ondernemen. ‘Zonder risico gaat het niet, maar de risico’s moeten wel verantwoord zijn’, aldus de premier. Hij vroeg er begrip voor dat het kabinet alle belangen moet meewegen, niet alleen die van de zorg. ‘De samenleving snakt naar meer ruimte. Naar meer contact.’

Immuniteit

Alle hoop is er nu op gevestigd dat de nabije toekomst redding brengt en dat nog voor 28 april de dalende instroom in de ziekenhuizen overtuigend door zal zetten. De modellen van gezondheidsinstituut RIVM wijzen daar wel op, benadrukte Rutte. Het is een gevolg van de groeiende immuniteit voor het virus in de samenleving, nu miljoenen mensen de ziekte hebben doorstaan en inmiddels 4,5 miljoen mensen een eerste injectie met het vaccin hebben gehad, vooral veel kwetsbare ouderen.

Het is de voornaamste reden dat de gevreesde derde golf langzamer is gekomen dan werd verwacht en ook minder hoog is geworden. Dat effect gaat versneld doorzetten nu de vaccinatiecampagne eindelijk op stoom lijkt te komen, zo verwacht het kabinet. ‘We zetten inmiddels op meer dan 9.000 vaccinaties per uur’, benadrukte minister De Jonge van Volksgezondheid. ‘Prik voor prik komt het normale leven steeds dichterbij. Laten we ons daaraan vasthouden.’

In dat licht had hij ook goed nieuws over het Janssen-vaccin, waarop een belangrijk deel van de Nederlandse vaccinatiestrategie is gebouwd. Nu de gevaarlijke bijwerkingen van dat vaccin door het Europees Geneesmiddelenbureau EMA als ‘zeer zeldzaam’ zijn gekwalificeerd, wordt het vanaf woensdag in Nederland volop ingezet. De Jonge vraagt daarvoor dit keer geen apart advies aan de Nederlandse Gezondheidsraad. De eerste prikken met Janssen gaan naar medewerkers van ziekenhuizen en de geestelijke gezondheidszorg.

Intussen is er ook een versnelling op komst voor de groep van ongeveer een miljoen 60-minners met een medische indicatie, de mensen die ook in aanmerking komen voor de gebruikelijke griepprik. Zij worden versneld gevaccineerd door de GGD’s, met de vaccins van Pfizer/BioNTech of Moderna. Het kabinet breekt daarmee met de regel dat er van oud naar jong wordt gevaccineerd, omdat het corona-risico voor mensen met medische indicatie ongeveer gelijk is aan dat van gezonde 50- tot 60-jarigen. Vanaf de eerste week van mei gaan de uitnodigingen de deur uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden