Kabinet kortwiekt verzorgingsstaat

Met een rijksbegroting vol recordbezuinigingen en harde ingrepen in de sociale zekerheid en de zorg denkt het tweede kabinet-Balkenende de Nederlandse economie er bovenop te helpen....

Minister Zalm van Financiën sprak dinsdag van 'forse maatregelen waardoor veel Nederlanders worden geraakt'. Balkenende kondigde aan dat 'de traditionele verzorgingsstaat wordt afgeslankt', maar noemt de kern van zijn beleid 'wel degelijk sociaal'.

Oppositiepartijen, vakbonden en maatschappelijke organisaties in vrijwel alle sectoren reageren gebeten. Ze beschuldigen het kabinet van 'eenzijdig bezuinigen' en 'cijferfetisjisme', betitelen het beleid als 'onredelijk' en 'asociaal'. Oppositieleider Bos van de PvdA sprak van een 'hopeloze, onfatsoenlijke Miljoenennota'.

De premier en zijn ministers toonden zich niet onder de indruk . Nederland is te duur en zal daardoor slechts langzaam uit het economische dal komen. Balkenende: 'We ontkomen niet aan structurele hervorming. We gaan moeilijke maatregelen en kritiek niet uit de weg.' Zalm zei te hopen dat 'iedereen beseft hoe ernstig de situatie is en bereid is zijn bijdrage aan het herstel te leveren'.

Bijna 11 miljard van de 17 miljard die het kabinet de komende vier jaar bezuinigt, zal al volgend jaar moeten worden opgebracht. Forse maatregelen moeten de zorg betaalbaar houden: onder andere een eigen bijdrage van 1,5 euro per recept en verkleining van het ziekenfondspakket. Ook moeten ouderen langer doorwerken en schrapt het kabinet de fiscale aftrek van VUT- en prepensioenpremies. Het vraagt forse loonmatiging en voert die zelf door in de ambtenarij.

Hoewel door het bezuinigingspakket de koopkracht van bijna alle Nederlanders terugloopt, stelt de minister-president dat de kritische grens van het welvaartsniveau nog niet is bereikt. 'We moeten het niet overdrijven. We zitten nog steeds op het niveau van 2001.' Het bezuinigingspakket heeft drie doelen, aldus Balkenende: 'De economie wordt sterker, de overheid slagvaardiger en we zorgen voor meer samenhang in de samenleving.'

De ministers De Geus van Sociale Zaken en Hoogervorst van Volksgezondheid, die de meeste bezuinigingen voor hun rekening nemen, scharen zich achter de premier. Beiden verwelkomen de slechte economische situatie als 'duwtje in de rug' om over te gaan tot maatregelen die volgens hen toch al broodnodig waren. Het kabinet wijst er nadrukkelijk op dat het naast alle bezuinigingen ook extra investeert in onderwijs, infrastructuur en veiligheid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden