Analyse

Kabinet hoopt op meer alertheid en dreigt met ingrijpend pakket

Eerder dan het hoopte, ziet het kabinet zich gedwongen de ontspannenheid in het coronabeleid weer te laten varen. Met de terugkeer van de mondkapjes, het thuiswerken en het uitbreiden van de coronapas moet het land snel worden doordrongen van de ernst van de situatie. Indien dit niet werkt op korte termijn, worden nieuwe maatregelen voorbereid die veel verder gaan.

Avinash Bhikhie en Raoul du Pré
Demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) dinsdagavond tijdens de persconferentie.  Beeld Freek van den Bergh/VK
Demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) dinsdagavond tijdens de persconferentie.Beeld Freek van den Bergh/VK

Dinsdagavond namen demissionair premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid hun toehoorders mee in de worsteling waarin het kabinet is beland nu de ziekenhuisbezetting sneller dan voorzien oploopt. ‘Helaas moeten we toch weer meer van mensen vragen’, aldus Rutte op de persconferentie, ‘en dat leidt tot steeds meer discussie in de samenleving.

‘Iedereen kijkt vanuit de eigen situatie naar wat moet gebeuren. We leven in een land waarin iedereen recht heeft op een vrije mening en keuze. Niemand mag buitengesloten worden. Maar corona is een groot probleem dat we alleen gezamenlijk kunnen oplossen. We moeten alle belangen tegen elkaar afwegen.’

Alle maatregelen zijn hier na te lezen.

In die afweging wint nu nog het argument dat het ongevaccineerde deel van de bevolking zich niet te veel achtergesteld moet gaan voelen. De meeste maatregelen, zoals het thuiswerken en de mondkapjes, gelden daarom voor iedereen. Alleen de uitbreiding van het coronatoegangsbewijs voor veel nieuwe plekken, zoals de amateursport en terrassen, maakt het leven van ongevaccineerde mensen vanaf deze week ‘ingewikkelder’, erkende Rutte.

Korte termijn

Maar nog veel ingewikkelder wordt het als het kabinet in de komende tien dagen niet ziet dat de oproep tot voorzichtigheid ook echt tot gedragsverandering leidt. Die termijn is te kort om een meetbaar effect te hebben op de ziekenhuisopnamen, maar er zal worden gekeken naar de besmettingscijfers, de drukte op de wegen, het openbaar vervoer en ook de ‘riooldata’.

Indien daarin geen kentering zichtbaar wordt, wil het kabinet werkgevers de mogelijkheid geven om het personeel om een coronapas te vragen in de sectoren waarin bezoekers die al moeten laten zien, zoals in de horeca. ‘Daarnaast willen we het voor werkgevers in de zorg mogelijk maken om te kiezen voor coronatoegangsbewijzen, zowel voor werknemers als voor bezoekers’, aldus De Jonge.

Ook wil het kabinet het coronatoegangsbewijs kunnen invoeren op andere locaties waar veel mensen dagelijks bij elkaar komen, zoals in niet-essentiële winkels. Dat zijn grofweg de winkels die in de eerste lockdown werden gesloten. Als het aan Rutte en De Jonge ligt, worden die maatregelen bovendien specifiek uitgerold in dorpen en steden met een lage vaccinatiegraad en waar het aantal besmettingen en ziekenhuisopnamen hoog is.

De wetswijzigingen om dat mogelijk te maken worden voorbereid ‘in afstemming met werkgevers en werknemers’. De bewindslieden zullen ook goedkeuring moeten krijgen van de Tweede Kamer, waar het maken van een onderscheid tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden tot nu toe zeer gevoelig lag. Ook in de aanloop naar dinsdagavond lieten veel fracties al weten hier weinig voor te voelen. Woensdag is hierover al een eerste debat.

2G

Over de kans dat het kabinet doorzet, gaven Rutte en De Jonge dinsdag gemengde signalen. Rutte sprak over ‘een heel reële kans dat we volgende week met meer maatregelen komen, al doen we het liever niet’. De Jonge hield de moed erin. ‘We zijn bezorgd, maar als we dit allemaal doen, gaat het volgende week vrijdag goed.’

Het kabinet hoopt vurig dat dit maatregelenpakket en de mogelijke verzwaringen voldoende zullen zijn zodat een strengere toepassing van de coronapas, de zogenoemde 2G-systematiek, niet nodig is. In dat geval mogen alleen mensen die zijn gevaccineerd of genezen nog naar binnen. Dat willen Rutte en De Jonge liever niet, maar de systematiek uitsluiten doen zij niet. Rutte: ‘We hopen echt dat het niet nodig is, ik zou dat een enorm verlies vinden.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden