NieuwsFarmacie

Kabinet geeft pillenfabriek staatssteun om afhankelijkheid van het buitenland te voorkomen

Mede vanwege ervaringen in de coronacrisis voorkomt het kabinet dat de grote pillenfabriek Apotex dicht moet. Het bedrijf maakt met een lening van de overheid een doorstart. Nederland en de EU moeten zo minder afhankelijk worden van medicijnen uit India en China.

Volgens onderzoeksjournalisten wordt ongeveer de helft van de in Nederland verkochte paracetamol gemaakt door farmaceut Apotex in Leiden, dochter van het Indiase concern Aurobindo.Beeld Hollandse Hoogte / Tobias Kleuver Media

De staatssteun past in de nieuwe strategie om voor zorgmateriaal minder afhankelijk te worden van het buitenland. Door de coronacrisis werd pijnlijk duidelijk dat Nederland voor basismateriaal als mondkapjes afhankelijk is van Aziatische producenten. Voor medicijnen is die afhankelijkheid al langer duidelijk door periodieke tekorten. Voor zowel de basismaterialen als medicijnen wil het kabinet die afhankelijkheid verkleinen.

Nu kondigt het kabinet een eerste concrete stap aan. Het nieuwe bedrijf Innogenerics krijgt een lening van 6,7 miljoen euro om Apotex in Leiden open te houden. Apotex werd in 1914 opgericht als Katwijk Chemie. Innogenerics is dit voorjaar opgericht.

Apotex is sinds 2018 eigendom van het Indiase bedrijf Aurobindo. Dat kondigde vorig jaar aan Apotex per 1 september te willen sluiten. Bij het bedrijf werken nu nog zo’n 250 mensen. De sluiting is van de baan. Het is de bedoeling dat Innogenerics het bedrijf per 1 december overneemt en verder gaat met zo’n tachtig werknemers. De productiecapaciteit blijft wel volledig overeind.

Grootste productielocatie

‘De fabriek in Leiden’, schrijven minister Tamara van Ark voor Medische Zorg en staatssecretaris Mona Keijzer van Economische Zaken aan de Tweede Kamer, ‘is met een capaciteit van 2,5 miljard pillen per jaar de grootste productielocatie in Nederland van generieke geneesmiddelen.’

Generieke medicijnen zijn pillen waar geen patent meer op zit, waardoor het relatief goedkope medicijnen zijn. Bij circa 80 procent van de medicijnconsumptie gaat het om generieke pillen, die zo’n 20 procent van de totale uitgaven aan medicijnen kosten.

Apotex zou in Nederland goed zijn voor 80 procent van de geconsumeerde paracetamol en ibuprofen. Daarnaast maakt het bedrijf antibiotica. Ook werd er volgens het ministerie van Volksgezondheid ‘de pil’ tegen zwangerschappen geproduceerd. Vorig jaar waren er grote tekorten aan deze pil. Het behoud van de productielijnen van Apotex zou dergelijke tekorten in de toekomst kunnen helpen voorkomen. IN eerste instantie gaat het bedrijf zich na de doorstart richten op de productie van antibiotica, antidepressiva, pijnbestrijdingspillen, zoals paracetamol en ibuprofen, en bloeddrukpillen. 

Eenmalige actie

Van Ark en Keijzer benadrukken dat het om een eenmalige actie gaat. ‘Deze ingreep wordt dan ook als uitzonderlijk gezien en schept geen precedent. Gezien het maatschappelijk belang hechten wij eraan om eenmalig en alleen voor deze casus de sluiting te voorkomen.’ 

Het gaat hen om de leveringszekerheid van medicijnen. ‘In het kader van de lening zullen bovendien waarborgen worden ingebouwd die bijdragen aan de leveringszekerheid van generieke geneesmiddelen in Nederland en Europa.’ De ministeries nemen ieder de helft van de lening van 6,7 miljoen euro voor hun rekening, al moet nog wel toestemming uit Brussel komen.

Voor de productie van pillen blijft Apotex voorlopig wel afhankelijk van grondstoffen uit China, erkent het ministerie van Volksgezondheid. ‘Maar ook op dat punt willen Nederland en de EU minder afhankelijk worden’, aldus een woordvoerder van het ministerie van VWS.

Medicijnproductie wordt wereldwijd door de coronacrisis weer als strategisch beleid gezien. Zo kondigde de Franse president Macron aan medicijnproductie terug te willen halen naar Frankrijk. De productie van paracetamol heeft daarbij prioriteit. In de VS heeft Kodak een lening van 765 miljoen dollar gekregen om in de VS grondstoffen voor medicijnen te gaan produceren. 

Eerlijk zullen we een coronavaccin delen? Vier obstakels die dat in de weg staan
Het kabinet heeft voorgesorteerd op een coronavaccin. Zelfs als dat er snel komt, dan zal het lang duren voordat de hele wereld het kan krijgen. Hoe verdeel je het schaarse middel dan eerlijk?

Slaande ruzie in farmacommissie vanwege dwanglicenties
Een commissie die de minister moest adviseren over dwanglicenties bij dure geneesmiddelen is door ruzie niet tot een eenduidig rapport gekomen. Farmalobbyisten dwarsboomden de boel van een afstandje

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden