Kabinet bevestigt: Teevendeal kon niet door de beugel

De deal die toenmalig officier van justitie Fred Teeven in 2000 sloot met drugscrimineel Cees H. kon niet door de beugel. Dat bevestigt minister Ard van der Steur van Veiligheid en Justitie in antwoord op 250 vragen van de Tweede Kamer over de deal. 'De conclusie van de onderzoekscommissie is door het kabinet aanvaard.'

Minister Van der Steur van veiligheid en Justitie. Beeld anp

Afgelopen vrijdag impliceerde premier Rutte nog dat Teeven een goede deal zou hebben gesloten. De drugsbaron zou mogelijk in ruil voor de schikking belastende informatie over andere criminelen hebben doorgespeeld aan 'crimefighter' Teeven. Dat deel van de deal wordt niet beschreven in het rapport van de onderzoekscommissie-Oosting. 'Heeft Oosting kennis genomen van de tegenprestatie? Dat weet ik niet. Om daar conclusies uit te trekken, dan zou je de tegenprestatie moeten kennen', zei hij vrijdag tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Ook zei hij: 'Bij deze deal staat dat die mocht.'

Minister Van der Steur zet nu een streep door die opmerkingen van de premier. De commissie oordeelde namelijk dat de schikking 'de toets der kritiek niet kan doorstaan'. De minister: 'Op basis van het onderzoek van de commissie-Oosting blijkt dat over de voorbereiding van de besluitvorming en de inhoud van het besluit van alles te zeggen valt.' Het kabinet aanvaardt de conclusie dat de deal niet deugde.

Kamerleden Van der Steur en Dijkhoff betrokken
In de antwoorden reflecteert Van der Steur ook op zijn eigen rol als toenmalig coalitie-Kamerlid in de informatievoorziening vanuit het ministerie van Justitie. Op 4 maart meldde Nieuwsuur het daadwerkelijke bedrag dat Cees H. kreeg teruggestort van de staat. Dit was vele malen hoger dan het bedrag dat minister Opstelten in 2014 in de Kamer had genoemd. Op de dag van de uitzending waren toenmalig Kamerleden Van der Steur en Dijkhoff aanwezig op het ministerie bij het opstellen van het persbericht.

De Kamerleden adviseerden om de harde ontkenning van het door Nieuwsuur genoemde bedrag van 4,7 miljoen gulden uit het persbericht te laten. 'Omdat daardoor verwarring zou kunnen ontstaan.' Op dat moment was het afschrift van de schikking nog niet gevonden in de archieven van het ministerie. Wel waren er verschillende bedragen in omloop, onder meer twee bedragen die Teeven zich dacht te herinneren.

'Er was nog geen bewijs gevonden welk bedrag was overgemaakt', schrijft Van der Steur. Ontkenning van de 4,7 miljoen was daarom niet opportuun en werd op hun verzoek uit het persbericht geschrapt. Het eindoordeel over het persbericht was aan toenmalig minister Opstelten, stelt Van der Steur.

Rutte wilde 'persoonlijke aantekening' niet delen
Een andere heikele kwestie is de status van het gespreksverslag tussen Fred Teeven en topambtenaar Gerard Roes van Justitie uit het voorjaar van 2014. Na de eerste uitzending van Nieuwsuur over de Teevendeal, in maart vorig jaar, stelde minister Opstelten een intern onderzoek in om het bonnetje van de schikking op te sporen. De oud-procureur-generaal die op speurtocht ging, gaf Roes de opdracht om Teeven uit te horen over de bedragen die met de schikking waren gemoeid. In dat gesprek noemde Teeven een basisbedrag van circa 2 miljoen gulden en een uit rente opgebouwd bedrag van 4,8 miljoen. De ambtenaar maakte een verslag van het gesprek en beide heren zetten hun handtekening eronder.

Op 10 maart van dit jaar debatteerde premier Rutte met de Kamer na het aftreden van minister Opstelten en staatssecretaris Teeven. Het bonnetje was inmiddels gevonden. De premier kreeg tijdens dat debat van de ambtenaren van Justitie het verslag van het gesprek tussen Teeven en Roes. Hij beweerde in de Kamer dat hij dat verslag niet kon delen omdat het een 'persoonlijke aantekening' betrof. Van der Steur schrijft nu dat het diezelfde Roes was die tegen Rutte had gezegd dat het een persoonlijke aantekening was. 'De minister-president voelde zich op dat moment niet vrij om het stuk te verstrekken.'

Van der Steur is het eens met Oosting dat het gespreksverslag met de Kamer had kunnen worden gedeeld, 'als er voldoende tijd was geweest om deze beoordeling te maken'. Die tijd ontbrak in het debat, schrijft hij.

Oosting

Er is geen aanwijzing dat er meer steekt achter de deal die Fred Teeven in 2000 sloot met drugscrimineel H. dan de commissie-Oosting heeft blootgelegd. Maar ook al zouden de tegenprestaties wel groter zijn, dan blijft de financiële schikking van 4,7 miljoen gulden 'duidelijk in disbalans'.

Dat liet oud-ombudsman Marten Oosting dinsdag weten aan de Tweede Kamer. De partijen konden hem nadere vragen stellen over zijn onderzoek naar de affaire.
Premier Mark Rutte suggereerde vrijdag dat er mogelijk meer kon zitten achter de deal van Teeven, die hij sloot als officier van justitie. Daarom kon hij niet beoordelen of de deal echt wel zo rammelde als Oosting concludeert. Als Rutte dat vindt, dan moet hij dat aantonen, zei Oosting.

De tegenprestatie hield volgens Oosting in dat H. informatie gaf in meerdere strafzaken.
(ANP)

Minister mist twee keer zijn eigen deadline
Met flinke vertraging stuurde de minister vanmiddag zijn antwoorden aan de Kamer. Aanvankelijk zou hij de antwoorden gisteren al opsturen, maar hij had meer tijd nodig. Ook vandaag kwamen de stukken driekwartier later dan beloofd. Het kwam hem op een sneer te staan van D66-leider Alexander Pechtold. 'Hoe ernstig wil je de kamer tergen?', schreef hij op Twitter.

De oppositie vroeg vanmiddag om uitstel van het debat morgen met premier Rutte en minister Van der Steur. Omdat de minister traag was in het verstrekken van de antwoorden, vroeg de oppositie om meer tijd ter voorbereiding van het debat. VVD en PvdA waren hiertegen. Uiteindelijk is het debat met enkele uren verplaatst naar morgenmiddag 14.00 uur.

De Kamer zal in het debat met Rutte en Van der Steur harde noten kraken over de deal die officier van justitie Fred Teeven in 2000 sloot met drugscrimineel Cees H. en de ongelukkige nasleep vorig jaar en dit voorjaar. De deal kan de 'toets der kritiek' van de onderzoekscommissie-Oosting niet doorstaan, zo bleek vorige week. H. kreeg te veel geld terug van de staat, kreeg onterecht strafverkorting en de deal werd ten onrechte achter de rug van de Belastingdienst om gesloten, stelt de commissie.

Ook in 2014 en 2015 ging veel fout. De Kamer wil onder meer weten hoe de ministers de gang van zaken van de afgelopen twee jaar verantwoorden. De zaak kwam in 2014 opnieuw in het nieuws door een uitzending van Nieuwsuur. Sindsdien ging veel fout in de communicatie met de Kamer en in het interne onderzoek van Justitie naar de Teevendeal. Toenmalig minister Opstelten noemde een verkeerd bedrag aan de Kamer, hij liet na een onafhankelijk onderzoek in te stellen, de premier deelde een gespreksverslag tussen Teeven en een hoge ambtenaar van Justitie niet met de Kamer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden