Kabinet: abortuspil straks ook bij huisarts af te halen

Huisartsen mogen, als het aan het kabinet ligt, straks de abortuspil voorschrijven in de vroegste fase van de zwangerschap. Dit blijkt uit een brief die minister Edith Schippers (VVD) van Volksgezondheid vandaag naar de Tweede Kamer stuurt. Rond de jaarwisseling zal zij de benodigde wetswijzigingen indienen.

De abortuspil, Sunmedabon genaamd, brengt een miskraam op gang. Vorig jaar al zou deze pil - eigenlijk een reeks pillen - op voorschrift van de huisarts via de apotheek beschikbaar komen. Maar de christelijke partijen kwamen daartegen in het geweer. Het besluit is vervolgens opgeschort in afwachting van medisch en juridisch onderzoek.

De kwestie ligt, zoals alle medisch-ethische vraagstukken, uiterst gevoelig in Den Haag. 'Een wijziging van die wet zal dan ook, zo is mijn verwachting, gepaard gaan met intensief parlementair debat', voorziet Schippers. SGP en CU zijn fel gekant tegen aanpassing van de abortuswetgeving. SP en CDA staan er sceptisch tegenover. Maar met de welwillende houding van VVD, PvdA, PVV, D66 en GroenLinks lijkt Schippers in de Tweede en de Eerste Kamer verzekerd van de steun van een meerderheid. 'De huisarts kent de patiënt goed. Ik heb zo op het eerste gezicht geen principiële bezwaren', aldus het PVV-Kamerlid Reinette Klever.

Lagere drempel

Vrouwen voelen zich bij hun huisarts vaak meer vertrouwd, waardoor de drempel lager is, schrijft Schippers. 'Daarnaast speelt de huisarts een belangrijke rol in de anticonceptiezorg en daarmee in het voorkomen van ongewenste zwangerschap en in de nazorg na een abortus, zeker ook ter voorkoming van herhaalde abortus', schrijft de minister. Door de abortuspil door de huisarts te laten verstrekken kunnen herhaalde ingrepen en abortussen worden voorkomen, is de gedachte. De verwachting is dat dit ook de christelijke partijen aanspreekt.

Hoewel de medicijnen formeel kunnen worden gegeven tot negen weken zwangerschap, hebben medici vastgesteld dat huisartsen het middel veilig kunnen voorschrijven tot een zwangerschap zes weken en twee dagen, ofwel zestien dagen overtijd, de zogenaamde overtijdbehandelingsperiode. Daarna neemt de effectiviteit af en neemt de kans op complicaties toe.

Toen abortus werd gelegaliseerd, kon in de 'overtijdperiode' een zwangerschap nog niet met zekerheid worden vastgesteld. De overtijdbehandeling met de abortuspil valt daarom niet onder de abortuswet en kent daardoor niet de bij abortus verplichte vijf dagen wachttijd. Bij 38 procent van de vrouwen die zich nu voor overtijdbehandeling bij ziekenhuis of kliniek melden, start de behandeling meteen. Het aantal overtijdbehandelingen stijgt de laatste jaren. Waar de toename aan ligt, is onduidelijk.

De abortuspil is wat anders dan de morning-after pil. Die kan tot 72 uur na onbeschermde seks worden genomen en voorkomt bevruchting. Sinds 2004 is dit middel zonder recept bij de apotheek verkrijgbaar.

Complex

Juridisch is de kwestie complex. Volgens het wetboek van strafrecht is eenieder strafbaar die meewerkt aan zwangerschapsafbreking. Er is een uitzondering voor artsen die zwangerschappen afbreken in een ziekenhuis of kliniek met een speciale vergunning. Dit maakt huisartsen die de abortuspil voorschrijven volgens het wetboek nu strafbaar. Met een wetswijziging wil Schippers het mogelijk maken ook huisartsen een vergunning te geven speciaal voor overtijdbehandelingen. Huisartsen moeten wel aan de inspectie melden als zij het abortusmiddel voorschrijven.

Het is nog maar de vraag of de Tweede Kamer de behandeling afrondt voor de verkiezingen in maart volgend jaar en of het voorstel daarna een meerderheid in de Eerste Kamer krijgt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.