Kabinet: 2003 wordt economisch zwaar

Het kabinet-Balkenende heeft dinsdag in de Miljoenennota 'pijnlijke maatregelen' aangekondigd. Ze zullen 2003 tot een economisch zwaar jaar maken.

Van onze verslaggever

In zijn eerste begroting maakt het kabinet-Balkenende duidelijk dat het de komende vier jaar 8 miljard euro wil bezuinigen, waardoor volgend jaar de koopkracht van alle Nederlanders erop achteruitgaat. De werkloosheid zal met achtduizend personen per maand groeien. Van de ambtenaren moet 10 procent verdwijnen, net zoals 20 duizend Melkertbanen. De WAO gaat op slot voor iedereen die niet volledig en voorgoed arbeidsongeschikt is.

Beatrix zei in de troonrede dat de aangekondigde maatregelen nodig zijn 'om de werkgelegenheid te vergroten, de inflatie terug te dringen en de overheidsfinanciën te verbeteren'. Maar dat zijn pas zaken die op langere termijn kunnen worden bereikt.

Het kabinet kiest de harde lijn in een periode dat het toch al economisch slecht gaat, omdat het per se de staatsschuld in 25 jaar wil aflossen. 'Alleen een krachtig antwoord biedt uitzicht op spoedig herstel', aldus minister Hoogervorst van Financiën later op de dag in de Tweede Kamer.

Het kabinet vindt overigens dat Nederland de financiële problemen voor een deel aan zichzelf te wijten heeft. Vooral de loonkostenstijging is het kabinet een doorn in het oog. De internationale concurrentiepositie van Nederland is daardoor sterk verzwakt. 'Beheersing van de loonkosten over langere tijd tot onder of op het niveau van de inflatie is noodzakelijk, zowel in de collectieve sector als in de marktsector', aldus de koningin.

Tegenover die vermaning tot loonmatiging stelt het kabinet in de Miljoenennota de aankondiging dat Nederland over vier jaar veiliger zal zijn. Politie en justitie krijgen meer bevoegdheden. Het kabinet belooft dat de pakkans groter wordt voor straatrovers en inbrekers, en dat het Openbaar Ministerie in 2006 veertigduizend zaken per jaar meer zal behandelen dan nu. Er zullen duizenden cellen extra worden gebouwd.

Beatrix raakte in de troonrede aan de roerige periode rond de verkiezingen in mei, toen zij sprak over 'een gevoel van onbehagen' onder burgers en 'een toenemende onveiligheid die als bedreigend wordt ervaren'. Maar over de moord op Pim Fortuyn repte ze niet.

Wel heeft de bede, die onder twee kabinetten-Kok afwezig was, zijn rentree gemaakt. Beatrix deed ook een oproep aan Nederlanders meer respect voor elkaars levenssfeer te hebben en meer respect voor gezagsdragers.

Een directe reactie op de onvrede in de samenleving is het pakket maatregelen dat minister Nawijn van Vreemdelingenzaken en Integratie heeft afgekondigd. Er komt een strengere selectie bij de eerste opvangcentra voor asielzoekers en vliegende brigades van de marechaussee gaan intensiever controleren op illegalen. Inburgeringscursussen worden verplicht en moeten door vreemdelingen (gedeeltelijk) zelf worden betaald.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden