Juncker: 'Turkije zal ons tegemoet moeten treden'

De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, heeft Turkije gewaarschuwd dat het Europa 'tegemoet zal moeten treden', wil het land serieus vaart maken met toetredingsgesprekken tot de EU.

De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker.Beeld reuters

Juncker zei dit woensdag in een debat in het Europees Parlement in Straatsburg naar aanleiding van de aangifte van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan tegen de Duitse cabaretier Jan Böhmermann. Volgens Juncker brengt het optreden van de Turkse president 'ons niet dichter tot elkaar, maar verwijdert ons juist verder.'

De rel die is ontstaan rond een satire van de Duitse televisiekomiek Jan Böhmermann over de Turkse president Erdogan stuit op verbazing en onbegrip bij de voorzitter van de Europese Commissie. Böhmermann droeg op 31 maart in Neo Magazin Royal een hekeldicht op de Turkse president voor. Hij maakte Erdogan onder meer uit voor pedofiel.

Dinsdag werd bekend dat Böhmermann de volgende uitzending van Neo Magazine Royale heeft afgezegd, ondergedoken zit en om beveiliging heeft gevraagd bij de Duitse minister Altmaier.

De Duitse justitie heeft al laten weten dat aan de vrijheid van meningsuiting, de persvrijheid en de artistieke vrijheid in Duitsland niet kan worden getornd. Een woordvoerder van de Duitse regering heeft woensdag laten weten dat het nog enkele dagen zal duren voordat het met een oordeel komt of de cabaretier alsnog vervolgd moet worden.

De paragraaf op basis waarvan Böhmermann strafbaar zou kunnen blijken, is 103f in het Duitse wetboek van strafrecht, die het beledigen van een buitenlands staatshoofd verbiedt. De laatste keer dat het artikel werd gebruikt, was in 1967, toen leden van het linkse studentenprotest werden bestraft voor hun scheldkanonnades op de Sjah van Iran.

Toch ligt de affaire vooral voor Bondskanselier Angela Merkel poltiek gevoelig. Voor Merkel staat veel op het spel: in de eerste plaats de onlangs gemaakte afspraken om gezamenlijk de migratieproblematiek aan te pakken.

Erdogan dreigde vorige week al de regeling op te blazen als hij het EU-geld dat hem beloofd is niet sneller kreeg. Hij kan dit voorval aanwenden om druk uit te oefenen op Duitsland en daarmee op de EU.

Onderdeel van de vluchtelingendeal is dat de gesprekken over toetreding tot de EU van Turkije worden versneld. Juncker hamerde er woensdag op dat de fundamentele rechten van de EU overeind blijven, zoals de persvrijheid.

In Turkije liggen Erdogan en de vrije pers geregeld met elkaar in de clinch. Veel journalisten zitten achter de tralies. Begin vorige maand namen de Turkse autoriteiten de oppositiekrant Zaman over en werd de hoofdredacteur de laan uitgestuurd.

Juncker hekelde toen ook die stap. Zijn woordvoerder liet weten dat hij 'gelooft dat Turkije door deze stap eerder verder van de Europese Unie afdrijft dan dat het land dichterbij toetreding komt.'

De voorzitter van de Europese Commissie liet zich al in soortgelijke bewoordingen uit toen Erdogan recentelijk klaagde bij Duitsland over een satirisch lied op de Duitse televisie. In een aflevering van het programma Extra 3 op 17 maart werd in een liedje met de titel Erdowi, Erdowo, Erdogan de draak gestoken met de Turkse president.

Facebook

Intussen houdt de rel rond de ondergedoken komiek Jan Böhmermann ook woensdag de gemoederen bezig. Zo publiceert de Duitse krant Bild een fictief interview met de cabaretier. 'Een satire over de satie', noemt Bild het vraaggesprek.

Facebook verwijderde een afbeelding van de Nederlandse cartoonist Ruben L. Oppenheimer, waarop te zien is hoe Erdogan de blauwe 'Twitter-vogel' van achteren neemt. Later zette Facebook de afbeelding weer online en bood de cartoonist excuses aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden