Juncker: budget Europese Unie moet omhoog om nieuwe taken als defensie en veiligheid te vervullen

Het budget van de Europese Unie moet omhoog. De huidige uitgaven van circa 140 miljard euro per jaar volstaan volgens voorzitter Juncker van de Europese Commissie niet, als de Unie ook haar nieuwe taken (zoals defensie en veiligheid) wil vervullen.

Voorzitter van de Europese Commissie Juncker zegt dat de EU-uitgaven moeten worden opgeschroefd. Foto afp

Met zijn pleidooi maandag nam Juncker een voorschot op het voorstel voor een nieuwe meerjarenbegroting (2021-2027) dat de Commissie in mei presenteert. Nettobetalers in de EU als Nederland en Duitsland staan traditiegetrouw zeer afwijzend tegenover extra geld voor de EU. Het EU-budget bedraagt nu circa 1 procent van het bruto binnenlands product van alle EU-landen samen. Volgens Juncker komt dat neer op één kop koffie per dag per burger.

Juncker benadrukte dat hij tegen harde bezuinigingen is op de uitgaven voor landbouw en de steun voor minder ontwikkelde regio's in de EU. Die twee uitgavenposten zijn goed voor tweederde van het EU-budget. Her en der wat schaven is mogelijk, maar drastisch snoeien in deze uitgaven bedreigt volgens Juncker de voedselvoorziening in Europa en vergroot de inkomensongelijkheid tussen de lidstaten.

Tegelijkertijd willen de lidstaten dat de EU meer geld besteedt aan het verminderen van migratie (investeren in Afrika, opvang in de regio), aan het versterken van de interne en externe veiligheid (betere bewaking Europese buitengrenzen, terreurbestrijding), aan de gevolgen van de klimaatverandering, aan duurzame energie en werkgelegenheid. Ondertussen dalen de inkomsten na 2020 met 12-13 miljard euro per jaar door het vertrek van nettobetaler Groot-Brittannië uit de EU.

'Niemand wil meer betalen, niemand wil minder ontvangen', vatte Juncker de stemming onder de lidstaten samen. Dat betekent volgens hem dat er nieuwe financieringsbronnen voor de EU moeten komen, zoals een heffing op vervuilende producten, op de financiële geldstromen van investeerders of een Europese winstbelasting voor bedrijven. 'Duidelijk is dat het huidige 1-procentplafond niet meer voldoet', aldus Juncker.

Helft uit bezuinigingen, helft uit nieuw geld

Commissaris Oettinger (Begroting) zei dat de helft van de benodigde extra uitgaven uit besparingen moet komen, de andere helft uit nieuw geld. Hij wil dat het fonds voor de uitwisseling van studenten en academici (Erasmus-plus) en de EU-subsidies voor onderzoek en ontwikkeling buiten schot blijven.

Juncker wil dat de Europese regeringsleiders vóór de Europese verkiezingen in het voorjaar van 2019 een besluit nemen over de nieuwe meerjarenbegroting. Het opstellen ervan (voor 2014-2020 ging het om 1000 miljard euro) leidt steevast tot middernachtelijke gevechten tussen de leiders, waarbij ambitieuze pogingen de Europese begroting te moderniseren het verliezen van nationale deelbelangen.

Meer over