Juncker belandt in eerste week al in politieke storm

Onderzoek geëist naar Luxemburgse belastingpraktijken

Jean-Claude Juncker, nog maar enkele dagen geleden begonnen als voorzitter van de Europese Commissie, is woensdag in een politieke storm beland. Luxemburg, het land waarvan hij van 1989 tot 2013 achtereenvolgens minister van Financiën was en premier, blijkt multinationals te hebben geholpen de belasting in hun eigen land te omzeilen.

Jean-Claude Juncker Beeld AFP

Die conclusies trekt een groep onderzoeksjournalisten, verenigd in The International Consortium of Investigative Journalists (ICIJ), waaraan ondermeer dagblad Trouw deelneemt.

Juncker was ook al de eerste voorzitter van de Eurogroep, de vergadering van ministers van Financiën van de eurolanden. Zijn opvolger in die functie, minister Dijsselbloem van Financiën, vindt het 'zorgelijk' als zou blijken dat Europese bedrijven via Luxemburg de belasting in hun eigen land omzeilen. 'Als de berichten daarover kloppen, zijn internationale afspraken niet nagekomen', zei hij droogjes. Dijsselbloem was in Brussel voor de vergadering van de Eurogroep.

Geloofwaardigheid

In het Europees Parlement waren de critici aanzienlijk scherper. Sven Giegold van de Groenen stelde dat de onthullingen de geloofwaardigheid van Juncker sterk aantasten. Soortgelijke kritiek kwam van de Britse anti-Europese UKIP. Zowel de Groenen als UKIP stemde vorige maand tegen de benoeming van Juncker tot Commissievoorzitter.

Guy Verhofstadt, de leider van de liberale fractie eiste een onderzoek naar de Luxemburgse belastingpraktijken. Ook parlementsvoorzitter Schulz wil dat de Commissie opheldering geeft. 'Wat me nog het meest zorgen baart is dat de gepubliceerde praktijken kennelijk geheel legaal waren in sommige landen. Dat duidt erop dat we de lidstaten ertoe moeten bewegen deze systematische belastingontduiking aan te pakken, of ze nu in Luxemburg plaatsvindt of elders.'

De Duitse eurosceptische partij Alternatief voor Duitsland (AfD) wil dat de voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker zijn functie voorlopig neerlegt. Het is voor AfD-voorman Bernd Lucke onvoorstelbaar dat de regeringsleider niets wist van de hulp die de autoriteiten boden bij belastingtrucs. Commissievoorzitter Juncker moet nu een onderzoek doen naar premier Juncker, aldus Lucke. 'Dat is een absurde situatie.'

Juncker lijkt vooralsnog niet in problemen te komen door de onthullingen. De Duitse minister Schäuble benadrukte dat de Luxemburgse belastingafspraken met bedrijven noch uniek, noch illegaal waren. Veel andere lidstaten - waaronder Nederland - proberen multinationals te lokken met lucratieve belastingakkoorden.

De vorige Commissie opende dit jaar een onderzoek naar drie van dit soort afspraken: die tussen Apple en Ierland, Starbucks en Nederland en Fiat Finance en Luxemburg.

De Commissie vermoedt dat het belastingvoordeel voor de bedrijven neerkomt op illegale staatssteun. De nieuwe Commissie, met Juncker voorop, belooft de strijd tegen belastingontwijking door bedrijven op te voeren.

Volgens Dijsselbloem valt Nederland weinig te verwijten. 'Veel landen maken gebruik van rulingpraktijken om het bedrijfsleven duidelijkheid te verschaffen. De Europese Commissie heeft onlangs nog geconstateerd dat wij het robuust doen, conform internationale afspraken. Slechts een regeling voldoet niet aan de regels, daar kijken we naar.'



Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.