Bellen metWil Thijssen

Journalist Regina Martínez werd vermoord, ‘maar dat maakte geen einde aan haar verhaal’

Van Wil Thijssen verscheen woensdag een verhaal over de betrokkenheid van Mexicaanse ‘koks’ bij crystalmethlabs in Nederland. Het artikel komt voort uit een internationaal samenwerkingsproject: Forbidden Stories. ‘Nederland is in de internationale drugswereld een niet te missen schakel.’

Een partij crystal meth die in een Rotterdamse loods werd gevonden. Beeld Politiefoto
Een partij crystal meth die in een Rotterdamse loods werd gevonden.Beeld Politiefoto

Goedemiddag Wil. Eerst even over die crystalmethlabs. Een 30-jarige Mexicaan werd 8 mei gearresteerd in het Achterhoekse dorpje Achter-Drempt, waar hij in een pipowagen naast een grote varkensschuur lag te slapen. Wat doet zo’n Mexicaan hier?

‘Hij maakt crystal meth. En hij doet dat omdat Nederlands dat niet zo goed kunnen als Mexicanen. In Nederland is crystal meth relatief nieuw. Zie het zo: iedereen kan kaas maken, maar niet iedereen kan Leerdammer maken. Het is een heel nauwkeurig werkje. Nederlandse criminele organisaties vliegen daarvoor Mexicanen in. Misdaad is grensoverschrijdend en dat zie je ook in de crystal meth.

‘Nederland was al groot in xtc, in pillen draaien. Crystal meth vergt dezelfde ingrediënten, productiemiddelen en handelslijnen. Die hadden we in Nederland al. Maar deze drug levert veel meer op dan xtc. De meeste crystal meth wordt overigens net als xtc geproduceerd voor de export.’

Hoe belandt zo’n Mexicaanse ‘kok’ dan in de Achterhoek?

‘Dat gaat via brokers, makelaars. De politie, die daar onder meer zicht op kreeg via het hacken van cryptocommunicatie, heeft mij uitgelegd dat je je daar niet al te veel bij moet voorstellen. Jan zegt tegen Piet: ken jij nog iemand die dat spul goed kan maken? Piet kent nog wel iemand in Mexico. En Piet krijgt een deel van de winst, waarmee hij dan weer die koks betaalt. Ook voor die koks is het lucratief, omdat de lonen hier in Nederland nu eenmaal vele malen hoger liggen dan in Mexico.’

Het artikel komt voort uit The Cartel Project. Wat is dat?

The Cartel Project is een internationaal samenwerkingsverband tussen zestig onderzoeksjournalisten in achttien landen, op initiatief van Forbidden Stories. Dat internationale journalistencollectief is in 2017 opgericht om het werk voort te zetten van Regina Martínez, een Mexicaanse journalist die drugskartels onderzocht en in 2012 werd vermoord. Zij onderzocht ook de invloed van de kartels in Europa. Zo zijn ze bij mij terechtgekomen. Want Nederland is in de internationale drugswereld een niet te missen schakel.’

Hoe kijken jouw internationale collega’s naar Nederland?

‘Wat voor ons haast dagelijkse kost is, verwondert hen volledig. Toen ik eenmaal in dit project zat, werd ik dagelijks tientallen keren geappt en gebeld als er weer een lab was opgerold, zoals het drugsschip in Moerdijk. Ook in internationaal opzicht gaat het om gigantische hoeveelheden die hier worden doorgevoerd.’

Het bedreigen, of erger, van journalisten die de drugshandel onderzoeken, speelt dat in Nederland ook?

‘John van de Heuvel van De Telegraaf krijgt permanent bewaking. Dat gold ook voor Paul Vugts van Het Parool. Zij publiceren veel over de bende van Ridouan T. die ook groot werd door drugshandel, cocaïne in dat geval.’

Jij en je collega Elsbeth Stoker schrijven ook over deze materie. Maken jullie je wel eens zorgen?

‘Laat ik het zo zeggen: we hebben ook wel eens spannende momenten meegemaakt. Maar tot concrete bedreigingen heeft het gelukkig nooit geleid.’

Hoe belangrijk is het voor jou om het werk van een vermoorde collega voort te zetten?

‘Het motto van Forbidden Stories is: ‘Killing the journalist won’t kill the story.’ Daar kan ik mij helemaal in vinden.’

Forbidden Stories

In 2017 werd het internationale journalistencollectief Forbidden Stories opgericht, dat het werk van vermoorde journalisten voortzet. Op uitnodiging van het collectief kwamen dit voorjaar journalisten uit alle hoeken van de wereld in Parijs bijeen. Proceso, De Volkskrant, Knack, The Guardian, The Washington Post, Le Monde, El Pais en achttien andere media bundelden hun krachten om onderzoek te doen naar Martínez’ dood en naar de vraag of Mexicaanse kartels voet aan de grond krijgen in Europa. Zij noemen zich The Cartel Project en onderzochten als eerste wat er destijds, in 2012, in de hoofdstad van Veracruz is gebeurd.

In deze eerste aflevering van The Cartel Project wordt onthuld hoe de echte daders buiten schot bleven.

Sinds twee jaar worden in Nederland veel drugslaboratoria ontmanteld – 41 tot nog toe – waar het zeer verslavende crystal meth werd geproduceerd. Daarbij worden vaak Mexicanen aangehouden.

‘Jasper’ is begin 50 als hij in 2013 crystal meth krijgt aangeboden. Wat volgt, is een achtbaan waaruit hij slechts ternauwernood kan ontsnappen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden