Nieuwsbreak

Joost de Vries: 'Raar als Van der G. naast me staat in de bio-winkel'

Het aangevraagde proefverlof van Volkert van der G. is onterecht afgewezen, jongeren zijn dag en nacht bezig met hun mobiel en zouden last hebben van 'socialbesitas' en de Nederlandse Greenpeace-activisten wacht waarschijnlijk een aanklacht van piraterij in Rusland. Schrijver Joost de Vries in de Nieuwsbreak over het nieuws van de dag.

Joost de Vries Beeld -

Heeft u het nieuws goed gevolgd vandaag?
'Ik kom net uit de redactievergadering hier bij de Groene (Amsterdammer, red., waar Joost de Vries redacteur is). Dan hebben we het vooral niet over het nieuws. Er komen dan totaal andere verhalen langs. Het grote nieuws wordt toch door de kranten gecoverd.'

Ah, het 'weg-van-de-waan-van-de-dag-gevoel' zoals het bij het nieuwe journalistieke platform De Correspondent?
'Haha, inderdaad. Precies wat wij bij de Groene al sedert 1877 doen.'

De waan van de dag is nu in ieder geval het aangevraagde proefverlof van Volkert van der G. dat volgens de Raad voor Strafrechttoepassing onterecht is afgewezen. Mee eens?
'Wat een beetje bijt in deze zaak is dat als het zou gaan om de moordenaar van iemand die niemand kende, die Van der G. gewoon op proefverlof kon gaan. Je krijgt de onhandige situatie dat de slachtoffers gaan meebepalen in de strafmaat.'

De raad heeft bepaald dat het resocialiseren van Van der G. zwaarder weegt dan bijvoorbeeld de risico's op maatschappelijke onrust. Fortuyns chaffeur Smolders noemde het 'een wereldvreemde beslissing die geen rekening houdt met gevoelens die leven onder de bevolking'.
'Het feit dat oude familieleden en vrienden er vanuit gaan dat het sociale onrust met zich mee gaat brengen, hoeft niet te betekenen dat het ook daadwerkelijk gaat gebeuren. Het is altijd moeilijk voor nabestaanden als de moordenaar van een dierbare op vrije voeten komt, maar volgens mij komen er op de herdenkingsdagen van Pim Fortuyn geen massa's mensen meer af.'

Een auto met Volkert van de G. (L) komt aan bij de Bunker, de extra beveiligde rechtbank in Amsterdam-Osdorp. (Archieffoto 2003) Beeld ANP
 
Een wereldvreemde beslissing die geen rekening houdt met gevoelens die leven onder de bevolking
Hans Smolders, oud-chauffeur van Pim Fortuyn

Ronald Sørensen van de PVV en Leefbaar Rotterdam zei bij BNR: 'Hij zal - en dat gun ik hem van harte - voortdurend over zijn schouder moeten kijken'.
'Van der G. heeft een bekend gezicht. Ik zou er wel raar van opkijken als hij ineens naast me zou staan in de biologische groentewinkel. Hij zal wel wat opmerkingen naar zijn hoofd krijgen. Wat er met Holleeder gebeurde toen hij op vrije voeten kwam, was pas echt vreemd. Daar gaan mensen in Amsterdam gewoon gezellig mee op de foto.'

Ronald Sørensen Beeld ANP

Misschien zijn dat wel mensen die last hebben van 'socialbesitas'. Een term uit het boek Socialbesitas, sociale media: van vertier tot verslaving. Sociale media als verslaving. Zelf ook last van?
'Ik heb nog niet zo heel lang een iPhone. Een half jaartje ongeveer. Maar na drie maanden kreeg ik ineens last van een muisarm. Of muisvinger, moet ik eigenlijk zeggen. Ik was de hele dag aan het swipen. Toen merkte ik ineens hoeveel ik ermee bezig was. Ik twitter niet, maar zit wel veel op Facebook en Whatsapp. Als ik soms een tijdje niet op Whatsapp of Facebook heb gekeken en er is niets veranderd, dan krijg ik een gek hol gevoel.'

Een hol gevoel... Dat moet u even uitleggen.
'Alsof de wereld een even stil heeft gestaan. Je bent zo gewend aan die prikkels die je krijgt. Als je een krant openslaat zie je allerlei krantenkoppen, op je telefoon zie je het allemaal live gebeuren. Als er dan niets is gebeurd, merk ik dat ik een beetje teleurgesteld ben. Het gaat soms ook wel ver hoor.'

Heeft u een voorbeeld?
'Ik was deze zomer op vakantie in Amerika. Toen ik met een groep vrienden aankwam bij de Grand Canyon pakte ik direct mijn telefoon uit mijn zak. 'Shit, geen wifi', hoorde ik mezelf hardop zeggen terwijl ik voor dat imposante gapende gat stond.'

In uw laatste boek De Republiek verwijst u veel naar de popcultuur en media. Omdat u er als u niet schrijft ook veel mee bezig bent?

'Het schrijven van zo'n boek is een goede manier om naar jezelf te kijken. Hoe je zelf omgaat met cultuur en media. Dat probeer je tot in detail uit te zoeken. En dan kom je tot opvallende inzichten.'

Zoals?
'Nou, dat je verschillende subculturen voor een groot deel kunt herkennen aan het taalgebruik. Als iemand in mijn vriendengroep zegt: 'die gast ziet eruit als een totale Sméagol', dan weet iedereen wat er wordt bedoeld. Maakt niet uit in welke kringen je verkeert: in hipsterkringen, corporale kringen. Taal zegt bijna alles.'

Uitzicht over de Grand Canyon Beeld ANP
Beeld Prometheus

Op de voorpagina van onze krant staat vandaag dat jeugdgevangenissen meer nadruk leggen op het opvoeden van opgesloten jongeren. Een goed idee?
'Je hoort al heel lang dat jongeren als kleine boefjes de gevangenis in gaan en als volleerde criminelen weer naar buiten wandelen. Ze groeien daar totaal afgesneden van de wereld op. Misschien werkt het heel goed om meer nadruk te leggen op opvoeding. Er zijn daarover ook hele mooie documentaires gemaakt. Zoals De Kinderrechter waarin filmmaaksters Meral Uslu en Maria Mok het hele traject van zo'n jongen volgen. Van voorarrest en rechtszaak tot het jaar dat-ie opgesloten zit.'

Mogelijk kunnen jonge criminelen zelfs onder toezicht een jointje roken of een biertje drinken, als ze buiten de inrichting worden voorbereid op hun vrijlating. Niet helemaal in lijn met de harde taal van staatssecretaris Teeven.
'Nee, Teeven heeft zich altijd geprofileerd als de harde crimefighter. In de Kamer was hij bijvoorbeeld ook nog fel tegen thuisdetentie met een enkelband. 'Een thuisvakantie. Met een biertje op de bank', dat soort teksten had hij toen. Inmiddels moet hij zich gewoon aan het kabinetsbeleid houden. Ben benieuwd hoe hij zijn harde imago gaat oppoetsen als hij straks niet meer in het kabinet zit.'

Staatssecretaris Fred Teeven Beeld ANP

Simon van der Geest heeft zijn tweede Gouden Griffel gewonnen voor Spinder. 'Een virtuoos, spannend, beklemmend, psychologisch overtuigend meesterwerk', schrijft de jury. Gelezen?
'Nee. Ik lees heel erg veel, dus ik kom niet echt aan kinderboeken toe. Voor mijn vorige verjaardag kreeg ik Olle van Guus Kuijer. Hij is de grootste kinderboekenschrijver die we hebben. Zo literair en zo mooi. Hij brengt heel oprecht de emoties van de personages in beeld.'

Leert u daar ook nog iets van?
'Nee. Een eigen boek schrijven is toch iets anders. Maar er zit iets heel moeilijk in het schrijven van een kinderboek. Het is veel oprechter. De Republiek gaat in de kern gewoon over een jongen die heel erg van slag is. Maar die emoties kan ik verstoppen achter spannende scènes en plot en verwijzingen. De kunst van literatuur voor volwassenen is het spel tussen de camouflage en het af en toe tonen van die emotie. Kinderboeken hebben dat spel niet en daar kan de emotie dus ook niet worden verborgen achter die camouflage. Het maakt het schrijven veel directer, heel puur.'

 
Guus Kuijer is de grootste kinderboekenschrijver die we hebben. Zo literair en zo mooi

Bij de commando's is onrust ontstaan omdat er een vrouw is toegelaten tot het voorselectie. Niet meer van deze tijd, toch?
'Tja. Moeilijk. Het verandert onherroepelijk de sfeer in een team. Het gaat hier op de redactie vaak over de rolverdeling tussen man en vrouw en de manier waarop bijvoorbeeld de rol van de man in het gezin is veranderd.'

In dat licht, heeft u die reclame van Bart Smit gezien in het nieuwe Sinterklaasboekje?
'Met die stofzuigers! Ja, haha. Een keuken en roze stofzuigers begeleid door de tekst 'Zo goed zijn als mama, dat wil je ook!'. Tja, slechte reclames blijven beter hangen dan subtiele reclamefilmpjes.'

Wij hebben het er nu ook over. Het kan ook een slimme marketingtruc zijn om viral te gaan?
'Nou, ik denk dat het toch een conservatieve reclameman is geweest die heeft gedacht: laten we het er maar op vroege leeftijd instampen.'

De reclame in het Bart Smit-blaadje Beeld Twitter

Buitenlands nieuws, om af te sluiten. In Rusland zijn twee Greenpeace-activisten aangeklaagd voor piraterij. Dat zelfde lot wacht hoogstwaarschijnlijk ook de Nederlandse actievoerders. Tijd voor Timmermans om in actie te komen?
'Het is moeilijk, in dit geval. Want volgens mij waren ze aan boord van hun eigen schip toen ze werden aangehouden. Maar ze wisten waar ze aan begonnen. Rusland staat nou niet echt bekend als een vrolijk, vriendelijk land dat graag naar anderen luistert. Ze wilden graag een reactie uitlokken en dat is gelukt. Toch ook wel een beetje wie z'n billen brandt moet op de blaren zitten.'

De Nederlandse Greenpeace-activiste Faiza Oulahsen in een Russische cel Beeld ANP

Zelf nog iets dat u kwijt wil?
'Ja! Die penalty gisteren van AC Milan tegen Ajax. Man, man. Balotelli in de allerlaatste minuut. Volkomen onterecht.'

Gewoon een 100 procent penalty, hoor. Gezien hoe Van der Hoorn aan z'n shirt hing?
'Die gast lag al heel de wedstrijd op de grond! Belachelijk. Ik herinner me Afellay een aantal jaar geleden nog met z'n 'lucky Ajax'. Dat is al lang niet meer. Waarom wordt Ajax altijd zo genaaid in de Champions League?!'

Dit is aflevering 175 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

Beeld twitter
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden