Het eeuwige leven Hans Kahn 1922-2018

Joodse ondernemer met visie en lef

Hij ontsnapte via priesters en hoeren aan de Holocaust. Daarna begon hij een inmiddels vermaard scheepvaartbedrijf in Rotterdam.

Zijn motto was ‘niet alles past in een stalen doos’. Hans Kahn was van mening dat er naast containervervoerders ook andere vrachtvervoerders nodig zouden blijven.

In 1968 richtte hij zijn eigen bedrijf Jumbo Shipping op, dat zich specialiseerde in zwaar zeetransport. Inmiddels is het in die sector internationaal toonaangevend.

Twintig jaar geleden, bij het dertigjarig bestaan van Jumbo, publiceerde Kahn zijn eigen levensverhaal Mazzel en Lef, over het besluit om als negentienjarige de deportatie naar de vernietigingskampen te ontlopen.

Na de oorlog was hij betrokken bij de oprichting van de staat Israël, totdat hij in 1948 met zeetransport begon. Kahn overleed 18 mei op 95-jarige leeftijd in de kustplaats Caesarea in Israël.

Hans Kahn werd geboren in Berlijn als telg van een Joodse bankiersfamilie. Maar in 1929, nog voor de nazi’s de macht hadden gegrepen, verhuisde zijn inmiddels gescheiden vader met zijn kinderen (Hans had nog een zuster) naar Nederland. Ze gingen in Scheveningen wonen.

Hans volgde de joodse HBS in Amsterdam, waar hij in 1940 net voor de Duitse inval zijn diploma haalde. Toen hij in 1942 een oproep kreeg voor de Arbeitseinsatz besloot hij de benen te nemen. Met valse papieren lukte het hem het onbezette deel van Frankrijk te bereiken, waar hij zich in Marseille verschool in een kist op een Zweeds schip. Hij werd echter gevonden en kwam in een kamp terecht. Door een Duitse officier neer te schieten met diens eigen pistool lukte het Kahn te vluchten.

Hij vond via een priester een onderduikadres in een bordeel voor Duitse officieren in Toulouse, totdat hij door het Franse verzet over de Spaanse grens werd geholpen en via Gibraltar naar Engeland kon gaan. Hier diende hij bij de marine. In november 1945 kwam Kahn terug in Nederland, waar hij een opleiding tot koopvaardij-officier volgde.

Hij ging naar Palestina, waar hij aanmonsterde op een van de weinige joodse koopvaardijschepen. Nadat drie jaar later de staat Israël werd opgericht, werd hij gevraagd mee te helpen met de oprichting van een eigen marine. ‘Dat stelde niets voor. Twee kleine schepen’, zei hij daarover. In 1948 besloot hij zijn eigen rederij Kahn Scheepvaart op te richten in Rotterdam. Met vijfduizend gulden wist hij zich in te kopen bij een bedrijf dat vee van Friesland naar kibboetsen in Israël vervoerde.

In 1952 kreeg de rederij de beschikking over het schip Stellaprima, dat ook veestallen en auto’s over zee ging transporteren. De ladingen werden steeds groter. ‘Er was een bedrijf dat een grote fabriek wilde bouwen langs het water, maar het was daar niet diep genoeg om grote zeeschepen af te meren. Wij kregen de opdracht om de installaties te brengen.’ In 1968 richtte hij Jumbo Shipping op, dat complete raffinaderijen en boorpontons ging vervoeren. Het hefvermogen van de schepen die hij daarvoor gebruikte steeg van 12 ton tot uiteindelijk 3.000 ton. In 1990 droeg hij het bedrijf over aan zijn zoon Michael.

Enkele jaren later zou Kahn met zijn inmiddels vierde vrouw definitief emigreren naar Israël, waar hij zijn levensverhaal opschreef in de vorm van een avonturenroman. ‘Jumbo is gebouwd vanuit de wens van hem om tegen de stroom van trends in te zeilen en een betere koers te vinden’, schreef zijn zoon Michael in een in memoriam.

‘Hij was een van de eerste pioniers in de heavy lift-scheepvaartindustrie. Inspirerend en vasthoudend maakte hij van Jumbo een internationaal toonaangevend bedrijf.’ De levaya (de traditioneel joodse begrafenis) van Hans Kahn vond plaats op 22 mei in Caesarea.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.