Jongste burgemeester van Nederland wil gewoon popconcerten blijven bezoeken

Liefst acht burgemeesters die dit jaar zijn benoemd, zijn niet ouder dan 40 jaar. Hanne van Aart (32) is vanaf maandag de jongste. 'Als jonkie ben je een bijzondere vogel.'

Hanne van Aart Foto Marcel van den Bergh

Ze was 25 toen ze de gemeenteraad inging, 27 toen ze de VVD-fractie ging leiden, 29 toen ze wethouder werd en na het weekeinde wordt ze op 32-jarige leeftijd de jongste burgemeester van Nederland. 'Het was geen kinderdroom, wel een twintigerambitie', zegt Hanne van Aart, net afgezwaaid wethouder van financiën in de Brabantse gemeente Heusden, vanaf maandag burgemeester van buurgemeente Loon op Zand. 'Het burgemeesterschap is in de lokale politiek toch zo'n beetje het hoogste wat je kunt bereiken.'

Het is een opmerkelijke bliksemcarrière van een jonge vrouw die bestuurs- en organisatiewetenschap studeerde in Utrecht en enige jaren consultant was bij een adviesbureau voor ruimtelijke ordening. Ze komt niet uit een politiek nest, al werd er 'thuis altijd wel veel aan tafel gediscussieerd' en is haar vader inmiddels afdelingsvoorzitter van het CDA.

Wat heeft haar bewogen, in tijden waarin de burger steeds minder vertrouwen in de overheid lijkt te hebben en politieke partijen steeds meer moeite hebben om geschikte kandidaten te vinden? De interesse voor de politiek, vertelt Van Aart, werd gewekt toen ze nog op de middelbare school zat. Samen met andere scholieren werkte ze op verzoek van de lokale VVD mee aan een verordening om meer jeugdonderwerpen op de agenda van de gemeenteraad te krijgen. 'Het was bijzonder om zoiets als 17-jarige voor elkaar te krijgen. Dat leidde tot politieke bewustwording.'

Medio oktober werd ze door de vertrouwenscommissie van de gemeenteraad in Loon op Zand unaniem voorgedragen als nieuwe burgemeester. 'Met haar enthousiasme en betrokkenheid legt ze gemakkelijk verbinding op verschillende niveaus', aldus de voorzitter van de vertrouwenscommissie. 'Haar ambitie is groot en ze is in staat anderen daar op een goede manier in mee te nemen.'

Er is dit jaar een opmerkelijke hausse van 'jonkies'. Liefst acht nieuwe burgemeesters zijn bij hun benoeming niet ouder dan 40 jaar. De nieuwe burgemeester van Loon op Zand, thuishaven van de Efteling, is de jongste én vrouw. Die combinatie komt weinig voor: sinds de Tweede Wereldoorlog was die alleen weggelegd voor Hanneke Jagersma (CPN), die in 1982 op 30-jarige leeftijd burgemeester werd van Beerta, en Marja van Bijsterveldt (CDA), die in 1994 als 33-jarige aantrad in Schipluiden.

Als het om leeftijd gaat, kent Van Aart nog andere illustere voorgangers. In 1972 was VVD'er Ivo Opstelten in de kleine Drentse gemeente Dalen op 28-jarige leeftijd de jongste burgemeester van Nederland. Zijn partijgenoot Jan-Kees Wiebenga (26) was dat later in Eelde, CDA'er Ton Rombouts (28) in Wouw. De jongste burgemeester ooit, voor zover bekend, was Frederik Ebbinge Wubben, die in 1811 op 20-jarige leeftijd de eerste burgervader van Staphorst werd.

'Als je ergens een mening over hebt, dan moet je niet aan de kant blijven zitten, maar er iets mee doen', vindt Van Aart. Tijdens haar studie in Utrecht werd ze lid van een debatclub, waardoor ze haar argumentatievermogen aanscherpte. Terug in Vlijmen werd ze door de VVD gevraagd zich kandidaat te stellen voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2010. Vier jaar later kwam de VVD in de coalitie en werd Van Aart de jonge wethouder. Ze behoort tot de linkerzijde van de VVD: meer Mark Rutte. 'Ik hoor jongeren weleens zeggen: ik voel me bij geen enkele partij thuis, daarom bemoei ik niet met politiek. Maar dat hoeft ook niet. Ik ben het in de VVD ook niet met iedereen en alles eens. Maar het is wel de partij waarmee ik de meeste affiniteit heb.'

Haar leeftijd heeft als voordeel dat ze snel acteert en communiceert, zegt ze, ook op sociale media. Ze hecht aan transparantie: op haar Twitter-account staat haar 06-nummer. 'Dat zal niet veranderen.' Ze wil vooral zichzelf blijven en dus ook gewoon popconcerten blijven bezoeken - in juni was ze nog bij Guns N' Roses, volgend jaar lonkt een andere held: Roger Waters van Pink Floyd.

Maar ze beseft dat haar leeftijd ook nadelen heeft, zoals gebrek aan levens- en werkervaring. 'Je bent als jonkie toch een bijzondere vogel. Veel mensen denken dat politiek vooral voor ouderen is. Ik zal straks best wel links en rechts worden uitgetest.'

Burgemeesters zijn steeds vaker jong, vrouw en onafhankelijk

Er is een opmerkelijke verandering gaande in burgermeestersland: ze zijn steeds vaker jong, vrouw en ze hebben geen banden meer met traditionele partijen.