Jonge steden blijken verkeersveiliger dan oude

Op 6 maart zijn de verkiezingen voor de gemeenteraad. Met hun stem oordelen burgers over het lokale bestuur. Hoe doen gemeenten het eigenlijk?...

In Haarlemmermeer schrokken ze zich een hoedje. De gemeente kwam als slechtste uit de bus als de grootste 35 steden van Nederland worden vergeleken op het aantal verkeersongevallen per duizend inwoners. De cijfers over de laatste raadsperiode zijn in vergelijking met de andere steden zo slecht, dat het onrustbarend is.

Maar wat blijkt? In de cijfers zijn ook de ongevallen verdisconteerd die op provinciale wegen en snelwegen waren voorgevallen. Over de verkeersveiligheid op dat asfalt hebben gemeenten evenwel niets te zeggen.

Dus ging B. Wiendels van SGBO, het onderzoeks- en adviesbureau van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, op zoek naar secuurdere cijfers. Die bleek de Adviesdienst Verkeer en Vervoer te hebben, waardoor een nieuwe overzicht kon worden gemaakt. Haarlemmermeer doet het nu veel beter: blijkbaar vinden er veel ongevallen plaats op de twee snelwegen die door deze gemeente lopen.

De nieuwe ongeluksvogel heet Eindhoven, die op de gemeentelijke wegen in de eerste drie kwartalen van 2001 20,05 ongevallen had per duizend inwoners. Dat is bijna 3,5 keer zoveel als de nummer een. Ook in 1998 en 2000 eindigde Eindhoven met afstand als laatste (op de website van de Volkskrant is het hele overzicht te downloaden en een verkorte versie te raadplegen).

Als wordt gekeken naar het aantal verkeersslachtoffers per duizend inwoners moet Eindhoven de andere 34 steden ook al laten voorgaan (3,94 in 2000, voor de eerste drie kwartalen van 2001 ligt dat cijfer op 2,49). Blijkbaar vinden in Eindhoven ook nog eens de zwaardere ongevallen plaats.

De stad heeft een beroerde reputatie op het gebied van de verkeersveiligheid, weet wethouder R. Bun van Verkeer. Volgens de CDA'er zijn de black spots - jargon voor de plekken waar de meeste ongelukken gebeuren - precies bekend. Het zijn de kruispunten tussen de gemeentelijke ringweg (niet de snelweg, die is van het rijk) en de 'radialen', de grote doorgangswegen in de stad.

Bun: 'Doordat we de grootste black spot hebben aangepakt, is het ongevallencijfer in 2001 veel lager geworden. We hebben bij dat kruispunt flitspalen geplaatst en de politie heeft het nodige aan verkeershandhaving gedaan.'

De andere onheilsplekken kunnen volgens hem niet meteen worden aangepast omdat de gemeente ('van oudsher heel verkeersvriendelijk') veel klachten binnenkrijgt over het aantal wegwerkzaamheden. 'Daar moeten we balans in vinden. Ik kan niet álles laten openbreken. We hebben het laatste jaar al geweldig veel gedaan'.

In Amersfoort is ook hard aan de weg getimmerd: in drie jaar tijd zijn onder meer 32 flitspalen geplaatst (met slechts enkele camera's die over de palen rouleren). Deze investering van 400 duizend gulden heeft resultaat gehad: Amersfoort is wat verkeer betreft de veiligste stad geworden (5,93 ongevallen per duizend inwoners in de eerste drie kwartalen van 2001).

'In het begin zijn er door die flitspalen heel veel overtredingen geconstateerd', zegt wethouder M. Fränzel (D66). 'Daarna is de snelheid op die wegen gedaald, ook werd er minder door rood licht gereden. De veiligheid is daardoor toegenomen. Strikte handhaving van het verkeersbeleid is blijkbaar toch een adequaat middel. Het is alleen jammer dat de boetes naar minister Korthals van Justitie gaan. Het zou fijn zijn als we dat geld konden inzetten voor nog meer veiligheid.'

Almere en Zoetermeer vallen ook in gunstige zin op. Ze eindigen als nummer twee en drie en hebben ook de afgelopen jaren bovengemiddeld lage ongevalcijfers (wat Amersfoort weer niet kan zeggen).

Heeft dat misschien iets te maken met het feit dat het jonge steden zijn?

Welzeker, denkt verkeersdeskundige W. Serné van de gemeente Zoetermeer.

Deze stad (die is gesticht in de jaren zestig) is zo ontworpen dat hoofdwegen niet door wijken snijden: daar komt alleen maar bestemmingsverkeer. Serné: 'Die hiërarchische structuur van het verkeer heeft voor veel veiligheid gezorgd. Ik heb al heel wat belangstellenden hier mogen rondleiden.'

Het beste nieuws is dat de onveiligheid in het verkeer sinds de laatste raadsverkiezingen is afgenomen, al moeten de cijfers over het laatste kwartaal van 2001 worden afgewacht om definitieve conclusies te kunnen trekken. Amsterdam had in 2000 een rampjaar achter de rug met 37 verkeersdoden op de gemeentelijke wegen (bijna twee keer zoveel als in Rotterdam). In de eerste negen maanden van vorig jaar waren er vijftien doden in het hoofdstedelijk verkeer te betreuren. Dat aantal lijkt dus ook te dalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden