Jonge spelers maken Henry IV een ervaring

Henry IV van William Shakespeare. Door: 't Barre Land. Regie: Waas Gramser en Kris van Trier. Frascati Amsterdam, 6 juni....

Hendrik Hotspur, de rebel uit Shakespeares Henry IV, is in de voorstelling van 't Barre Land net een stripfiguurtje. Gebalde vuisten, stampende voeten en een van woede vertrokken gezicht; hij staat voortdurend op ontploffen. Wat nog ontbreekt is een tekstballonnetje boven zijn hoofd met zo'n vetgedrukte vloek van doodskoppen en uitroeptekens.

Geestig genoeg is die explosieve Hotspur maar een heel klein mannetje. Of is het een vrouwtje? Actrice Margijn Bosch draagt onder haar zwarte colbert een sexy bodystocking, waarvan ze het kruis, in navolging van popster Madonna, over haar lange broek heen heeft dichtgeknoopt.

Als ze woest kussend afscheid neemt van haar eega, de lange blondine Anouk Driessen, is deze Hotspur een echte vent die sex bedrijft zoals hij oorlog voert. Maar als het afscheid te lang duurt, vermaant iemand het kussende echtpaar met de woorden 'Schiet eens op, dames.'

Lekker grove, Monty Python-achtige grappen worden in deze voorstelling afgewisseld met verfijnde woordspelingen.

Zo schreef Shakespeare zijn stukken: de volkse humor is voorbehouden aan de bijrollen, en naarmate de personages belangrijker én voornamer zijn, verdwijnen de grapjes volledig.

Dat is ook zo in het omvangrijke, tweedelige koningsdrama Henry IV. In de bewerking van 't Barre Land markeert die tegenstelling tussen relativering en bloedige ernst de overgang naar het zogenaamde volwassen leven.

Koningszoon Hendrik, gespeeld door Vincent van den Berg, ontvlucht zijn dodelijk serieuze vader en zoekt toevlucht bij zijn vriend Falstaff, een onbezorgde dronkelap. Als hij voor het eerst iemand doodt, wendt hij zich af van zijn vrolijke jeugdvriend en treedt toe tot het kille rijk der machthebbers.

Hendriks slachtoffer is zijn rivaal Hotspur, de kleine, karikaturale druktemaker. Het gevecht is een soort slapstick, en Hotspur huppelt af, fladderend met z'n armen alsof hij een engeltje is.

Maar de kilte die prins Hendrik meteen na deze lichtvoetige moord overvalt, maakt het toch tot een aangrijpende scène.

Onder leiding van Waas Gramser en Kris van Trier, van het Vlaamse gezelschap Maten, maakten de jonge spelers van 't Barre Land van deze Shakespeare een rijke gebeurtenis.

Een snelle montage van scènes, een decor van sinaasappelkistjes dat verrassend wordt gebruikt, en een scherpe timing van de grappen verlenen de twee uur lange voorstelling de nodige snelheid.

Maar de kern van deze Henry IV is het knappe spel van de drie mannelijke hoofdrolspelers. Vincent van den Berg is al voor zijn moord op Hotspur een vroeg-oude jongen die z'n zwaarmoedigheid probeert te verbergen. Martijn Nieuwerf heeft niet meer nodig dan een licht gebogen houding en een trieste blik om de eenzaamheid op te roepen van Hendriks vader, koning Henry IV.

En Jacob Derwig is onnavolgbaar goed als de vrolijke drinkebroer Falstaff. Van een vette pens waar iedereen Falstaff mee plaagt, is hier geen sprake, en toch geeft Derwig zijn bewegingen de traagheid mee van een man met overgewicht.

Onder zijn grapjes is een diepe ernst voelbaar, waarin je zijn verwantschap met de eenzame koning herkent.

Alledrie deze mannen weten te veel van het leven om er nog van te genieten. Ze kiezen alleen een verschillende strategie om er nog wat van te maken.

Marijn van der Jagt

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden