Nieuwsbreak

Job Cohen: 'Laten we leren van wat er is gebeurd met de Turken en Marokkanen'

Hoe moet het met de boekenbranche nu Polare de deuren heeft gesloten? Wacht Nederland een nieuw multicultureel drama met de Roemenen en Bulgaren? Voormalig PvdA-leider Job Cohen bespreekt het nieuws van de dag.

Job Cohen Beeld anp
Job CohenBeeld anp

Bent u een fervente Polare-ganger?
'Ik kom er regelmatig, het is een heerlijke wereld. Juist die rijkdom van een grote winkel is fijn. Je kunt er dwalen en je ziet boeken waarvan je het bestaan niet wist, en zo kom je op ideeën. Ik betreur deze gedwongen zet tot sluiting dan ook zeer.'

Twintig Polare-boekwinkels sluiten tijdelijk. Polare is van investeringsmaatschappij ProCures. Een uitgever zei vandaag in de Volkskrant dat het probleem ligt bij 'mannen met schoenen van kangoeroeleer zonder verstand van het boekenvak'. Is een puur commerciële inslag niet juist de redding?
'Ik denk dat je alle twee nodig hebt. Ik vind het prachtig als mensen die gevoel hebben voor de zaak de leiding hebben, maar de huidige tijd - de afnemende boekenverkoop - vraagt om een ander type organisatie en financiering. De commerciële kant is onvermijdelijk dus met alleen liefde van boeken kom je er niet. Er wordt minder gelezen en dus moet je de tering naar de nering zetten.'

U leidde een onderzoekscommissie naar de toekomst van de bibliotheek. Conclusie: de bibliotheek moet zichzelf opnieuw uitvinden, in verband met de vergaande digitalisering van de samenleving, snelle maatschappelijke en economische veranderingen en een zich terugtrekkende overheid. Welk advies heeft u voor de boekwinkel van de toekomst?
'Ook in bibliotheken zie je dat ondernemerszin steeds belangrijker wordt. Mensen moet verleid worden om binnen te komen.'

Er moeten dus massaal koffietentjes in de boekwinkel komen om mensen te trekken?
'Ik ben voorzitter van de Openbare Bibliotheek Amsterdam. Daar zit een vestiging van La Place en daar gebeurt een hoop; er zijn radio- en tv-uitzendingen, auteurs komen langs en er zijn voorleesmiddagen voor kinderen. Daar komen mensen op af.'

Ziet u het niet als verarming, al die bijzaken om mensen aan het lezen te krijgen?
'De wereld verandert. Er is meer afleiding bijgekomen, dus lezen heeft een beperktere plek ingenomen in hoe we die 24 uur indelen. Ik moet denken aan wat Youp van 't Hek zei: Ik lees in het weekend alle kranten. Mijn zoon komt thuis, leest niets maar weet alles. De nieuwe generatie kent andere leesgewoontes.'

null Beeld anp
Beeld anp
null Beeld anp
Beeld anp

U bent voorzitter van de jury van de AKO Literatuurprijs 2014. U zei in reactie op het voorzitterschap: 'Verdwalen in een prachtig boek behoort tot de mooiste ervaringen van het leven.' Welk boek ligt er op uw nachtkastje?
'Het boek Tegen Verkiezingen van David van Reybrouck heb ik met veel plezier gelezen. Democratie met verkiezingen is een slecht idee, zegt hij. Wat krijgen we nou?, denk je als lezer. Vervolgens schrijft hij dat het loten van politici beter is dan politici kiezen. Wat is dit voor onzin?, denk je dan. Twee keer zet hij je op het verkeerde been. Maar op een listige manier laat hij je wel dingen inzien.'

U vindt nu ook: afschaffen maar die verkiezingen?
'Afschaffen, nee. Van Reybrouck zegt: het ding met verkiezingen is dat mensen herkozen moeten worden. Dus een politicus is direct bezig met wat de mensen willen horen en niet zozeer met wat het beste is op dat moment. Dat is niet goed. Daar zit wel wat in.'

null Beeld anp
Beeld anp

Peter de Waard stelt vandaag in zijn column in de Volkskrant dat Wouter Bos 'heel goede reden had om zo onverwacht terug te treden als PvdA-leider en de zestien jaar oudere Job Cohen aan te wijzen als kroonprins'. Namelijk: hij zou in 2010 al hebben aangevoeld dat hij later onder vuur zou komen te liggen om zijn beslissingen rondom SNS Reaal en de crisis in algemene zin. Mee eens?
'Ik geloof hier niets van. Al is het alleen maar omdat Wouter Bos twee jaar vóór zijn vertrek uit de politiek mij al benaderde of ik geïnteresseerd was, omdat hij erover dacht op te houden.'

U bedoelt: in 2008 nog voordat de ellende van de crisis duidelijk werd?
'Ja.'

null Beeld anp
Beeld anp

Een ander onderwerp: Nederland staat een nieuw multicultureel drama te wachten als de migratie van Roemenen en Bulgaren niet beter wordt begeleid. Dat stelt de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). De 'tragiek van de gastarbeidersgeschiedenis' toen veel laagopgeleide Turken en Marokkanen zich hier vestigden, dreigt zich te herhalen. Wat is het grootste gevaar?
'Laten we alsjeblieft leren van wat er met de Marokkanen en Turken is gebeurd in ons land, en niet dezelfde fouten maken. Zoals bijvoorbeeld onderwijs in eigen taal en cultuur. Mensen moeten de Nederlandse taal leren. Als je hier wilt komen moet je weten hoe men het doet hier. Met taal begint het. Als je elkaar niet verstaat, creëert dat enorme afstand.'

Wij kunnen wat leren van 'klassieke migratielanden' als Canada, Australië en Denemarken, zegt de WRR. In Nederland doet de overheid te weinig voor de sociaaleconomische integratie van migranten. De politiek heeft dus te weinig opgestoken?
'Nu ziet de wereld er natuurlijk anders uit dan toen met de Turkse en Marokkaanse gastarbeiders. We zijn meer gaan navelstaren dan toen. Dat komt voor een deel ook omdat we niet tevreden zijn met hoe die integratie eerder heeft plaatsgevonden.'

null Beeld anp
Beeld anp
PVV-kamerleden Machiel de Graaf en Joram van Klaveren en PVV-leider Geert Wilders praten met de pers bij de Roemeense ambassade. De PVV-leider heeft een brief bezorgd bij de ambassade waarin hij zijn zorgen uit over de arbeidsmigratie uit Roemenie. Beeld anp
PVV-kamerleden Machiel de Graaf en Joram van Klaveren en PVV-leider Geert Wilders praten met de pers bij de Roemeense ambassade. De PVV-leider heeft een brief bezorgd bij de ambassade waarin hij zijn zorgen uit over de arbeidsmigratie uit Roemenie.Beeld anp

Corendon biedt homo-activisten die naar Sotsji gaan vijftig procent korting. Handige marketingzet of een bedrijf dat zich maatschappelijk betrokken toont?
'Ik denk toch aan een marketingstunt maar van mij mogen ze.'

Wat vindt u van alle commotie rondom de homorechtenschendingen in Rusland?
'Dat dit thema in ons land speelt, en zo breed gedragen wordt, vind ik mooi. Dat was vijftig jaar geleden wel anders in Nederland. Gelijkwaardigheid tussen homo en hetero is hier gestut. Het is prima om dat ook naar het buitenland uit te dragen.'

Is het niet wat belerend om nu met de Spelen opeens met het vingertje te gaan zwaaien?
'Dat is het ook wel, maar dat is niet zo erg. We hebben een trackrecord in Nederland qua homo-emancipatie. Ten tijde van het wetsvoorstel voor het homohuwelijk was ik staatssecretaris en toen het eerste homopaar trouwde, was ik burgemeester van Amsterdam. Ik had niet gedacht dat zo veel landen ons zouden volgen. Nederland mag best een troubadour zijn.'

Dan rijmt niet echt met de grote delegatie die Nederland stuurt naar Rusland... Hoe ziet u dat?
'Hoe zei Diederik Samsom dat ook alweer zo mooi? 'Als ik in de regering zat had ik het niet zo gedaan.'

Dit is aflevering 249 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

null Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden