Jeltsin ziet af van top met Letse president

Rusland heeft de voorbereidingen voor een topontmoeting tussen president Jeltsin en zijn Letse ambtgenoot Guntis Ulmanis afgebroken uit protest tegen het uiteenjagen van een demonstratie van Russische pensioentrekkers in Riga, de hoofdstad van Letland....

BERT LANTING

Van onze correspondent

Bert Lanting

MOSKOU

Jeltsins woordvoerder Jastrzjembski zei dat de president het volledig eens was met minister van Buitenlandse Zaken Primakov die het optreden van de Letse politie een 'flagrante schending van de mensenrechten' noemde. Jastrzjembski verweet de West-Europese landen een hypocriete opstelling. 'Je kunt je wel voorstellen hoe de Europese Unie gereageerd zou hebben als dit bijvoorbeeld in Minsk gebeurd was', schamperde hij.

Zo'n tweeduizend voornamelijk Russische demonstranten protesteerden deze week in Riga tegen de verhoging van de huren. Toen de betogers weigerden zich te verspreiden, greep de politie in. De menigte werd uiteen gejaagd.

Volgens de Letse overheid hadden de betogers geen toestemming voor de demonstratie en blokkeerden zij een van de belangrijkste straten in de hoofdstad.

De televisiebeelden van confrontatie tussen de Letse politie en de bejaarde betogers lokten verontwaardigde reacties uit in Rusland. Primakov noemde het optreden van de politie 'walgelijk' en de ultra-nationalistische LDPR van Vladimir Zjirinovski eiste in het parlement dat een geplande reis van Doema-leden naar het 'fascistische' Letland zou worden afgezegd. Dat voorstel haalde het niet. De meeste parlementariërs vonden het juist nuttig een afvaardiging naar Letland te sturen.

De etnische Russen, die zo'n 40 procent van de bevolking van Letland uitmaken, klagen dat zij als tweede-rangsburgers behandeld worden sinds Letland in 1991 onafhankelijk werd. De meesten van hen komen niet in aanmerking voor het staatsburgerschap, omdat zij pas na 1940 in Letland zijn komen wonen.

Volgens de regels hebben alleen mensen die vóór 1940 al in Letland woonden en hun nakomelingen automatisch recht op een Lets paspoort. Veel etnische Russen hebben de laatste tijd steeds meer moeite het hoofd boven water te houden wegens de stijgende woonlasten. Als vreemdelingen krijgen zij lagere pensioenen dan Letse burgers. De gemiddelde huur voor een twee-kamerflat in Riga bedraagt 120 dollar, terwijl het doorsnee pensioen slechts 80 dollar bedraagt.

De etnische Russen maken zich verder zorgen over een nieuwe wet die werkgevers verplicht werknemers te ontslaan die de Letse taal niet beheersen. Volgens Russische kranten zal die maatregel tot een golf van ontslagen onder de Russisch-sprekende gemeenschap leiden.

Letland verweet Moskou dat het een 'gekleurd' beeld van de situatie geeft en probeert de Russische publieke opinie en de wereldgemeenschap te misleiden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden