Jef Dorpmans 1925-2014

Alle grote Europese stadions kende scheidsrechter en voormalig voetballer Jef Dorpmans.

Scheidsrechter Jef Dorpmans kreeg internationale bekendheid door het colablikje dat jarenlang in de Home of History van Vitesse stond in Arnhem. De Italiaanse sterspeler Roberto Boninsegna van Inter Milan kreeg in 1971 het projectiel tijdens een wedstrijd in Mönchengladbach tegen zijn hoofd, waardoor hij geblesseerd uitviel. Borussia Mönchengladbach won het door Dorpmans geleide Europacupduel die avond met 7-1 van Inter, maar de UEFA besloot de uitslag te schrappen vanwege het blikjesincident. De wedstrijd eindigde de tweede keer in 0-0 en daardoor was Borussia uitgeschakeld.


Twee jaar geleden gaf Dorpmans tijdens een feestelijke bijeenkomst het blikje aan voetbalclub Borussia Mönchengladbach, die het in het eigen museum zette. Dorpmans - vermaard scheidsrechter in de jaren zestig en zeventig en beroemd voetballer in de jaren veertig - overleed op 28 februari. Hij was tijdens zijn scheidsrechterscarrière eerst werkzaam als vertegenwoordiger bij een limonadegroothandel en later als accountmanager bij Ballast Nedam, het bedrijf dat voetbalstadion Nieuw Galgenwaard in Utrecht heeft gebouwd.


Dorpmans werd geboren in Arnhem. Op zijn 16de maakte hij zijn debuut bij Vitesse. Hij scoorde 48 keer voor die club en staat op de 19de plaats van de eeuwige topscorersranglijst. Hij was als voetballer een enfant terrible. 'Hij werd de beste voetballer onder de praatjes-makers genoemd of de beste praatjesmaker onder de voetballers', schreef een lokale krant. Vanwege zijn rode haar kreeg hij bijnamen als Doornroosje en het rode gevaar.


In 1952 besloot hij te stoppen met voetballen, nadat hem werd verweten dat hij te weinig trainde. Maar hij kon de geur van het gras niet missen. In 1956 begon de scheidsrechterscarrière van Jef Dorpmans. Tien jaar later stond hij op de internationale FIFA-lijst. Dorpmans: 'Ik ben met een fluitje van 35 cent de hele wereld overgegaan. Het ging mij altijd goed af. Dat had vooral te maken met mijn uitstraling. Want trainen, dat deed ik nooit', zei hij in een interview met De Gelderlander.


Dorpmans behoorde met Lau van Ravens, Frans Derks, Arie van Gemert, Leo van der Kroft en de in januari overleden Ben Hoppenbrouwer tot de zogenoemde gouden generatie van scheidsrechters. 'Ze kwamen vaak bij elkaar', aldus zijn zoon Jef Dorpmans jr, die in die tijd twee jaar betaald speler was bij Vitesse. 'Het waren halve Bromsnors, hoewel Derks misschien wat speelser was. Maar ze straalden autoriteit uit en lieten zich niet bij hun voornaam aanspreken.'


Dorpmans zou in de jaren zestig en zeventig veel grote wedstrijden fluiten, waaronder Engeland tegen Schotland, voor meer dan 100 duizend toeschouwers. Zes keer floot hij de klassieker Ajax-Feyenoord. Hij had nogal wat aanvaringen met de KNVB omdat hij in de jaren zestig al pleitte voor een scheidsrechter met vaste grensrechters.


Alle grote stadions in Europa heeft hij gezien. In de wedstrijd van Borussia tegen Inter stuurde Dorpmans de legendarische Inter-buiten Mario Corso uit het veld. Een jaar later stopte hij als scheidsrechter. In het Gelredome kwam hij niet zo vaak. Hij hechtte vooral aan Vitesse 1892, de oorspronkelijke voetbal- en cricketvereniging waarvan de betaald voetbalorganisatie was afgesplitst. Toen de amateurvereniging in 2009 na 107 jaar ten onder ging, liet hij zich weer wat vaker zien bij de profclub. Dit jaar was hij nog bij de wedstrijd Vitesse-Feyenoord.


De laatste jaren woonde Dorpmans met zijn vrouw in het zorg-centrum Vreedenhoff in Arnhem. Samen hadden ze twee zoons.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden