Jean-Pierre Geelen: 'Mannen denken bij vorst aan schaatsen, kerels aan de koningin'

Koningskijkerij: je kunt er alle kanten mee op. Dramatiseren, speculeren en ongefundeerd orakelen - niemand die je tegenhoudt, schrijft tv-recensent van de Volkskrant Jean-Pierre Geelen.

Royalty-verslaggever Marc van der Linden presenteert zijn boek 'De vrouwen van prins Bernard'. Beeld epa

'Gaat het nog gebeuren, Marc?', vroeg Albert Verlinde in RTL Boulevard aan royaltyjournalist Marc van der Linden. Marc dacht van niet. Nee, hij wist het zeker: koningin Beatrix ging op haar verjaardag haar abdicatie niet bekendmaken. Het kan zijn dat Majesteit na het schrijven van dit stukje alsnog het volk heeft toegesproken op alle publieke zenders, maar het zag er gisteravond naar uit dat Van der Linden toch echt gelijk had.

Dat is nieuws, na dagen van speculatie in de media. De laatste golf begon vorige week met een schokkende primeur op de voorpagina van De Telegraaf: 'Willem-Alexander is er klaar voor'. Er waren tijden waarin dan vaststond dat er iets aan de hand was.

Zondagavond kwam daar KRO's Brandpunt overheen, met een interview met Tomas Ross, thrillerschrijver en scenarist van het veelbekeken en -geprezen Beatrix, Oranje onder vuur. Ross had 'goede bronnen' die hem hadden ingefluisterd dat Beatrix haar aftreden bekend zou maken op haar verjaardag, zo zei hij tegen een verlekkerde Fons de Poel. Het zou Ross ook niet verbazen wanneer het niet doorging, zei hij er nog bij, maar daar had De Poel al geen oren meer naar.

In RTL Boulevard ging het er maandag ook al over. 'We praten met drie mannen. Nou ja, mannen: kerels', zei Albert Verlinde met twinkelende oogopslag. De 'kerels' waren EO's Jeroen Snel, RTL's Peter van de Vorst en Marc van der Linden, die elk met warmte over de vorstin spraken.

Alweer zo'n mysterie in het sprookje van de monarchie: waarom de meeste 'royaltydeskundigen' op televisie geen 'mannen' zijn, maar 'kerels'. Mannen veren bij het woord vorst op en dromen zich een Elfstedentocht, 'kerels' buigen zich bij het woord vorst over strak aangebonden Louis XIV-pakjes en andere tierelantijntjes.

Gisterochtend was Van der Linden onder de douche vandaan gebeld. BNR Nieuwsradio; of hij even wilde reageren op de zojuist afgelegde verklaring van Beatrix. Bleek een grapje van het radiostation.

Dat is het mooie van die koningskijkerij: je kunt er alle kanten mee op. Dramatiseren, speculeren en ongefundeerd orakelen - niemand die je tegenhoudt, integendeel: lezers, luisteraars en kijkers lijken er dol op. Niets op tegen trouwens: meer dan een miljoen kijkers genoten van de series van Ross' Schavuit van Oranje (over Bernhard) en Oranje onder vuur (over Beatrix). Fictie met een knipoog, een splinter en een traan.

In Brandpunt wierp interviewer Fons de Poel zijn gesprekspartner voor de voeten dat hij erop los had gefantaseerd. Alsof Oranje onder vuur een documentaire was. Eerder klonk kritiek op de 'sterfscène' met prins Claus. Te vers, te echt, te dichtbij. Terwijl er in de tv-gids toch duidelijk 'drama' bij stond.

EenVandaag heeft al tijden een eigen oplossing voor het nijpende gebrek aan feiten: het Eenvandaag Opiniepanel. Wat er ook uitkomt: altijd nieuws. Het nieuwste 'nieuws': 80 procent van de 28 duizend deelnemers aan de enquête heeft veel vertrouwen in Beatrix. Presentator Gijs Rademaker: 'Ze herstelde van een kleine dip. Maar hoger hebben we het nooit gemeten.'

De oorzaak, aldus de pseudowetenschap: de serie van Ross. Rademaker: 'Wij horen van de mensen dat ze Beatrix hierdoor meer waarderen, dat ze haar meer als een familiemens zijn gaan zien, en meer als een vrouw die in haar leven heel lastige keuzes heeft moeten maken.'
Anchor Bas van Werven: '...en die hard werkt.'

Lintje voor de republikein Ross - niets is onmogelijk met zoveel fictie.

Jean-Pierre Geelen is tv-recensent van de Volkskrant.

 het Eenvandaag Opiniepanel. Wat er ook uitkomt: altijd nieuws  
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden