Je tenen moeten piano spelen

Waar moet je op letten bij aankoop van wandelschoenen? Drie experts geven advies. De wereld van de contrefort, de teensprong en het klimaat rondom de sok.

Ze staan nog steeds in de berging: mijn bruine bonkies met rode veters. Dertig jaar geleden gekocht in een dumpstore voor twintig gulden (10 euro). Behalve Nederlandse paden hebben ze de Alpen leren kennen (een beetje), de Pyreneeën geproefd (één keer) en jaarlijks, tijdens het traditionele vriendenweekeinde, de Ardennen bedwongen. Acht jaar geleden begonnen de ringetjes voor de veters te roesten. Sindsdien wandel ik op leren basketballschoenen, maar die zijn onderhand net als de bonkies aan pensioen toe. Ik ga op college wandelschoenen-kopen.


'Echte' wandelschoenen zijn peperduur tenslotte, hoewel de deskundigen van de outdoorwinkels Carl Denig en Bever in Amsterdam, en de Zwerfkei in Woerden om het hardst roepen dat goede wandelschoenen jááren meegaan. Dat maakt het nog erger: als ze niet bevallen, zit je daar weer mee. Wel zijn de experts eensgezind in hun adviezen.


Passen met een blinddoek om heeft twee voordelen: je volle concentratie is gericht op de pasvorm. Te smal, te breed, verkeerd voetbed, te veel of te weinig teenruimte: je voelt het beter als je nergens door wordt afgeleid. Een grote afleider zou namelijk kunnen zijn: het uiterlijk. Verkopers lachen je vierkant uit als je vraagt om een bepaalde kleur of model. Maar waarom zien wandelschoenen er uit als lompe klossen in grauwe kleuren? Zelfs blije veters lijken taboe in de outdoorwinkel. Een verklaring zou kunnen zijn:


Duitsers beheersen de marktvoor wandelschoenen in West-Europa. Alle verkopers herhalen de drie topmerken als een mantra: Meindl, Hanwag en Lowa. Alle drie Duits: degelijk maar verre van cool. Ze ontlopen elkaar nauwelijks in kwaliteit en prijs. De 'bes-te' wandelschoen bestaat niet, benadrukken de experts. Heeft alles te maken met de pasvorm. Wat perfect zit bij de één, past de ander van geen kanten. De gemiddelde prijs van alledrie de merken ligt rond de 170 euro, met uitschieters naar beneden, maar vooral naar boven. Amerikaans schoeisel (Merrell, Timberland) is doorgaans wat lichter.


Het soort wandelingdat je maakt is belangrijk voor de keuze. Wandelschoenen zijn er in vier hoofdcategoriëen: de A-categorie is voor asfalt en paden met een stevige ondergrond. In de B-categorie vallen schoenen met een hogere schacht en een stijvere zool, geschikt voor de bergen, zij het niet op losse steentjes of voor lange afdalingen. Het is de lichtste schoen voor een stevige trektocht.


Een goede - en meest verkochte - tussencategorie is de AB-schoen, een allround-wandelschoen. Bij BC- en C-schoenen is het profiel grover en de hak wat zwaarder waar je in de bergen voordeel van hebt. Maar dat wordt op het asfalt weer strompelen. De C-categorie is 'stijgijzervriendelijk' en D-schoenen lijken qua stijfheid al wat op skischoenen. Ze zijn 'stijgijzervast'. De diagnose van alledrie de verkopers voor mij: AB.


Anderhalf tot twee maten groter dan 'normaal' moeten wandelschoenen zijn. 'Zo'n één tot anderhalve centimeter te groot.' Met mijn 'maat 41, smalle voeten en een hoge wreef' duiken de verkopers het magazijn in om met stapels dozen terug te komen. Alle merken hebben dames- en herenmodellen, de laatsten zijn iets breder en meestal met een wat hogere schacht.


'Meindls vallen breed', zegt een andere klant die naar Santiago de Compostela is gelopen, op afwisselend B-schoenen en gympies. Klopt, alle Meindls zijn mij te ruim. Het passen is een rare gewaarwording: veel te veel teenruimte lijkt het, zelfs met dikke wandelsokken aan (zelf meenemen!). Maar zo hoort het. Je tenen moeten 'piano kunnen spelen'. In twee winkels loop ik een stukje naar beneden op een 'bergpad' om te proberen of mijn voet niet naar voren glijdt. Dat doet-ie wel. Conclusie: de hiel is te ruim.


Het hielstuk moet stevig aansluitenzodat je voet helling-af niet naar voren schiet. Ook belangrijk voor de stabiliteit. Het middendeel van de voet kan met de veters worden ondersteund. Belangrijk zijn de veterhaakjes halverwege die iets lager zitten dan de andere haakjes: daarmee bepaal je de steun voor de middenvoet. De tenen moeten vrij zijn én extra ruimte hebben: je voet zakt iets uit tijdens lange tochten en wordt iets 'langer'. Mensen met een lage wreef kunnen zooltjes inleggen, de Superfeet, ooit uitgevonden in Canadese ijshockeykringen.


'De sok is een deel van het verhaal', leer ik. Katoen absorbeert vocht. Prettig, maar je krijgt ook eerder blaren. Sokken van 40 tot 60 procent katoen zijn het meest gangbaar. Algemeen geldt: hoe groter en steviger de schoen hoe dikker de sokken moeten zijn. Dit laatste in verband met:


'Het klimaat rond de sok.'Bij zware bergschoenen heb je 'meer volume rond de huid' nodig, dus dikkere sokken. De meeste wandelaars kopen schoenen van goretex, die als voordeel hebben dat ze vocht van binnen naar buiten doorlaten. Leren schoenen ademen twee kanten op. 'In warme streken blijven je voeten in leren schoenen iets vochtiger, dus heb je iets meer verkoeling aan je voet'. Wel is er een grotere kans op blaren.


Contrefort en teensprongzijn van die termen die je om de oren vliegen tijdens het college wandelschoenen-kopen. De contrefort is het hielstuk, de teensprong is de buigplek in de zool, onder de bal van je voet. Per type schoen verschilt de teensprong. Je moet altijd uitproberen wat je persoonlijk het prettigst vindt.


Na het passen van zo'n twintig paar Canyons, Tatra's, Tampa's, Banks, Renegades, Kody's en nog wat typen, kan de conclusie alleen maar luiden: allemaal te breed, zonder uitzondering. Mijn perfecte wandelschoen staat niet bij de grote en dure merken in de gerenommeerde outdoorwinkels. Misschien staat hij wel in een goedkopere zaak, hoop ik stiekem. 'Komt u in mei nog eens terug', zegt een van de verkopers, 'dan komen de nieuwe modellen binnen.'


Ander advies: 'Een kleinere maat kopen en niet langer dan een uur of anderhalf wandelen.' Fijn! Wat was er ook alweer mis met die oude basketballschoenen?


VOLGEND WEEKEND

Op zaterdag 11 en zondag 12 februari wordt in de Amsterdamse RAI de Fiets- en Wandelbeurs gehouden.

www.fietsenwandelbeurs.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden