'Je kunt maar beter nu genieten, straks is alles zo weer voorbij'

Zwemcoach Jacco Verhaeren wil af van de regeltjes en overlegstructuren die de topsport verlammen...

Van onze verslaggever Marcel van Lieshout

Zwemcoach Jacco Verhaeren (31), de man achter de successen van Inge de Bruijn en Pieter van den Hoogenband, kondigt aan dat hij deze avond weer naar 'die club van Rupert Murdoch' gaat.

In de News Club van de puissant rijke uitgever - speciaal gebouwd voor de Spelen - kunnen de grote sportsterren van de Spelen gratis drinken en dansen.

Verhaeren, de Bruijn en Van den Hoogenband kwamen er bijvoorbeeld de Australiër Ian Thorpe tegen.

Verhaeren, schor, moe, de stapavonden tot na het ontbijtuur eisen hun tol: 'Je kunt maar beter nu genieten van de euforie en het succes. Straks in Nederland is alles echt zo weer voorbij. Dan zijn Inge en Pieter waarschijnlijk flink wat rijker geworden maar voor je het weet is alles weer zoals het was.'

Veranderingen

'Ik vind dat de opleiding van zwemtrainers prioriteit nummer één moet zijn. Wat Inge en Pieter ook gaan verdienen, hun werk blijft hetzelfde. Het is heus niet zo van: pomp er maar meer geld in en dat wordt het succes nóg groter.

'We moeten onze begeleiding verder professionaliseren en af van die Nederlandse overlegstructuur en regeltjes. Stel dat ik het alleenrecht had gehad over de samenstelling van de estafettes. Dan had ik Marcel Wouda zeker opgesteld in de 4 x 100 vrij. Omdat ik zeker weet dat hij harder had gezwommen dan twee jongens die nu in de estafette zaten. Maar die twee hadden vooraf betere tijden staan dan Marcel.

'Nou èn? We moeten niet te lief zijn voor elkaar. Topsport is hard. Bij het Nederlands elftal kun je ook geselecteerd worden zonder dat je aan spelen toekomt. Ik weet zeker dat Marcel sneller zou zijn geweest omdat hij een echte topsporter is.'

De Bruijn en Van den Hoogenband

'Die gaan door, absoluut. Of Inge weer teruggaat naar de Verenigde Staten zien we wel. Over vier, vijf weken gaan we het water weer in en tot en met december blijft ze sowieso in Eindhoven. Ze moet het zelf beslissen, mij maakt het niet uit.

'Ze heeft nu veel meer intrinsieke motivatie dan die periode na Atlanta. Toen kwam ze af en toe eens op een training. Nee, ze is geen 200-meterzwemster. De uitdaging schuilt er nu in de eigen records scherper te stellen. Hoger dan olympisch kampioen kan niet, maar tijden kunnen altijd nog sneller.

'Pieter is met niemand te vergelijken. Zo'n enorm groot talent. Hij kan inderdaad heel goed relativeren maar ook van hem ben ik honderd procent zeker dat hij doorgaat. Hij wordt niet gedreven door obsessie. Dat hij dit of dat moet.

'Voor Pieter houdt het alleen op als hij het plezier gaat missen. Beleving en plezier zijn voor hem het belangrijkste. Niemand traint met zoveel plezier als Pieter. Dat gevoegd met zijn talent en hij kan nog wel tien jaar mee.

'De 100 en 200 vrij blijven zijn topnummers maar we gaan nu de 100 vlinder erbij doen. Dat is ook weer een uitdaging. Ik was niet onder de indruk van wat hier op de 100 meter vlinder werd gezwommen. Als we er voor hadden getraind had Pieter die kunnen winnen.'

Momenten

'Heel mooi vond ik Alexander Popov na de halve finales van de 100 vrij. Pieter had net het wereldrecord gebroken en Popov zei tegen mij: I'm finished, this was it. Als ik Popov was geweest had ik die 50 vrij later niet eens meer gezwommen! Maar goed, Pieter en ik waren wel héél blij dat Popov tweede werd op de 100. Blij voor Popov.

'Na de vijfde dag van het zwemtoernooi werd ik belaagd door de buitenlandse pers over doping. We wonnen en wonnen maar, ik moest blij zijn maar was het ineens niet meer. Ik wilde gewoon afzeggen voor die laatste paar dagen. Nee, echt!

'Als je je werk niet goed doet moet je bekritiseerd worden. Met zwemmen is dat heel makkelijk. Je hebt geen spelsysteem of zo, het is starten en aantikken. Als het dan niet goed is gegaan mag, nee móet je mij ook de schuld geven. En nu deed ik mijn werk goed en moest ik me ineens schuldig voelen. Sports Illustrated had ook al zo'n verhaal: de Amerikanen zijn geweldig en de rest is verdacht. Cees-Rein van den Hoogenband is die dag voor mij in de bres gesprongen want zelf had ik echt zoiets van: kappen maar, met die handel

De anderen

'Zonder Inge en Pieter halen we hier niks. In de breedte moeten we sterker worden zodat we onze toppers nog meer kunnen sparen voor de estafettes. Johan Kenkhuis schat ik hoog in. Hij is van AZ & PC, als wij met de nationale selectie in trainingskamp zijn traint hij met clubgenoten Haike van Stralen en Chantal Groot. Daar moeten we ook van af, dat iedere trainer in de nationale ploeg zijn eigen pupillen traint. Johan moet trainen met jongens die een gelijke belastingsnorm hebben. Ewout Holst, Dennis Rijnbeek, Mark Veens.

'Joris Keizer blijft een ongelooflijk talent. Hij kwam pas op de zesde dag aan bod, het wachten duurde iets te lang. Chantal Groot is ook een talent. In de jongere categorieën hebben we bij PSV Sander Ganzefles en vooral Nick van der Zand. Die jongen heeft de nationale jeugdrecords van Pieter op de vlinderslag gebroken. Wie dat kan heeft wat in zijn mars.'

Trainen

'Onze klotsbak in Eindhoven wordt opgeknapt, da's mooi. Ik wil er twee assistenten bij hebben maar ik zal het training geven nooit loslaten. Daar ligt mijn hart. Ik houd van simpele dingen.

Ik kies meestal voor twee componenten in één training: én snelheid én kracht bijvoorbeeld. In je trainingen moet je nooit de middenweg bewandelen. Als je dat wél doet is je zwemmer nooit écht moe of nooit écht uigerust. Dan zit er geen contrast in en weet je in feite niks.'

Zwemmen

'Ik was een matige rugslagzwemmer. 1.02 op de 100 meter, dat was mijn grens. Ik heb altijd plezier gehad in trainen. Maar pas na het CIOS ben ik heel bewust gaan trainen.

Dat ik niet harder kon dan 1.02 was nu eenmaal zo. Als ik nu een zwemmer iets laat doen weet ik wat ze voelen. En belangrijker, ik weet vooral ook hoe ze zich moeten voelen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden