'Je kunt beter nachtwaker worden'

Deze weken beginnen duizenden eerstejaars enthousiast aan hun studie. Lang niet iedereen zal afstuderen. Een troost, het kán ook zonder....

- Waarom studeren?

'Ik deed het niet om een vak te leren, maar uit een soort nieuwsgierigheid. Bovendien beloofde mijn vader een financiële bijdrage, als ik maar studeerde.'

- Russisch?

'Ik moest toch iets. In die tijd was studeren logischer dan tegenwoordig. Ik kwam van de middelbare school en heb daarna eerst letterlijk niets gedaan. Uiteindelijk ben ik naar Finland gegaan, om op een boerderij te werken aan de Russische grens. Ik zou daar tot bezinning komen. Ik las al die dikke Russische boeken. Toen ik terugkwam in Amsterdam zat ik opeens weer in het klaslokaal, met een koptelefoon op die taal in mijn kop te stampen. De afstand tot de Finse boerderij en dat romantische idee over de Russische taal werd erg groot. Na een maand begon ik ernstig te verzuimen. Daarna ging ik werken en reizen.'

- U heeft geschiedenis ook niet afgemaakt. Toch lijkt u eerder opgelucht dan spijtig.

'Inderdaad. Ik heb misschien wel spijt dat ik er ooit aan ben begonnen. Ik had eerder aan de echt belangrijke zaken willen toekomen. Toen ik voor mijn laatste tentamen van die geschiedenisopleiding zat, kreeg ik een nachtmerriescenario in mijn hoofd. Ik krijg binnenkort een diploma en word misschien wel leraar. Wil ik dat? Nee, was duidelijk het antwoord. Mocht ik toevallig een gezin krijgen, dan was het een financiële zekerheid, maar toch: nee. Tot groot verdriet van mijn vader heb ik toen besloten dat tentamen niet te doen. Dat was een wonderlijke beslissing, maar ik ben er nog steeds blij om.'

- U zei eens dat het een vergissing is van Nederlandse schrijvers om Nederlands te studeren. Wat bedoelde u daarmee?

'De weinige boeken die ertoe doen in de Nederlandse literatuur, moet je voor je 18de gelezen hebben. Een studie Nederlands besteedt in vier jaar tijd veel meer aandacht aan boeken dan nodig is. Alle Multatuli's of Brederodes, dat is echt niet goed. Ga liever een jaar in Thailand wonen of neem een baan. Je kunt beter nachtwaker worden, dan een jaar Nederlandse dichtkunst uit de zestiende eeuw bestuderen. Als nachtwaker kun je tenminste lezen wat je wilt. Als student ga je bovendien om met een heel beperkt deel van de maatschappij. Dat beperkt ook je beeld van de maatschappij. Beter een schrijvende barman dan een schrijvende student.'

- Ook nog lullo's ontmoet in de jaren zeventig?

'Nee. Het was natuurlijk een hippie-achtige anti-imperialistische tijd. Geld verdienen was een vloek, een rijk geestesleven was veel belangrijker. De universiteit was in linkse handen. Het enige dat we in die serie gebruikten uit eigen ervaring, was de gedeelde keuken. Het onsje ham dat opeens weg was, twee uur nadat je het had gekocht. We observeerden de corpsstudent bij binnenkomst van een café. We hadden voor de sketches ons fysiek mee. Je kon zien dat die types al jaren studeerden, en dat afstuderen nooit meer zou lukken. Zoals de lummelstudenten uit de jaren zeventig.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.