Nieuws

Jawed S. tijdens rechtszaak over ‘varken’ Geert Wilders: ‘Of ik word een martelaar, of ik dood hem’

Jawed S. (19), de man die op 31 augustus 2018 in de Westtunnel van het Amsterdamse Centraal Station twee Amerikaanse toeristen neerstak, moest dinsdag voor de eerste keer voor de rechter verschijnen. Spijt lijkt hij niet te hebben: het ‘varken’ Geert Wilders moet in zijn ogen dood.

Op 31 augustus 2018 stak S. twee Amerikanen neer op Amsterdam Centraal, in een van de tunnels. De politie schoot hem daarna neer. Beeld Hollandse Hoogte / Hollandse Hoogte

‘Waarom hebben jullie toestemming gegeven aan dat varken om onze profeet Mohammed te beledigen? Om cartoons van onze profeet te maken?’ Aan het einde van de zitting neemt Jawed S. (19) het woord. Het is een voorbereidende zitting; de zaak zal deze dag niet inhoudelijk worden behandeld. Maar Jawed S. lijkt dat niet te begrijpen: hij wil vooral vragen stellen over hoe de Nederlandse overheid ‘dat varken kon toestaan om de profeet te vernederen’.

Spijt van zijn daad betuigt hij niet. Sterker nog: hij sluit niet uit dat hij zoiets nog een keer zal doen. ‘Varken’ Geert Wilders is in zijn ogen ‘een challenge aangegaan’ op het moment dat de PVV-voorman de later afgelaste cartoonwedstrijd aankondigde. ‘Ik heb die challenge aangenomen’, zegt S. – een kleine tengere verschijning met donkere haren en een baard. Mochten ze elkaar treffen op een ‘plein’, dan ‘word ik een martelaar, of ik dood hem.’

‘Nou’, reageert de rechter, ‘daarmee bent u wel duidelijk.’

Het is eind augustus als Jawed S. hoort over Geert Wilders en diens plannen voor een cartoonwedstrijd. ‘Jullie gaan zien hoe God wraak op ze zal nemen’, zegt de Afghaanse vluchteling op donderdag 30 augustus woedend tegen zijn Duitse huisgenoten. De eer van de profeet moet verdedigd worden, vindt hij. Tegen zijn huisgenoten zegt S. vervolgens dat het verstandig is als zij zijn wifi-abonnement op hun naam laten zetten.

Nog dezelfde dag koopt S. een mes. En op vrijdag 31 augustus reist hij vanuit het Duitse Ingelheim naar Nederland. Al moet hij voor aanvang van zijn reis nog wel uitzoeken waar Nederland precies ligt. In zijn rugzak zullen later een gebedsketting, een gebedskleed en een notitieblaadje met Arabische teksten worden gevonden. Uit de tekst blijkt dat S. zich voorbereidde op een naderende dood. En op zijn telefoon worden vlogs en video’s gevonden, waarin wordt gesproken over hoe Geert Wilders de profeet beledigt. Ook wordt er een lied gezongen over het onthoofden, verbranden en het onder de grond stoppen van mensen die de profeet beledigen.

De politie schoot Jawed S. neer op station Amsterdam Centraal na het steekincident. Beeld ANP

S. gluurde zo

Als de internationale trein rond het middaguur arriveert op het Amsterdamse Centraal Station slentert S. in de Westtunnel. Al snel laat een agent zijn oog op hem vallen. S. gluurde zo naar hem, verklaart de brigadier later.

Om 12:10 uur klinkt er tumult ter hoogte van de NS-informatiebalie. Getuigen zien hoe S. een groot mes uit zijn tas heeft gepakt. Eén Amerikaanse toerist (38) steekt hij in de rug. Meteen erna steekt S. opnieuw een Amerikaanse toerist. Deze 38-jarige man wordt geraakt in zijn arm.

Enkele seconden later klinkt een schot. De oplettende agent heeft S. neergeschoten. Een dag later zegt S. tijdens een politieverhoor dat hij naar Nederland is gekomen om gedood te worden. Over zijn slachtoffers – van wie er één een dwarslaesie heeft opgelopen en in een rolstoel zit – zegt hij dan dat hij ze ‘gestoken heeft omdat ze in Nederland waren en ze Wilders niet hebben tegengehouden’.

Naar verwachting is de inhoudelijke behandeling van de strafzaak in de zomer. Eerst zal S. nog worden onderzocht in het Pieter Baan Centrum. Tijdens politieverhoren afgelopen najaar stelde Jawed S. dat hij juist ‘een hekel heeft aan terroristen. Ik wilde die personen niet aanvallen, heb het mes gepakt en daarna weet ik het niet meer.’ De Afghaanse S. kwam in november 2015 als 16-jarige vluchteling aan in Duitsland. Nog geen jaar later, in augustus 2017 kreeg S. te horen dat zijn asielaanvraag was afgewezen.

In de zwaarbeveiligde bunker in Osdorp bepleit zijn advocaat dinsdag dat S. tot de inhoudelijk behandeling in elk geval in een lichter gevangenisregime zou moeten verblijven. Nu zit de ‘19-jarige breekbare’ man op de terroristenafdeling in Vught, op dezelfde afdeling als Mohammed B. ‘Hij heeft lelijke dingen gedaan. Maar het zwaarste regime is niet nodig. Er is niet gebleken dat hij nu gevaarlijk is’, stelt de raadsman kort voordat zijn cliënt vol woede begint aan een spervuur van vragen over het ‘varken’ Wilders.

‘Als Jawed S. niet in de EBI op de terroristenafdeling moet zitten, wie moet daar dan wel zitten?’, reageert de officier van justitie retorisch. ‘Hoezo een breekbaar mannetje van 19? Hij heeft met een terroristisch oogmerk mensen neergestoken. En als de politie niet had ingegrepen, was hij van plan geweest om nog meer mensen neer te steken.’

Hoe de politie in negen seconden tijd Jawed S. uitschakelde

Het is even na 12.00 uur ’s middags als een Amsterdamse politieagent iets opvalt. Een jongeman loopt doelloos door de westelijke passage van Amsterdam Centraal. Hij is niet op zoek naar het juiste perron of de uitgang, zoals andere reizigers. De man lijkt zomaar wat rond te dwalen. De agent doet wat hij altijd doet wanneer hij iemand ziet die afwijkend gedrag vertoont: hij roept twee collega’s te hulp. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.