'Jarige Wilders de beste in debat EenVandaag'

Het Nederlands Debat Instituut beschouwt PVV-leider Geert Wilders (die vandaag zijn 49ste verjaardag viert) als de winnaar van het donderdagavond gehouden lijsttrekkersdebat van het tv-programma EenVandaag. Directeur Roderik van Grieken heeft dat gemeld. Volgens hem wist Wilders het best de toon te zetten en de meeste regie te voeren.

Rutte en Wilders vlak voor het debat in Rotterdam.Beeld anp

Het debat werd gekenmerkt door de grote hoeveelheid oneliners die de lijsttrekkers hadden voorbereid, aldus Van Grieken. 'Maar niemand bleek in staat om op dit expertisegebied van Wilders hem naar de kroon te steken', zei Van Grieken, die verder kritisch was over de rommelige opzet van het debat. Opmerkelijk was verder dat zowel de debaters als de zaal Wilders toezong ter ere van zijn verjaardag.

Premier
PvdA-lijsttrekker Diederik Samsom krijgt de voorkeur boven VVD-lijsttrekker en premier Mark Rutte als kiezers nu gevraagd wordt wie van hen twee premier zou moeten worden. Dat blijkt uit een peiling van Maurice de Hond onder 3500 mensen.

Samsom scoort op de premiersvraag (bij alleen Samsom en Rutte als mogelijkheid) 47 procent, Rutte 42 procent. Behalve VVD'ers hebben ook PVV'ers en CDA'ers een voorkeur voor Rutte. Behalve bij Samsoms eigen PvdA krijgt hij ook de voorkeur van de achterban van D66 (43 om 40 procent) en bij de kiezers van SP en GroenLinks.

In de peiling zijn de verschuivingen klein. De PvdA verkleint het gat met de VVD ten opzichte van de peiling van woensdag met een zetel naar drie. De PvdA staat op 30 (zelfde als vorige verkiezingen), de VVD op 33 (twee winst).

Ten opzichte van woensdag verliezen CDA en D66 allebei een zetel. Het CDA komt dan op 12 (nu 21 in de Kamer), D66 op 13 (nu 10 in de Kamer). De PVV staat op 19 (24 bij de laatste verkiezingen) en de SP op 25 (nu 15 in de Kamer). De ouderenpartij 50Plus wordt volgens De Hond steeds zichtbaarder in de peiling en staat nu op drie zetels.

Het aantal mogelijke coalities is beperkt. Paars (VVD, PvdA, D66) staat op 76 zetels, maar heeft geen meerderheid in de Eerste Kamer. Paars-plus (Paars met GroenLinks) erbij staat op 80. De combinatie van VVD, PvdA, D66 en CDA staat op 88 zetels.

De peiling van De Hond is via internet gehouden onder 3500 mensen, uit een steekproef onder ruim 40.000 personen die zich ooit voor zijn panel hebben aangemeld.

Samson onder vuur
PvdA-lijsttrekker Diederik Samsom, nog altijd in de lift in de peilingen, kwam donderdag onder vuur te liggen van verschillende van zijn tegenstanders tijdens het EenVandaag-lijsttrekkersdebat.

CDA-leider Sybrand Buma viel Samsom aan op de koopkracht bij de middeninkomens, D66-leider Alexander Pechtold stelde dat de PvdA van Samsom keer op keer geen verantwoordelijkheid neemt als de crisis aangepakt moet worden. Geert Wilders (PVV) verweet Samsom dat hij Nederland multicultureel wil maken. 'U hoort niet in het torentje thuis, maar in het theehuis, samen met Job Cohen.'

VVD-leider en premier Mark Rutte en SP-leider Emile Roemer richtten hun pijlen veel minder op Samsom. Rutte en Roemer hadden een onderling debat over werklozen en arbeidsgehandicapten. Roemer verweet Rutte te kiezen voor straaljagers, snelwegen en subsidies op villa's, in plaats van voor zorg, onderwijs en pensioenen.

Werklozen
'Hart hebben voor de samenleving, meneer Rutte, schrijf je echt met een t en niet met een d', zei Roemer. Rutte pareerde door te stellen dat zijn programma leidt tot een half miljoen minder werklozen dan bij de SP. 'Ongeveer de stad Rotterdam!'

Ook de eurocrisis kwam opnieuw terug in het debat. Sybrand Buma (CDA) zei dat Rutte 'een probleem' heeft als hij van mening verschilt met zijn eigen minister Jan Kees de Jager (Financiën) over de vraag of het uiterste moet worden gedaan om de eurozone bijeen te houden. Rutte verzekerde dat het kabinet op één lijn zit. Hij benadrukte dat het kabinet een derde miljardenpakket voor Griekenland niet steunt.

Pechtold en Wilders voerden een fel debat over Europa, zoals ze dat in de Tweede Kamer al jaren doen. Wilders wil uit de EU en Nederland een positie geven vergelijkbaar met die van Noorwegen of Zwitserland. 'De Noren zitten op het zwarte goud, de Zwitsers op het zwarte geld en als we u volgen zitten wij straks op zwart zaad', zei Pechtold.

Alexander Pechtold (D66), Diederik Samsom (PvdA) en Emile Roemer (SP) tijdens het debat.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden