Jari Litmanen, Suzanne Vermeer en Robin te Slaa

signalementen

Jari Litmanen over zijn tijd bij Ajax, liefdesverklaringen door de eeuwen heen, een gids van joods erfgoed in Nederland en andere net verschenen titels.

Foto -

Litmanen 10

In de beginjaren negentig won Ajax de beker, werd landskampioen en won bovendien de Champions League. De jonge Jari Litmanen (1971) uit Finland maakte alles vanaf de zomer van 1992 mee, in de negen seizoenen die hij voor de Amsterdamse club speelde. In het eerste volledige seizoen was hij prompt topscorer van de eredivisie. In zijn terugblik Litmanen 10, vertaald door Anton Havelaar, schrijft hij dat de verhuizing in 1996 van stadion De Meer naar de Amsterdam ArenA, 'het modernste van heel Europa', een reden was om langer bij Ajax te blijven. Litmanen speelde ook voor Barcelona, Liverpool, Malmö en Fulham.

1941- Het masker valt

De Februaristaking tegen de Jodenvervolging was voor rijkscommissaris Seyss-Inquart aanleiding tot een gewelddadige nazificering van Nederland. Voor de Winterhulp was weinig animo en er werd massaal naar Radio Oranje en de BBC geluisterd. Volgens rapporten van de Sicherheitsdienst geloofde het merendeel van de Nederlanders in 1941 in de nederlaag van nazi-Duitsland. Noodgedwongen koos Seyss-Inquart voor de NSB als reservoir van bestuurders, Oostfrontstrijders en uitvoerders van terreurmaatregelen tegen de Joden. De NSB'ers en WA-mannen werden nog sterker gehaat dan de Duitsers. In 1941 - Het masker valt, het tweede deel in de serie Leven in bezet Nederland van het NIOD, staan unieke foto's van vechtpartijen tussen collaborateurs en 'goede vaderlanders'. Historicus Robin te Slaa corrigeert het beeld van de wegkijkende Nederlanders.

Hittegolf

Twee vrouwen in de hete Algarve, de Nederlandse Anoek en haar Portugese vriendin Cesária, zonnebaden niet alleen. Cesária heeft ook een rolletje gekregen in de film Let Me Love You die tijdens de hittegolf wordt opgenomen. De Amerikaanse hoofdrolspeler heet Robert Stevenson, en die heeft ook buiten de set een oogje op Cesária. Behalve deze verwikkelingen is er ook nog een moordzaak, want dit is Hittegolf van Suzanne Vermeer en die schrijft thrillers, twee per jaar. De ongelukkige is Cesária. Behalve de exen van de Portugese moet dus ook Robert Stevenson worden gehoord door inspecteur Gabriela Carvalho.

Foto -

Ik wou wel uw voeten soenen

Voor Ik wou wel uw voeten soenen verzamelde Annemieke Houben liefdesverklaringen van de Middeleeuwen tot nu. Iemand de liefde verklaren is een riskante en complexe bezigheid, 'het is een aanval en een overgave ineen'. Ze levert niet alleen mooie teksten, maar ook tenenkrommend lelijke. Van anonymi uit de Middeleeuwen tot Bilderdijk, Pisuisse, en tot besluit een poëtische brief van Hagar Peeters: 'Als je aan me vraagt wat ik zoal doe de hele dag/ weet dat ik dan hard bezig ben met van je te houden.'

Shylock is mijn naam

Twee mannen in februari op een begraafplaats in het noorden van Engeland. De ene is Simon Strulovich (die voor zijn overleden moeder komt), een rijke kunstverzamelaar en Shakespeare-liefhebber. De andere is Shylock (die voor zijn overleden vrouw komt) en die gezien zijn air en uitmonstering een bankier, advocaat, of 'misschien zelfs een Godfather zou kunnen zijn'. Zo begint Shylock is mijn naam van Howard Jacobson, die na Jeanette Winterson (The Gap of Time, 2015) de tweede auteur is die zich op verzoek van uitgeverij The Hogarth Press laat inspireren door het oeuvre van Shakespeare, en wel door het verontrustende The Merchant of Venice. Daar maakte Jacobson een eigentijdse versie van. Vertaald door Lidwien Biekmann.

Foto -

Zout in de wond - Kunstenaars in Europa

Onder beeldend kunstenaars viert het individualisme hoogtij, stelt Jurriaan Benschop vast in zijn rondgang Zout in de wond - Kunstenaars in Europa. Het gaat niet om het vinden van een nieuwe beeldtaal, maar om te bepalen welk van de bestaande sporen wordt gevolgd. Voor zijn bundel voerde Benschop, die als kunstcriticus in Berlijn werkt, gesprekken met onder meer Anish Kapoor, Luc Tuymans en Marc Mulders, uit wiens werk een bepaalde zwaarte is verdwenen, doordat hij op glas is gaan schilderen en doordat hij er op het Brabantse land een buitenatelier bij heeft gekregen.

Gids van joods erfgoed in Nederland

Na Joods Amsterdam en Joods Nederland levert het duo Jan Stoutenbeek en Paul Vigeveno nu een Gids van joods erfgoed in Nederland af, die per streek en plaats alles behandelt: bekende begraafplaatsen en synagoges, maar ook het woonhuis van de schrijver Jacob Hiegentlich aan de Markt 27 te Roermond, het monument voor de zanger Louis Davids aan het Raamplein in Rotterdam en het woonhuis van de schrijfster Etty Hillesum aan de Gabriël Metsustraat 6 te Amsterdam.

Foto -
Meer over

Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.