Nieuws

Japanse terroristenleider vrij: ‘opdrachtgever’ spectaculaire gijzeling in Den Haag in 1974

Na een gevangenisstraf van twintig jaar is de Japanse Fusako Shigenobu zaterdag vrijgelaten. Ze was oprichter van het Japanse Rode Leger, een internationale terreurorganisatie, en zat gevangen voor haar rol in de gijzeling van elf mensen in de Franse ambassade in Den Haag in 1974.

Michel Maas
Fusako Shigenobu tussen aanhangers en journalisten nadat ze uit de gevangenis is vrijgelaten. Beeld ANP / EPA
Fusako Shigenobu tussen aanhangers en journalisten nadat ze uit de gevangenis is vrijgelaten.Beeld ANP / EPA

Fusako Shigenobu zelf was destijds niet bij de gijzeling, en tijdens haar rechtszaak, ruim vijfentwintig jaar later, ontkende ze ook elke betrokkenheid bij de spectaculaire actie. Twee gijzelnemers van haar organisatie wezen haar echter aan als de persoon die de opdracht tot de gijzeling had gegeven.

De nu 76-jarige Shigenobu geldt als oprichter van het Japanse Rode Leger (JRA) in de vroege jaren ’70, toen ook verwante terreurorganisaties als de Duitse Rote Armee Fraktion en de Italiaanse Brigate Rosse hun gewelddadige acties uitvoerden. Bij een actie in 1972 op het vliegveld van Tel Aviv, waar JRA’ers in het wilde weg om zich heen begonnen te schieten, kwamen 26 mensen om het leven.

De gijzeling in Den Haag trok mede daarom wereldwijd de aandacht. Drie Japanse terroristen drongen de Franse ambassade binnen en gijzelden elf ambassademedewerkers onder wie de Franse ambassadeur, Jacques Senard. Ze verschansten zich op de vierde verdieping van het ambassadegebouw, een plaats die zich volgens de politie niet leende voor een bestorming. Het was voor het eerst dat Nederland met een dergelijke terroristische gijzeling te maken kreeg.

Losgeld

De terroristen hadden hun doelwit uitgekozen om vrijlating af te dwingen voor mede-terrorist Yutaka Furuya, die in Frankrijk gevangen zat. De drie eisten behalve Furuya’s vrijlating een losgeld van 1 miljoen dollar, een vrijgeleide en een vliegtuig dat ze naar een onbekende bestemming zou brengen. Dat kregen ze, nadat de Nederlandse regering het losgeld nog wel tot 300 duizend dollar omlaag had onderhandeld. Furuya werd met een jet uit Frankrijk naar Schiphol gebracht, en ook het vliegtuig waarmee ze zouden vertrekken, een Boeing 707, werd door Frankrijk beschikbaar gesteld. Nederland moest zelf de bemanning leveren.

Piloot werd Pim Sierks, die door deze ene vlucht en door zijn enorme snor, van oor tot oor, wereldberoemd zou worden. Sierks maakte wat proefvluchten met de Boeing en wandelde daarna de ambassade binnen om te vragen waar de vlucht precies heenging – wat hij als piloot immers moest weten. Hij moest de terroristen zijn erewoord geven dat hij die informatie aan niemand zou doorgeven.

De ambassademedewerkers werden, na een gijzeling die vier dagen had geduurd, allemaal ongedeerd vrijgelaten. Voor de gelegenheid was heel het vliegverkeer rond Schiphol een dag en een avond lang stilgelegd. Sierks vloog de Boeing eerst naar Aden in Zuid-Jemen, waar werd bijgetankt, en van daaruit naar Damascus, waar de terroristen de 300 duizend dollar teruggaven, en verdwenen, om nieuwe terreuracties uit te voeren. Twee van de drie, Wako en Nishikawa, werden later gepakt, de derde is nooit gevonden.

Verkleed als man

De ‘keizerin van de terreur’ hield zich dertig jaar schuil in het Midden-Oosten, en werd pas in 2000 tijdens een bezoek aan Osaka gearresteerd. Ze was bij haar arrestatie in het bezit van een vals paspoort, en verkleed als man. Op basis van de verklaringen van Wako en Nishikawa werd Shigenobu veroordeeld tot twintig jaar cel. In 2001 verklaarde ze vanuit de gevangenis de JRA voor ontbonden en was de gewapende strijd voorbij. Ze zei dat ze die strijd voortaan met vreedzame middelen zou voortzetten.

Zaterdag verliet Fusako Shigenobu de gevangenis in Tokio, samen met haar dochter. Buiten werd ze opgewacht door enkele supporters, die een spandoek omhoog hielden met de tekst: ‘Wij houden van Fusako’. De ex-terroriste toonde in een korte toespraak berouw: ‘Het is een halve eeuw geleden, maar wij hebben onschuldige mensen, onbekenden, schade toegebracht doordat we onze strijd boven alles stelden, bijvoorbeeld door mensen te gijzelen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden