Nieuws Ruimtevaart

Japans ruimtevaartuig volgend jaar terug met pakketje stof van planetoïde Ryugu

Ruim een jaar moeten wachten op de bezorging van een pakketje mag onaards lijken, maar de spullen die Hayabusa 2 brengt, komen dan ook van ver: 300 miljoen kilometer. Vrijdag maakte het Japanse ruimtevaartuig een zachte landing op de pokdalige planetoïde Ryugu, om daar stof en gruis te verzamelen dat na terugkeer van de sonde eind 2020 moet worden afgeleverd op aarde.

De schaduw van de Japanse ruimtesonde Hayabusa 2 is zichtbaar op asteroïde Ryugu, waarop de lander vrijdag neerstreek om materiaal te verzamelen en terug te brengen naar aarde. Beeld EPA/JAXA/TOKYO UNIVERSITY

Doel van de missie is meer te weten te komen over het ontstaan van het zonnestelsel – de standaardmotivatie van veel van dergelijke kostbare ruimte-exercities. Het gruis dat Hayabusa verzamelt, stamt uit de vroegste geschiedenis van het zonnestelsel. De planetoïde van 900 meter doorsnede is een restant uit de Legodoos waaruit 4,5 miljard jaar geleden ook de aarde en de andere planeten werden gevormd. Mogelijk kan de samenstelling van het gruis onderzoekers iets vertellen over het ontstaan van leven op aarde.

Veel stof tot nadenken zal Hayabusa niet mee terug brengen: naar verwachting zo’n 10 tot 100 milligram. Zeker is dat niet, want de Japanse ruimteorganisatie Jaxa heeft geen weegschaaltje ingebouwd om te zien hoeveel is neergedaald in de opvangkamer van de sonde. Maar als het is gelukt, is dit al flink meer dan de povere milligram die zijn voorganger in 2010 mee terug nam van een andere ruimterots.

Businessmodel

Het is overigens niet voor het eerst dat een sonde een landing maakt op een planetoïde. In 2014 landde de Europese Philae op komeet 67P, maar kwam na een paar keer stuiteren op zijn kant terecht en wist hierdoor slechts beperkte hoeveelheden data terug te sturen. Hayabusa 2 combineert een aantal van de eerder gebruikte technieken en vormt misschien de opmaat tot een nieuwe industrietak: het delven van kostbare grondstoffen van planetoïden. Of er een businessmodel van te maken is en of winning van kostbare grondstoffen op deze manier überhaupt mogelijk is, is onzeker. Wel zeker is dat de ruimte niet langer het domein is van machtige staten, die honderden miljoenen kunnen investeren in dit soort missies; deze week vertrok een Amerikaanse raket met aan boord een maanlander van de Israëlische non-profitorganisatie SpaceIL. Tot voor kort was zo’n private missie ondenkbaar, maar de ontwikkelingen in de ruimtevaart gaan zo snel dat voorheen onbetaalbare maanlandingen in het verschiet komen te liggen van bedrijven.

Overigens is op dit moment nog een sonde bezig stof te verzamelen van een planetoïde. Vorig jaar arriveerde Nasaverkenner Osiris-Rex bij de ruimterots Bennu om hetzelfde kunstje te klaren. In tegenstelling tot Hayabusa 2 zal Rex niet landen, maar vlak boven de planetoïde hangen om daar met een omgekeerde stofzuiger gruis en stukjes rots weg te blazen en op te vangen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.