Nieuwsbreak

Jan-Hein Kuijpers: Kroongetuigen zijn eng fenomeen

Willem Holleeder blijft in voorarrest. En het vmbo gaat stevig op de schop. Vandaag bespreken we het nieuws van de dag met advocaat Jan-Hein Kuijpers in onze dagelijkse rubriek Nieuwsbreak.

Advocaat Jan-Hein Kuijpers.Beeld anp

U zit vandaag in de rechtszaal voor het Andesproces. Heeft u nog nieuws voor ons?
'In principe niet. Vandaag was de laatste zittingsdag van Danny K., de verdachte die ik verdedig. 22 januari zal ik pleiten en dan wordt er meer bekend.'

Vandaag is een ander verondersteld misdaadkopstuk voorgeleid. Willem Holleeder werd dit weekend opgepakt. Krijgt hij deze keer levenslang?
'Daar kan ik niks over zeggen, ik ben zijn advocaat niet meer. Maar ik weet wat er ligt qua bewijs, en dat is niet al te schokkend.'

Waarom bent u eigenlijk niet meer de advocaat van Holleeder?
'Ik ben een paar jaar zijn advocaat geweest maar toen we in hoger beroep moesten, kwam het schema binnen van het Passage-proces en toen bleek dat ik vijf dagen per week voor Holleeder en voor het Passageproces in de bunker moest zitten. Met zo veel zittingsdagen in de bunker, zou ik geen praktijk meer overhouden. Stijn Franken heeft toen de verdediging alleen voortgezet.'

Het bewijs tegen Holleeder bestaat grotendeels uit verklaringen van kroongetuigen Peter La S. en Fred R. Wat vindt u van het fenomeen kroongetuige?
'Het is een eng fenomeen en zeer gevaarlijk voor onze rechtsstaat.'

Willem Holleeder.Beeld anp

Want?
'Je hebt hier te maken met criminelen met een dubbele agenda, bij wie eigenbelang een grote rol speelt. Ze proberen natuurlijk hun eigen rol te minimaliseren in ruil voor een nieuw leven op een tropisch eiland. Ze krijgen goed betaald. En ook flinke strafvermindering. Snapt u dat ik het een dubieus middel vind?'

Voorstanders zeggen: het is de enige manier om de echte kopstukken achter slot en grendel te krijgen.
'Dat is nog maar de vraag, afgezien van het feit dat deze manier een onzuivere is.'

Wordt er in het buitenland eigenlijk ook gebruik gemaakt van kroongetuigen?
'Ja, het fenomeen komt uit Italië, bij de maffia-processen is dit systeem ook gebruikt.'

Wat weet u van de kroongetuigen-verklaringen tegen Holleeder.
'Nogmaals daarvoor moet je bij zijn advocaat zijn. Ik verdedig Mohammed R. in het Passageproces, dus ik weet wat er in de verklaringen van de kroongetuigen staat en dat vond ik niet al te sterk. Kroongetuigen kunnen van alles zeggen maar er moet ook ondersteunend bewijs zijn dat het echt zo is gegaan. Mijn indruk is dat die onderbouwing ver te zoeken is.'

Het zou toch wat zijn als het OM geen ondersteunend bewijs heeft, dan neemt niemand de rechtsstaat nog serieus.
'Ik zie wel vaker dat het OM mensen aanhoudt van wie je van te voren zeker weet dat het nooit tot een veroordeling kan leiden.'

Heeft u daar een voorbeeld van?
'Het komt regelmatig voor. Ik verdedig nu een jongen in een moordzaak waarvan duidelijk is dat hij het nooit gedaan kan hebben. Hij wordt gedagvaard door het OM, tegen beter weten in. Als hij straks wordt vrijgesproken, heeft dat een weerslag op de samenleving. Dan hoor je geluiden als: het OM doet maar wat. Dat lijkt me geen goede zaak.'

Ander nieuws. Het vmbo gaat stevig op de schop. Wat vindt u van het Nederlandse schoolsysteem?
'Ik vind dat er de afgelopen jaren al veel te veel is veranderd in het onderwijs. Het is niet meer stabiel. Vroeger had je gewoon mavo, havo, vwo. Dat was helder maar het is inmiddels een troebel verhaal.'

U bent zelf op de mavo begonnen, toch?
'Ja, ik heb mavo, havo, heao (hoger economisch en administratief onderwijs) en toen vwo gedaan. En daarna ben ik rechten gaan studeren. Ik vind het heel belangrijk dat die doorstroom mogelijk blijft. Sommige kinderen zijn te wild, te speels of niet in de wieg gelegd om naar school te gaan.'

Was u een wildebras?
'Ja, en ook speels. Ik had geen zin in school, en deed niet veel. Op de heao was er het vak strafrecht, daar werd ik door gegrepen en toen ben ik rechten gaan studeren. Als je weet wat je leuk vindt, lukt het allemaal beter. Willen is kunnen.'

De doorgeschoten dierenliefde heeft een nieuw slachtoffer gevonden, staat in de brief van de dag naar aanleiding van het verbod op circusdieren. Wat vindt u van dit verbod?
'Ik snap dat mensen het erg jammer vinden dat circusdieren verboden worden. Mijn kleine mannetje vind het ook prachtig, maar ik denk dat het voor dieren niet leuk is om op een stoeltje te zitten, een nootje te krijgen en dan weer op transport te moeten naar de volgende circustent. Dat past niet bij dieren. Als je klein bent, zie je er geen kwaad in maar het lijkt me niet goed voor de dieren.'

Moeten dierentuinen dan ook worden verboden?
'Tsja, het is eigenlijk hetzelfde. Als ik met mijn zoon naar Artis ga en de zwarte panter in zijn hok rondjes zie lopen, ziet dat er niet bepaald gezond uit. Alle dieren hebben een vrijheidsinstinct. Mensen trouwens ook.'

Gaan we het komende jaar nog verrassingen meemaken op het gebied van de rechtszaken waar u bij betrokken bent?
'Ik denk het wel. Het wordt bij het Passage-proces interessant of het gerechtshof de kroongetuigen betrouwbaar vindt en of de kroongetuigen met elkaar in de clinch raken als blijkt dat ze tegenovergestelde verklaringen hebben afgelegd.'

De Duitser Wendel Huber jongleert met een van zijn olifanten.Beeld anp

Wat gebeurt er dan? Kroongetuige Peter la S. is al vrij.
'Ja, maar als blijkt dat hij onder ede heeft gelogen, vervalt de deal en wordt hij opgepakt. Als Fred. R blijkt te liegen, hebben we evengoed de poppen aan het dansen.'

Daar zet u op in?
'Ja, de verhalen van deze twee moeten heel goed worden bekeken en niet voor zoete koek worden aangenomen.'

Tot slot, nog om iets gelachen vandaag?
'Ik heb vandaag gelachen om Danny K, verdachte in het Andesproces. We maken lange dagen. Danny K. is gewoon vrij man, en neemt iedere keer als hij voor de rechtbank moet verschijnen een grote tas vol boterhamen met krabsalade, pannenkoeken en drinken mee, dat staat hij dan uit te delen aan zijn advocaat. De man die door alle media als een zogenaamde topcrimineel wordt neergezet, komt met een tasje boodschappen naar de rechtbank, ja, daar moet ik om lachen.'

Dit is aflevering 421 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden