Jaar na aardbeving in China blijft de pijn

Een jaar na de aardbeving in Sichuan wordt hard gewerkt aan de heropbouw. Maar het leed blijft groot, met diverse zelfmoorden tot gevolg....

Van onze correspondent Hans Moleman

WENCHUAN Een jaar na de aardbeving die bijna 88 duizend mensen het leven kostte, gaat de oude provinciale hoofdweg vanuit Wenchuan nog steeds schuil onder duizenden rotsblokken die van de steile bergwanden zijn afgeschoven. Hier en daar steekt een autowrak boven het puin uit.

‘Er liggen nog meer auto’s onder, maar het is te gevaarlijk om al die rotsen weg te halen’, zegt een bewoner van Sichuan, de centrale provincie die vorig jaar in mei werd opgeschrikt door een van de zwaarste aardbevingen in de Chinese geschiedenis.

Het natuurgeweld heeft diepe sporen achtergelaten in de regio. Het herstel van de materiële schade werd snel begonnen, terwijl honderdduizenden burgers werden ondergebracht in noodwoningen. In het epicentrum rond het stadje Beichuan, dat zowat met de grond gelijk werd gemaakt, wordt nog overal aan een nieuwe provinciale weg gewerkt, aan de overkant van de rivier.

Vlakbij half ingestorte bruggen werken drommen arbeiders aan nieuwe exemplaren. Honderden vrachtwagens, kranen en bulldozers staan te ronken. Om de paar honderd meter staan oppassers met vlaggetjes, die het passerende verkeer moeten waarschuwen voor het geval er weer rotsen naar beneden komen van de instabiele hellingen.

Het menselijk leed is minder eenvoudig te repareren. Maar de bevolking van de getroffen regio is pragmatisch: er zijn al ‘ramphuwelijken’ gesloten tussen mannen en vrouwen die ieder hun echtgenoten kwijtraakten. Degenen die hun enig kind verloren, konden zich gratis laten behandelen om hun sterilisaties ongedaan te maken.

Maar de pijn van het verlies blijft. Er zijn diverse zelfmoorden gemeld, waaronder één die landelijk aandacht trok. Het gaat om Feng Xiang, een 33-jarige ambtenaar die op 12 mei 2008 zijn zevenjarige zoon verloor.

Feng liet een afscheidsbericht achter op zijn weblog: ‘Als ik op een dag vertrek, m’n beste broer, neem dan de zorg voor onze ouders op je schouders. Als ik heenga, vrouw, wees dan alsjeblieft niet te bedroefd. De depressie is voor mij de vriend die het meest nabij is. Hij neemt me mee, met al mijn verdriet.’

Volgens Chinese psychologen werden mensen als Feng slachtoffer van grote druk: aan de ene kant waren zij verantwoordelijk voor de hulpverlening na de aardbeving, anderzijds waren ze zelf ook slachtoffer, met amper gelegenheid het eigen verlies te verwerken.

‘Meer dan 460 ambtenaren in Beichuan kwamen om bij de beving, een kwart van het overheidspersoneel daar. De meeste anderen verloren familieleden’, aldus psycholoog Zhang Wei. Deze mensen hebben meer geestelijke hulp nodig.

De grote kwestie die na de aardbeving opdook, was waarom zo veel scholen zijn ingestort. Wie een jaar later in Wenchuan rondkijkt, ziet nog steeds waarom dit zo veel achterdocht opriep. In de hoofdstraat van het stadje is alleen de middelbare school ingestort, de flats ernaast en de kantoren van de gemeente en de communistische partij zijn ongehavend.

Volgens de regering was het geen corruptie, maar schoten de bouwnormen tekort. Dat is bij de heropbouw van de scholen veranderd, verzekert Peking.

Volgens Amnesty International is de schoolkwestie in de doofpot gestopt. Ouders en actievoerders die opheldering bleven eisen, werden geïntimideerd en opgesloten, aldus de mensenrechtenorganisatie, die in China verboden is. ‘Ga naar huis, verwerk je leed en ga door met je leven, is de opdracht van de autoriteiten’, zegt een moeder in Wenchuan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden