Ja, dance & trance

Harpiste Lavinia Meijer verklaart haar muziek aan de hand van vijf favoriete cd's.

Niet dat er niet genoeg klassieke stukken voor solo harp bestaan. 'Als je ze bij elkaar optelt, kun je met het instuderen ervan een mensenleven vullen. De uitblinkers echter, dat zijn er een tiental.'

Bovendien, harpiste Lavinia Meijer heeft een onderzoekende geest die zich niet alleen te goed wil doen aan een eenzijdig klassiek buffet, maar net zo goed snoept van het poprepertoire of nieuwe nog uit te vinden muzikale gerechten. Dus ja, dan komen op de lessenaar compositieopdrachten en bewerkingen van klassieke stukken of zelfs een Karma Police van Radiohead.

Meijer: 'Toen ik begon met optreden, waren de podia sceptisch. De harp, dat was toch een beetje een oubollig ding? Het was nog niet tot een modern instrument geëmancipeerd, een ontwikkeling die elk instrument moet volgen.'

Ze had de missie de grenzen van het instrument op te zoeken. Een lange weg die ze heeft afgelegd sinds ze met haar broertje op haar 11de op Koninginnedag folkliedjes van The Chieftains speelden. 'Als twee Koreaantjes op harp en doedelzak veroorzaakten we straatopstoppingen.' En waar de harp ooit het voertuig was waarmee cherubijntjes zichzelf naar hoger sferen tokkelden, steekt Meijer, nu na de eerste emancipatiegolf, net zo goed een schroevendraaier tussen de snaren.

Het was spannend en ze had een kwetsbare positie als wegbereider, maar het in 2011 verschenen album van Philip Glass Metamorphosis betekende een keerpunt, een doorbraak naar het brede publiek én een platina plaat.

Op het Cross-linx festival vanavond in De Doelen in Rotterdam fungeert de ambassadrice van de rechtopstaande snaren als verbindingsstreepje tussen de wereld van moderne componist Jacob ter Veldhuis en de verstilde pop van Ólafur Arnalds. En er is nog zo veel onontgonnen terrein. Dance bijvoorbeeld. 'Kan ook heel goed op harp.'

1 George Crumb - Makrokosmos (1972-1979)

'Het dansgezelschap Leine & Roebana kwam met het idee om dit pianostuk te bewerken voor harp. Toen ik het na hun voorstel voor het eerst beluisterde, dacht ik: 'Wow, dit zweeft tussen alle sferen in. Crumb maakte een muzikale vertaling van de dierenriem die heel beeldend is en waarvan de ritmes en nuances de grilligheid van de sterrenhemel weergeven.

'Naar Makrokosmos luisteren, is weer als kind muziek horen zonder dat je oren al geconditioneerd zijn door muzikale conventies. Crumb ging uit van klanken in zijn hoofd, niet die van een instrument. En hij riep die klanken op door pianosnaren te bewerken. Ik heb

er onder meer een schroevendraaier voor gebruikt.'

2 Beethoven - Symfonie 7 (1811-1812)

'Soms word je verrast door muziek omdat het weinig prijsgeeft over waar het vandaan komt of in welk tijdvak het thuishoort. Het wordt tijdloos.

Toen ik de film The Fall zag, kwam het tweede deel van Beethovens zevende symfonie langs en ik kon het niet plaatsen. Het klinkt marsachtig, statig, droevig, maar het heeft ook iets hoopvols en zelfs Arabisch. Dat maakte het allemaal moeilijk ergens in te delen. Ja, je zou denken dat Beethoven zo klassiek is als klassiek maar zijn kan én dus herkenbaar. Toch niet, althans niet voor mij. En Beethoven steeg nog hoger in mijn achting.'

3 Dire Straits - Making Movies (1980)

'Als popliefhebber was ik meer van de meisjesdingen, Céline Dion, dat spul. Mijn toenmalig vriendje, mijn huidige man, heeft Dire Straits bij me geïntroduceerd.

Ik was 18, hij 21 en Romeo and Juliet van Making Movies was ons nummer. Het is als het toneelstuk in een modern muzikaal jasje. Mark Knopfler halfzingt het verhaal en speelt ontzettend virtuoos dobro-gitaar terwijl het toch ontspannen blijft.

'Toen we destijds Dire Straits live gingen zien, werden we in de menigte uit elkaar gedreven en raakten elkaar kwijt. En ja hoor, net toen de band Romeo and Juliet inzette, vonden we elkaar weer.'

4 Philip Glass - The Photographer (1982)

'Theaterman Rob Malasch die in 1982 het scenario voor Glass' The Photographer schreef, heeft me vier jaar geleden bij de componist geïntroduceerd. Ik wilde dolgraag muziek van hem opnemen. Tweeënhalf jaar geleden, tijdens het eerste concert met Glass, is dat Metamorphosis geworden. We hebben ook live The Photographer gespeeld.

'Minimal music leent zich voor harpbewerkingen door die herhalende sequenties die je goed kunt overbrengen. Daarbij heeft The Photographer hele sterke melodieën die meteen in je hoofd blijven zitten en lange spanningsbogen die het heel trancy maken. Trance, ga ik misschien ook iets mee doen.'

5 Tan Dun - Sondtrack van Crouching Tiger, Hidden Dragon (2000)

'Dat ijle geluid is een erhu; een tweesnarig Chinees instrument dat wordt bespeeld met een strijkstok. De eerste keer dat ik het hoorde, stond ik aan de grond genageld en móést ik ontdekken wat het was. Het heeft een lyrische toon die me zo emotioneel maakt dat ik er bijna van moet huilen. Dat gecombineerd met het volksmuziekachtige in Duns muziek, waar ik sowieso iets mee heb, én dat moderne karakter, dat tegelijk toegankelijk klinkt, geeft het dat tijdloze. Daar hecht ik aan in muziek. Ik heb al aan hem gevraagd of hij iets voor me wil schrijven.'

Lavina Meijer speelt op Cross-linx: vanavond in De Doelen Rotterdam, 6/2 in Paradiso (Amsterdam), 7/2 in het Frits Philips Muziekgebouw (Eindhoven) en 8/2 in de Oosterpoort (Groningen).

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden