nieuws staatsschuld Italië

Italië wil kopers staatsschuld belastingkorting geven

De Italiaanse vicepremier Matteo Salvini wil Italianen aanmoedigen hun geld in overheidsschuld te stoppen, door mensen die in hun land investeren’ minder belasting te laten betalen. In theorie een handig trucje, maar dat fiscale cadeautje is niet gratis.

Italiaanse vicepremier Matteo Salvini. Beeld AFP

Toen de Engelse koning William III eind zeventiende eeuw geld tekort kwam voor zijn oorlogen, kwamen ’s lands rijkelui met een slim opzetje dat de wereld zou veranderen. Moesten zij het begrotingstekort financieren? Dan liever op een manier dat ze er zelf beter van werden: met staatsobligaties. In plaats van hogere belastingen leverde dat een fraaie rente op van 8 procent. Zo werden spilzieke heersers winstgevend. Althans, voor wie er warmpjes bij zat.

Als het aan de Italiaanse vicepremier Matteo Salvini ligt, gaat zijn land die aloude list nog iets verder perfectioneren. De leider van de uiterst rechtse Lega wil Italianen aanmoedigen hun geld in overheidsschuld te stoppen. Hoe? ‘Door mensen die in hun land investeren minder belasting te laten betalen’, stelde hij woensdag. Een dergelijk plan zou zelfs al deel uitmaken van de coalitie-afspraken tussen zijn partij en de Vijfsterrenbeweging.

De Italiaanse overheidsschuld behoort met 132 procent van het BBP tot de grootste ter wereld. In totaal staat het land voor een slordige 2.300 miljard euro in het krijt bij beleggers. De nieuwe regering lijkt niet van plan die stortvloed aan leningen in te dammen. Zij wil onder meer de verhoging van de pensioenleeftijd terugdraaien en een bijstandsuitkering invoeren. Plannen die niet betaald mogen worden via nivellerende belastingen. Salvini’s Lega is juist enthousiast pleitbezorger van een vlaktaks.

Nerveuze beleggers

Het gevolg is dat het tekort op de twee weken geleden gepresenteerde begroting nog hoger uitkwam dan gedacht. Tot woede van Brussel. ‘Ik wil voorkomen dat we in de eurozone een nieuwe Griekse crisis krijgen’, dreigde voorzitter Juncker van de Europese Commissie. Ook internationale beleggers tonen zich nerveus. De beruchte spread – het verschil in rente tussen Italiaanse en Duitse staatsobligaties met een looptijd van 10 jaar – liep deze week op tot het hoogste niveau sinds 2013. Als klap op de vuurpijl waarschuwt het Internationaal Monetair Fonds voor de gevaarlijke omarming van Italiaanse overheid en banken. Die laatste bezitten veel staatsobligaties. Worden die massaal gedumpt door investeerders, dan voedt dat ook de vrees voor wankelende financiële instellingen.

Gelukkig is er één groep die doorgaans stoïcijns blijft onder alle onrust op de financiële markten: de particuliere obligatiehouder. Tal van Italianen hebben hun spaarcenten in nationaal schuldpapier gestoken. Wil Italië nog dieper in het rood staan, dan heeft de overheid die binnenlandse beleggers hard nodig.

Handig dus, het trucje van Salvini? Er is één probleem. Volgens financieel persbureau Reuters kost het fiscale cadeautje mogelijk 15 miljard euro. Het laat zich raden waar dat geld vandaan moet komen. Een belastingkorting financieren met een belastingverhoging lijkt niet logisch. Dan blijft er maar één optie over voor het Italiaanse kabinet: meer lenen. Het lijkt een kwestie van tijd totdat de op die manier ontstane spiraal nieuwe belastingkortingen vergt. Uiteraard opgebracht door nog meer schulden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.