Italië was liever afzijdig gebleven bij aanval Libië

AMSTERDAM - Knarsetandend schijnt Silvio Berlusconi vanuit het Chigi-paleis, de officiële zetel van de Italiaanse regering in Rome, het internationale militaire optreden in Libië te volgen. De premier had liever gezien dat Italië niet meedeed aan de handhaving van het vliegverbod en het wapenembargo tegen het regime van Kadhafi. Een opvatting die overigens wordt gedeeld door driekwart van de Italianen.


Berlusconi ging ook pas akkoord met de Italiaanse deelname toen zowel president Napolitano als minister van Buitenlandse Zaken Frattini hem vorige week bezworen dat Italië zichzelf buitenspel zou zetten als de Italianen afzijdig zouden blijven van het buitenlandse optreden tegen Kadhafi. Dus heeft de Italiaanse regering de luchtmachtbases van Aviano, Sigonella, Sicilië, Trapani en Pantelleria ter beschikking gesteld, vliegen Italiaanse Tornado-jachtbommenwerpers boven Libië en zijn 5.000 militairen en burgers voor het bondgenootschap vrijgemaakt.


Maar echt van harte gaat het niet. Getuige Berlusconi's ontboezeming afgelopen week dat hij 'verdriet' voelde om het lot van Kadhafi. 'Het spijt me. Maar wat in Libië gebeurt raakt mij persoonlijk', zei de premier tijdens een bijeenkomst in Turijn.


Zijn woorden kwamen Berlusconi op hevige kritiek van de oppositie te staan. 'Wij voelen verdriet voor de duizenden mensen die door Kadhafi zijn vermoord', zei Pier Ferdinando Casini, partijleider van de christendemocratische UDC. 'Als we moeten kiezen tussen de beul en de slachtoffers, kennen wij geen enkele twijfel.'


Voor Berlusconi ligt dat echter anders. Hij heeft tenslotte al jaren een innige vriendschappelijke relatie met de Libische dictator. Diverse malen ging de rode loper uit voor Kadhafi tijdens diens bezoeken aan Rome. Bovendien was Kadhafi de enige buitenlandse leider die het openlijk voor Berlusconi opnam in de seksaffaire rond de minderjarige showgirl Karima El Mahroug ('Ruby').


Maar ook zakelijk zijn Il Cavaliere en Kadhafi de afgelopen jaren aan elkaar verbonden. Het vriendschapsverdrag dat beiden in 2008 sloten heelde niet alleen oude koloniale wonden, maar regelde afspraken over illegale Libische immigratie naar Italië en voor miljarden aan infrastructurele projecten in Libië. Daarnaast haalt Italië een groot deel van zijn olie en gas uit Libië, terwijl Kadhafi in onder andere Fiat, voetbalclub Juventus en Unicredit, de grootste bank van Italië, investeerde.


Het zijn economische belangen die onder druk staan nu Kadhafi door de Libische opstandelingen en het buitenland wordt gesommeerd te vertrekken. En vooral de leidende rol van de Franse president Sarkozy bij de druk op Kadhafi zou Berlusconi een doorn in het oog zijn: Frankrijk zou de economische rol van Italië in Libië willen overnemen.


Maar Berlusconi zou al een plannetje hebben. Volgens de Italiaanse media is hij bereid Kadhafi te helpen bij een 'eervolle aftocht'. Hiervoor wil hij zelfs naar Tripoli afreizen. Bij succes zou Berlusconi uit Sarkozy's schaduw komen, de Italiaanse belangen veiligstellen, maar vooral zijn door schandalen en rechtszaken besmeurde imago weer oppoetsen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden