InterviewItaliaanse coronadokter

Italiaanse arts: ‘Als dit alles is wat Nederland doet, hebben jullie over een week 4.000 besmettingen’

Een arts in Piacenza legt uit hoe het virus huishoudt bij grote getallen: jong en oud opgenomen, in 240 van de 400 bedden liggen patiënten met covid-19. En wie moet er worden verplaatst om ruimte te maken? ‘Zeer vervelend om te zeggen: de zwakste, vaak oudere patiënten het eerst.’

De straten van Napels worden gedesinfecteerd. Beeld Hollandse Hoogte

Dokter Stefano Ferraro is moe, heel moe. Sinds het eerste Italiaanse coronageval drie weken geleden werd ontdekt op zo’n 15 kilometer van zijn ziekenhuis, is zijn leven als hoofd intensive care op de afdeling cardiologie onherkenbaar veranderd. Omdat er dagelijks zoveel nieuwe patiënten binnenkomen met longklachten en er tegelijk zoveel collega’s ziek zijn uitgevallen, bestaat zoiets als een vrije dag allang niet meer. Sommige collega’s op de Eerste Hulp hebben het zo druk, zegt hij, dat ze al een week niet thuis zijn geweest.

Zodra dokter Ferraro over de situatie in Nederland hoort, waar de scholen openblijven ondanks ruim zeshonderd besmettingen, klinkt er opeens verse energie door in zijn stem. ‘Wat jullie premier zojuist heeft besloten, is niet genoeg om het virus te stoppen’, zegt hij telefonisch vanuit Piacenza, in Noord-Italië. En: ‘Als dit alle maatregelen zijn, hebben jullie over een week vierduizend besmettingen.’

Ernstige longklachten

Sinds die vermaledijde dag drie weken geleden draait alles in het ziekenhuis van Ferraro om covid-19, zegt hij. ‘Cardiologie, dermatologie, oogheelkunde  al die afdelingen bestaan even niet meer. Wij hebben 400 bedden, waarvan er 250 worden bezet door mensen die herstellen van covid-19. Gisteren zijn er 40 tot 50 patiënten binnengekomen met ernstige longklachten en vandaag weer. Tel daarbij op dat 10 procent van al die patiënten direct een buisje in de luchtpijp moet krijgen terwijl al onze intensivecareplekken bezet zijn, en dan begrijp je misschien de ernst van de situatie.’

Elke dag worden patiënten verplaatst naar andere ziekenhuizen, waarbij – ‘helaas, want het is zeer vervelend om dit te zeggen’ – vaak wordt besloten de zwakste, vaak oudere patiënten eerst te verplaatsen, omdat zij reeds een verhoogd risico lopen te sterven.

Woensdagavond vertelde de Italiaanse premier Giuseppe Conte via de televisie zijn ruim 60 miljoen inwoners dat hun dagelijks leven drastisch zal veranderen. Op de apotheken, supermarkten en ‘essentiële winkels’ na, zoals gereedschapswinkels, zijn alle openbare plekken gesloten. Daaardoor zal er in Italië ten minste drie weken lang geen enkele cappuccino, spaghetti carbonara of tiramisù worden besteld. Inwoners mogen slechts naar buiten met een ondertekende verklaring op zak over waarom ze buiten zijn. Iedereen die geen goede reden heeft (dus wie niet naar zijn werk, het ziekenhuis of de supermarkt gaat) kan een boete krijgen. Iedereen die liegt over zijn of haar reden, riskeert een celstraf.

Stefano Ferraro.

Vergaande vrijheidsbeperking

Conte ging over tot die maatregelen – de meest vergaande vrijheidsbeperkingen in Italië sinds de Tweede Wereldoorlog – nadat er woensdag in 24 uur tijd 196 doden waren gevallen, de sterkste stijging in een etmaal in welk land dan ook, China incluis. Het aantal actieve besmettingen bleek donderdagavond te zijn gestegen tot 12.839 – 2.249 nieuwe gevallen in één dag.

Die aantallen zijn heftig, zegt dokter Ferraro, maar bedenk dat die stijging kon plaatsvinden ondanks alle noodmaatregelen die Italië al had genomen. Het kon dus zo mis gaan terwijl premier Conte al op 23 februari, toen er slechts 150 patiënten positief waren bevonden, meteen hele steden in quarantaine plaatste, de scholen in het noorden sloot en grote evenementen, zoals het carnaval van Venetië, annuleerde.

Dus zodra dokter Ferraro hoort dat de premier van Nederland, het land waar inmiddels zeshonderd patiënten zijn ontdekt, woensdagmiddag zei dat ‘het sluiten van de scholen heel weinig bijdraagt aan het bestrijden van de crisis’, kan hij alleen maar zuchten.

Game over

‘Ik zeg niet dat ik de Nederlandse reactie niet begrijp. Ook wij hebben het virus hier onderschat in het begin, net zoals jullie nu doen. De eerste week was het don’t worry. De tweede week: worry. De derde week: game over. Wat ik niet begrijp, is dat jullie bij ons kunnen zien hoe de ziekte zich verspreidt en daar toch niets mee doen. Zeker omdat nu al bekend is dat jullie meerdere brandhaarden hebben.’

‘Er is maar een manier om dit virus tegen te gaan, en dat is het aantal besmettingen drastisch te verminderen’, zegt hij. ‘Dat zien wij nu in ons ziekenhuis, waar de stijging van het aantal nieuwe patiënten eindelijk terugloopt. En hoe verminder je het aantal patiënten? Door de scholen te sluiten, net als de concertzalen, de bars, de restaurants, de publieke plekken – door alles voor twee weken af te sluiten. Als iemand bij een concert met minder dan honderd aanwezigen hoest, kan hij nog altijd drie nieuwe mensen aansteken. En ook al worden schoolgaande kinderen zelf niet snel ziek, ze kunnen nog altijd drager zijn van het virus en anderen besmetten.’

Volg dus, met andere woorden, niet de weinig alarmerende lijn van de Nederlandse premier Rutte, zegt Ferraro, maar kies liever voor de woorden van de Italiaanse premier Conte: ‘Laten we vandaag op afstand blijven, om elkaar morgen nog sterker te omarmen’.

‘Als Rutte zo’n boodschap meegeeft aan de Nederlanders – een volk dat in tegenstelling tot de Italianen gewend is de regels te volgen – lukt het jullie denk ik echt het virus in twee weken tijd te verslaan.’

In dit dossier leest u alles wat u moet weten over het coronavirus. De laatste ontwikkelingen worden bijgehouden in ons liveblog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden