Column

It's Now or Never is prachtige schmaltz, de mooist gezongen schmaltz ooit

Elvis Presley rond 1957Beeld Imageselect

Oude opvatting

'Ik kom uit een arbeidersgezin. Mijn vader was een nozem met een torenhoge vetkuif. Na het werk schoof hij rond op een Zündapp en knapte bushokjes op. Hij 'trok' alleen Elvis' Sun-singels. (Als opa en oma kwamen, zei hij 'masturbeerde'.) That's Alright, Mystery Train, Baby Let's Play House. Alles erna vond hij 'commercieel'. Natuurlijk vormde me dat als jongen, maar het was ook onveilig.

'Mijn moeder was minder agressief. Opener. Zodra mijn vader de straat uit bulderde, ontstond er ruimte voor Heartbreak Hotel, voor All Shook Up, zelfs voor King Creole, waarin trompetten ten gehore werden gebracht. Over Elvis ná zijn diensttijd werd gezwegen. Hij was eruit gekomen als een kwal, vonden we.

'Elvis' verkwalling komt het best tot uiting op It's Now or Never, zijn galmhit uit 1960. 'IT'S NOW OR NEVERRRR', bulderde mijn vader soms, en hield hoofdschuddend op. Dat beeld heeft mij tot diep in mijn volwassenheid achtervolgd.'

Het kantelpunt

'Er is een tijd geweest dat It's Now or Never me fysiek onwel maakte. Vooral in gezelschap. Ik herinner me een pauze tijdens het tomatenplukken bij een boer in Belfeld. Ik begon te oogtranen, te blozen, en te mompelen of ze Hound Dog kenden? 'In van die witte pakken, zeker?', vroeg een knecht. 'Geef mij maar Bruce.'

'De omslag kwam toen Roy Orbison het loodje legde. Ik heb niks tegen Roy. Only the Lonely, Oh! Pretty Woman, In Dreams - je kunt ze er goed bij hebben. Als je je thee graag mierzoet hebt, kun je die hele Roy er goed bij hebben. Maar luister, die kerel staat in alle halls of fame vanwege een handvol galmhitjes. Doe mij een plezier en draai na Only the Lonely metéén It's Now or Never. Andersom mag ook.'

Nieuwe opvatting

'De King was een heart singer, zoals Guralnick ergens schrijft. Lees de dubbelloopsbiografie van Guralnick over Elvis. Als hij Jailhouse Rock zong, dan zong hij Jailhouse Rock zoals, heel misschien, bij gebrek aan Elvis, alleen Little Richard Jailhouse Rock had kunnen zingen. Of heel misschien Robert Plant, maar die was toen pas 9. Dus eigenlijk zoals niemand.

'En als Elvis It's Now or Never zong, dan geldt precies dezelfde riedel, maar dan met als tweedehands King Roy Orbison. Of Mario Lanza, maar die was in 1960 nét de pijp uit. Niemand dus. It's Now or Never, ben ik inmiddels achter, is prachtige schmaltz, de mooist gezongen schmaltz ooit. En weet u wie dat ook vindt? Henkjan Smits. Heeft hij zelf tegen mij gezegd. Dus is Elvis een ronde door.'

Het effect

'Liefde. Nog meer liefde. Voor Elvis, voor Shakespeare, voor de Nederlandse voetbalcompetitie. Voor Jet. En inzichten. We kunnen een muzikaal handvest opstellen over The King. Namelijk: wat je ziet, is wat je hoort. De muziek is altijd precies even goed als de looks. Probeer maar eens uit, thuis.

'In 1960 zag Elvis er cleancut uit, bakkebaardloos, maar bloedschoon. Op zijn hoofd geen vetkuif, nee, een kingsized master quiff, perfect als een roombotercroissant van de Danerolles. De King zelf was gepolijst, hip, zelfverzekerd, ergo: de topaap. En weet u: nog geen Beatle te bekennen. Daar denk ik aan, als ze It's Now or Never draaien.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden