Israzocht wraak in Rafah

De Israsche aanval op Rafah in de zuidelijke Gazastrook die begin deze week tijdelijk is stilgezet, speelde zich niet af in een politiek en militair vacuowel het terugtrekkingsplan van premier AriSharon als de harde strijd die al bijna vier jaar in het grensgebied met Egypte woedt tussen het Israsche leger...

'Operatie Regenboog' was de grootste legeractie in de Gazastrook in de driealf jaar dat het huidige conflict nu al duurt. De strijd was zoals gewoonlijk uiterst ongelijk, het leger zette tanks, pantserwagens, helikopters en ander zwaar wapentuig in tegen Palestijnse strijders die hoogstens bewapend waren met een enkele granaatwerper.

Veel ernstiger is dat het materieel werd gebruikt tegen ongewapende burgers.

In de operatie, die ruim een week duurde, stierven meer dan veertig Palestijnen, zeker 45 huizen werden verwoest en meer dan vijfhonderd mensen raakten dakloos. Israzegt drie tunnels te hebben gevonden die gebruikt werden voor het smokkelen van wapens vanuit Egypte naar Gaza, een van de offici redenen voor de aanval.

De commandant van de gewapende tak van Hamas in Rafah werd ook gedood. Het aanpakken van militanten was het andere doel dat de Israsche regering opgaf voor de actie.

Op de achtergrond speelde echter een andere, onuitgesproken, reden mee. De aanval had het karakter van een strafexpeditie voor de dood van dertien Israsche soldaten in Gaza en Rafah de voorgaande week.

In de wandelgangen van het Israsche ministerie van Defensie en in het leger wordt dat in bedekte termen toegegeven. Commentatoren zijn er stellig over en voor de Palestijnen is het een zekerheid.

De aard van de vernielingen en de manier van optreden van het Israsche leger, bijvoorbeeld het inzetten van zwaar materieel tegen betogers, geeft blijk of van grote woede of van het weloverwogen 'collectief straffen' van de bevolking voor de daden van de militanten. In Israsche termen is zo'n actie vaak bedoeld als 'afschrikking' en het 'tonen van kracht'.

Het leger maakte voor de aanval op Rafah bekend dat de Palestijnen zouden proberen Katyusharaketten Gaza binnen te smokkelen vanuit Egypte. Daarmee zouden de militante groepen de Israschekuststad Ashkelon en wellicht ook de havenstad Ashod kunnen bereiken.

Het tijdstip van de aankondiging was wel erg toevallig aan de vooravond van de inval. Bovendien is het twijfelachtig dat een grote raket echt door de nauwe tunnels past. De smokkel is echter een commerci bezigheid en het is niet uitgesloten dat als er genoeg geld mee gemoeid is de smokkelaars erin zullen slagen, op kleine schaal, zwaardere wapens aan te voeren.

Militaire en strategische analisten in Isramenen dat de wapensmokkel bemoeilijkt kan worden door het optreden tegen de tunnels en de sloop van huizen, die tot gevolg heeft dat er een grotere afstand te overbruggen is. In het Israsche kabinet zelf is er echter al sterke weerstand tegen de 'onmenselijke en on-joodse' verwoesting.

Het leger heeft in de Oslo-akkoorden van tien jaar geleden de controle gehouden over de grensstrook met Egypte. Zolang dat het geval is en zolang Israde smokkel van wapens naar Gaza als een gevaar beschouwt waartegen dient te worden opgetreden, zal er geen rust heersen in Rafah.

Het plan van premier Sharon voor een terugtrekking uit Gaza verandert niets aan de aanwezigheid van het leger langs de grens. Er gaan wel steeds meer stemmen op om ook daar weg te trekken. De Palestijnen zijn er tijdens de intifada nauwelijks in geslaagd vanuit de Gazastrook aanvallen uit te voeren op Isra

Bovendien zijn er andere alternatieven om de smokkel tegen te gaan. Ook Egypte zou niet blij zijn met een zwaarbewapend Gaza naast de deur.

Het plan van Sharon verkeert echter nog steeds in politieke onzekerheid na de afwijzing door zijn Likud-partij. Nu lijkt het erop dat er in eerste instantie slechts een beperkte versie uitgevoerd zal worden. Zelfs dat kan mogelijk op een veto in het kabinet stuiten.

De harde ingreep in Rafah kan ook heel goed een politieke achtergrond hebben gehad. Sharon heeft ermee aangetoond dat hij nog steeds optreedt 'tegen de terreur' in Gaza, ook al is hij bezig met plannen voor een aftocht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden