Islamisten Syrië gaan eigen weg

Terwijl Londen dinsdag de nieuwe Syrische oppositiecoalitie erkende als enige legitieme vertegenwoordiger van het Syrische volk, kwam er een verontrustende video uit Aleppo.

BEIROET - Leiders van islamistische rebellen in Aleppo hebben zich gekeerd tegen de Syrische Nationale Coalitie. Tegen de achtergrond van een zwarte islamitische vlag verklaarden zo'n twintig commandanten uit Aleppo in een videoboodschap dat zij de democratische aspiraties van de nieuwe oppositiecoalitie verwerpen. Het is hun nadrukkelijke streven om na de omverwerping van het regime-Assad in Syrië een islamitische staat te stichten.


De Syrische Nationale Coalitie is een recent initiatief dat met steun van het Westen voor een verenigde oppositie moet zorgen in Syrië. Groot-Brittannië voegde zich dinsdag bij de landen die de nieuwe coalitie erkennen als de enige legitieme vertegenwoordiger van het Syrische volk. Eerder deden Frankrijk, Turkije en zes Golfstaten dit al. De EU en de VS zijn (nog) niet zover, maar spraken al wel hun goedkeuring uit over de nieuwe coalitievorming, zij het in voorzichtiger termen.


De videoboodschap van de islamistische commandenten in Aleppo is een eerste spaak in het wiel van het nieuwe oppositielichaam. Een cruciale opdracht voor de Syrische Nationale Coalitie is het onder één centraal bevel brengen van de vele rebellengroepen die nu nog op eigen houtje opereren in het land.


Twee machtige rebellenbrigades in Syrië, de Ahrar al-Sham en de Tawheed, zouden de strekking van de islamistische boodschap uit Aleppo onderschrijven, verkondigden de makers van de video. Woordvoerders van beide brigades ontkenden dit echter.


Volgens Abdullah al-Yasin, woordvoerder van Tawheed, voelen rebellenleiders in Aleppo zich weliswaar geschoffeerd - omdat de nieuwe Nationale Coalitie hen niet heeft geraadpleegd - maar de meesten van hen wijzen volgens hem de islamistische boodschap van de video af.


'Wij in Tawheed maken geen deel uit van de nieuwe coalitie, die nooit met onze leiders heeft gesproken', zei Abdullah al-Yasin. 'Maar we staan open voor overleg.' Het feit dat de tweede man van de Tahweed-brigade zichtbaar is op de video uit Aleppo, deed de woordvoerder af als 'onbelangrijk'.


De kwestie rond de videoboodschap tekent hoe dan ook de monumentale uitdaging waarvoor de Nationale Coalitie staat. De nieuwe coalitie kwam eerder deze maand voort uit intensieve onderhandelingen tussen verschillende facties binnen de Syrische oppositie. Dit gebeurde onder druk van de Golfstaten, de VS en andere Westerse landen die de val van het regime-Assad nastreven. Het Westen verlangt van de Syrische oppositie dat zij één aanspreekpunt vormt - naar voorbeeld van de Nationale Overgangsraad in Libië ten tijde van de val van Kadhafi.


De Syrische coalitie vindt onder meer radicale islamisten tegenover zich. Hun invloed onder de rebellen groeit, mede dankzij wapens die zij ontvangen van private netwerken in de Golf. Zij hebben hele andere plannen voor het Syrië na Assad dan de pluriforme democratie die de Nationale Coalitie nastreeft. Complicerende factor is dat de Syrische rebellen inmiddels zijn verdeeld in brigades en bataljons van allerlei allooi. Net als de notoir verdeelde politieke oppositie beschermen zij graag hun eigen positie.


De Syrische Nationale Coalitie zegt geld en wapens nodig te hebben om haar invloed op de gewapende oppositie te kunnen vergroten. Veel westerse landen vrezen dat die wapens hun weg zullen vinden naar extremisten, vandaar hun aarzeling. De VS zien het liever andersom: pas als de Nationale Coalitie effectief blijkt in het verenigen van de oppositie(strijders), stellen zij serieuze hulp in het vooruitzicht.


Twintig maanden na het begin van de volksopstand heeft de Syrische burgeroorlog al 38 duizend levens geëist, zeggen activisten. Vele honderdduizenden mensen zijn gevlucht. Hulporganisatie Save The Children waarschuwt dat de invallende winter de levens van 200 duizend gevluchte kinderen in gevaar brengt.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.