Column

Is schoonmaken soms hip geworden?

De laatste tijd verschijnen er opvallend veel boeken over opruimen of schoonmaken. Ik word dan telkens weer door een lichte onrust bevangen. Is schoonmaken soms hip geworden? Is, met de feministische tweede golf, de tijd van het laissez faire-huishouden ('wij vrouwen hebben wel wat béters te doen') nu ook onherroepelijk voorbij?

Beeld anp

Die alles-moet-weg-opruimgoeroe Marie Kondo was gelukkig bespottelijk genoeg om schaterend links te laten liggen, met haar gepraat tegen sokken en shampooflessen afdrogen na het douchen. Bovendien; het mag dan een baarlijke puinhoop zijn in mijn 'doorgeblazen krothuis' (Reve) maar dat is la vie bohème, nietwaar, en Lou Reed hing zijn bloesjes ook niet op kleur in een met lavendelzakjes geparfumeerde linnenkast.

Maar goed, je hebt rommel, en je hebt vuil. En al weet ik niet zeker hoe de inmiddels dérde feministische golf erover denkt, men wil toch niet te boek staan als een smeerlap met een slijmerig doucheputje en een ijskast vol groen bepluisde bezorgbami. Dat hoeft ook niet, want men kan een goedertieren iemand ervoor betalen om wekelijks, al pentatonische liedjes neuriënd en katten aaiend, de dingen te doen die nu eenmaal gedaan moeten worden met doucheputjes en ijskasten, en als men zo iemand dan met kerst nog een kloeke bonus geeft ook, valt het neokoloniale schuldgevoel nog best te behappen.

Maar is die éne keer in de week schoonmaken wel genoeg? Argwanend begon ik te bladeren in Het Grote Poetsboek. Op het omslag staan allerlei huishoudelijke voorwerpen afgebeeld (blik en veger, emmer, wc-borstel), maar ook een bijl en een handgranaat. Dat laatste nam me wel voor de schrijfster (Diet Groothuis) in. Het ging weer een beetje over toen ik las dat ze geen afwasmachine bezit. Zij noemt het trouwens een vaatwasser, dus waarschijnlijk is 'afwasmachine' inmiddels net zo'n oubollig woord als 'ijskast'.

Volgens Groothuis gaat afwassen met de hand nét zo snel als het in- en uitruimen van de afwasmachine. Zou het waar zijn? In noodgevallen kun je ook afwassen met zand, legde ze uit, wat in de woestijn goed van pas komt. Vervolgens las ik dat keukenpapier erg handig is. Mooi, want ik gebruik zowat een rol per dag. 'Neem nooit luxaflex in de keuken', waarschuwde Groothuis. Ik héb geen luxaflex, helemaal nergens, dus ik was op de goede weg!

Bij haar relaas over het urenlang blank schuren van haar oven raakte ze me toch weer een beetje kwijt. Wat doet het er toe hoe een oven er vanbinnen uitziet? De hitte ontsmet alles, dus hoe zwart ook, smerig is een oven nooit. Trouwens, als Groothuis zichzelf een écht 'een goed humeur wil bezorgen' boent ze de gootsteen met 'eventueel zelfgemaakt' schuurmiddel. En niet zo'n beetje ook. 'Je wilt jezelf erin kunnen spiegelen.' Nou...

Afgezien daarvan is het fris, gezellig bedoeld proza, waar je overigens wel tegen moet kunnen. Slakken die 'het raamkozijn als snelweg gebruiken', een oven die eruit ziet 'alsof een stel dronkenlappen hem als afvoerputje hadden gebruikt' of een sporttas waaruit 'dampende schoenen worden opgediept als waren het dode konijnen die een halfjaar lang stilletjes in hun hok hebben gelegen'.

De hoofdstukken 'luchtzuiverende plantensoorten', 'tuintegels en tuinmeubilair' en 'jaarplanning' heb ik niet gelezen. Maar wie weet, komt dat nog eens. Zodra ik me kan spiegelen in de gootsteen, mijn eigen schuurmiddel heb gemaakt, de halfvergane konijnen uit de sporttassen heb geschraapt en de pin uit die handgranaat heb getrokken.

s.witteman@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden