Column

Is 'pappen en nathouden' slecht?

Beeld AFP

Als de radicale achterban van de Griekse premier Tsipras geen roet in het eten gooit, wordt de crisis opgelost zoals velen al van tevoren voorspelden: met een voortmodderakkoord.

Dat de politici een zucht van verlichting slaken en zelfs enige rutteiaanse vrolijkheid tentoonspreiden is begrijpelijk. Zij hebben op het laatste moment een zwaar bevochten compromis uit het vuur gesleept dat een Grexit voorkomt waarvan de ellende niet was te overzien.

Dat echter de financiële markten euforisch reageren met grote koerswinsten is een teken dat beleggers de weg kwijt zijn, want het akkoord dat morgen nog moet worden gefiatteerd door de regeringsleiders lost structureel niets op.

Griekenland wordt de komende jaren nog altijd geen concurrerende economie. Er zijn geen concrete hervormingen gepland die de productiviteit en flexibiliteit van de arbeidsmarkt bevorderen. Er is geen geld voor investeringen die bijvoorbeeld de haven van Piraeus de modernste van de wereld maken, laat staan op een Grieks eiland het Silicon Valley van Zuid-Europa creëren. De totale overheidsschuld van nu al 350 miljard euro zal als een zwaard van Damocles boven het land blijven hangen omdat geen kwijtscheldingen zijn voorzien. De ECB, de EU en het IMF zullen al dan niet samen nog jaren nieuwe leningen aan Griekenland moeten verstrekken om de aflossing van oude leningen mogelijk te maken en een faillissement te voorkomen.

Bedrijven en burgers in Griekenland zullen met lastenverzwaringen worden geconfronteerd die respectievelijk hun investeringsbereidheid en koopkracht zullen aantasten. En de staat zal even machteloos staan als bedrijven en particulieren de belastingplicht aan hun laars lappen of geld en goed verkassen naar het buitenland.

Het uiteindelijke resultaat van weken van onderhandelen is een krakkemikkig compromis - en dat is nog een eufemisme. Het is echter wel beter dan geen compromis dat het begin van het einde van de muntunie zou inluiden. In de afgelopen weken zijn in de media vele creatieve en soms ronduit bizarre oplossingen voor het Griekse probleem geopperd zoals een tijdelijke euroholiday, de invoering van parallelmunten, de concentratie van de hele Griekse schuldenlast (al of niet met een korting) bij het IMF, de ECB of het noodfonds van de EU. Maar het zijn niet meer dan boekhoudkundige trucs die van Griekenland ook niet een nieuw Singapore maken.

Iets anders dan 'pappen en nathouden' is niet mogelijk omdat de kosten van een Grexit zoveel hoger zouden zijn. Er zullen nog vele Griekse crises volgen - niet totdat de Griekse economie een keer zal floreren waardoor het land die schulden alsnog afbetaalt, maar totdat de muntunie zich formeel neerlegt bij het feit dat de eurozone een transferunie is geworden waar geld van noord naar zuid stroomt zoals dat binnen veel natiestaten ook gebeurt.

Dat is de enige echte oplossing.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden