Column

Is IMF speeltje van Franse politici?

189 landen zijn lid van het Internationaal Monetair Fonds (IMF), maar in de achterkamers maken Franse technocraten de dienst uit. Sinds 1963 stond liefst 33 jaar een Fransman of een Française aan het hoofd van het IMF.

Beeld epa

In 2007 werd Dominique Strauss-Kahn algemeen-directeur. Nadat die zich had vergrepen aan een kamermeisje, volgde zijn landgenote Christine Lagarde hem op. Met haar charme, diplomatieke gaven en intelligentie heeft ze het veruit grootste hulpprogramma uit de geschiedenis van het IMF gerealiseerd: niet aan noodlijdende ontwikkelingslanden of in transformatie verkerende Oostbloklanden, maar aan het redden van het europroject. Liefst 107 miljard euro (80 procent van alle kredieten) leende het IMF aan Griekenland, Ierland en Portugal, zonder die landen eerst serieus te analyseren, zoals dat wel gebeurt bij een lening van een paar honderd miljoen aan een West-Afrikaans land. Veel van dat geld kwam indirect terecht bij de Europese banken, met name die in Frankrijk.

Het 86 pagina's tellende interne evaluatierapport dat het IMF hierover eind vorige week uitbracht, is ontluisterend. Het IMF sprong in 2010 op een trein die de Europese Unie en Europese Centrale Bank in gang hadden gezet. Het stelde zelf geen kritische vragen te stellen. Hoewel toen al duidelijk was dat de Griekse schuld onhoudbaar was, lapte het IMF de eigen regels ('Nooit meer een Argentinië') aan de laars.

Via overdreven optimistische voorspellingen (de opbrengst van privatiseringen werd voor het gemak verviervoudigd tot 50 miljard) werd de indruk gevestigd dat Griekenland zelf uit het dal zou kunnen kruipen. Het IMF berekende dat elke procent extra bezuinigen de Griekse economie zou doen krimpen met 0,5 procent, terwijl dat ruim 2 procent was. Toen in 2012 bleek dat de berekening niet klopte, ging het IMF gewoon door met de onwerkbare strategie, ondanks kritiek van veel opkomende landen en de Zwitsers. 'De staf van het IMF schaarde zich achter de officiële lijn van de Europese Unie en de Europese Centrale Bank, zonder een onafhankelijk oordeel te vellen', aldus het rapport.

De EU is van oorsprong een Frans project; de architecten waren de Fransen Jean Monnet en Robert Schuman. Dat geldt ook voor de monetaire unie, door de Franse president Mitterrand afgedwongen als prijs voor de Duitse hereniging. De blauwdruk was van de Franse commissievoorzitter Jacques Delors. In 2010 was de Fransman Jean-Claude Trichet baas van de ECB, was de Fransman Oliver Blanchard de hoogste econoom bij het IMF en de Fransman Dominique Strauss-Kahn de directeur.

Lagarde is dit voorjaar per acclamatie herbenoemd voor vijf jaar. Dat ze in Frankrijk in een rechtszaak is gewikkeld, is tot daaraan toe. Dat ze het IMF heeft misbruikt voor Europese en Franse belangen maakt haar positie alsnog onhoudbaar.

Reageren?

p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.