Nieuws Pensioenakkoord

Is er een pensioenakkoord?

Sociale partners ‘ontkennen met klem’

Witte rook bij het pensioenberaad tussen werkgevers en werknemers, bericht De Telegraaf vanochtend. Belangrijkste punt: de AOW-leeftijd stijgt minder snel. Maar nog diezelfde ochtend laten die sociale partners (vakbeweging en werkgeversorganisatie) weten dat er helemaal geen akkoord is. Hoe zit dat?

Minister Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid reageert vooralsnog niet op de gelekte plannen. Beeld ANP

De Telegraaf is stellig in haar berichtgeving. In een ‘conceptakkoord’, in handen van die krant, staat dat de bonden en de werkgevers het eens zijn geworden over een aantal ingrepen in het pensioenstelsel. Een greep uit de voorstellen: de AOW-leeftijd gaat niet in 2021 naar 67, maar pas in 2025; het wordt makkelijker om met vroegpensioen te gaan ‘als het niet langer gaat’, de premiesystematiek (waarbij jongeren betalen voor ouderen) gaat op de schop, zzp’ers worden onderdeel van het collectieve pensioen. 

Met even grote stelligheid reageert de polder: De Telegraaf zit ernaast. Werkgeversvereniging VNO-NCW: ‘Wij herkennen ons niet in de berichtgeving.’ Vakbond FNV ‘ontkent met klem dat sprake is van een pensioenakkoord.’ De vakbond heeft nergens een handtekening onder gezet. 

Tijdens onderhandelingen circuleren er wel meer ‘stukken en concepten’, maar aan dergelijke potloodschetsen moet de buitenwereld niet te veel waarde hechten, stellen de sociale partners. Als er een akkoord is, komt dit naar buiten via de Sociaal Economische Raad, het gezamenlijke adviesorgaan van werkgevers en werknemers. En bovendien moeten eerst de achterbannen er nog mee instemmen. ‘Een akkoord is er pas als het ledenparlement van FNV ergens ja tegen zegt.’ Eenzelfde reactie komt van VNO-NCW: ‘Dit proces is nog niet afgerond en we kunnen er dan ook nog niet verder op vooruitlopen op dit moment.’

Geen keiharde ontkenning

Wie goed luistert naar de reacties, hoort evenwel geen keiharde ontkenning. Werkgevers en werknemers benadrukken vooral dat er nog geen akkoord is. Maar men spreekt niet tegen dat De Telegraaf een stuk uit de onderhandelingen heeft weten te bemachtigen. De boodschap aan de achterbannen is vooral: u wordt niet gepasseerd, wij zullen u raadplegen voordat we ergens een handtekening onder zetten. 

Toch lijkt er beweging te zitten in een van de taaiste dossiers in het polderoverleg. Alle betrokken partijen - regering, ondernemers, werknemers, pensioenfondsen -  zijn het erover eens dat het huidige pensioenstelsel op termijn niet houdbaar is. Nederland vergrijst en het aantal gepensioneerden groeit hard. Tegelijkertijd telt de arbeidsmarkt steeds meer flexwerkers en zzp’ers die minder of geen pensioenpremie afdragen aan de collectieve pot. Een steeds kleiner aantal werkenden moet het pensioen ophoesten van een groeiende groep niet-werkenden.

Het vorige kabinet besloot dat de pensioenleeftijd omhoog moest. Eerst in stapjes naar 67 in 2021, daarna volgens een vaste rekenformule meegroeiend met de levensverwachting. De stijging richting 67 is inmiddels wet. Ook vroeg dat kabinet aan de SER (werkgevers en werknemers) een advies om het stelsel grondig op de schop te nemen. Het kabinet-Rutte III, dat afgelopen najaar aantrad, wacht daar nog steeds met smart op. 

Optimisme

Uit het polderoverleg klinkt inmiddels enig optimisme. Vandaag wordt stellig ontkend dat er een akkoord is, maar een bron rond het overleg verwacht dat er nog deze zomer stappen kunnen worden gezet. Ook in de officiële reacties benadrukken beide partijen hoe constructief de onderhandelingen verlopen. ‘Er worden serieuze gesprekken gevoerd in de SER’, meldt FNV. Het broedseizoen is nog niet afgelopen, zegt een woordvoerder van VNO-NCW. 

Minister Koolmees van Sociale Zaken heeft zijn zinnen gezet op individuele pensioenpotjes zonder de collectieve risicodeling geweld aan te doen. De vakbonden zien hier weinig in, zij vrezen een uitholling van het pensioenstelsel. Werkgevers staan hier positiever tegenover. Een nieuw pensioenstelsel zal ‘persoonlijke elementen’ bevatten, reageert ondernemersclub VNO-NCW. 

Het meest springende punt voor de bonden is de AOW-leeftijd. De vakbeweging zou deze het liefst bevriezen op 66. Werkgevers lijken bereid hierin te bewegen. Ook veel ondernemers zitten in hun maag met de stijging van de pensioenleeftijd: oudere werknemers zijn doorgaans een stuk duurder en minder flexibel dan hun jongere collega’s. Een denkrichting die besproken wordt is deeltijdpensioen. Mensen werken langer door, maar kunnen op latere leeftijd gemakkelijker minder dagen gaan werken. 

Oppositiepartij PvdA heeft reeds een Tweede Kamerdebat aangevraagd over de berichtgeving in De Telegraaf.  Minister Koolmees reageert vooralsnog niet op de gelekte plannen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.