Is dit Holland nog wel, zonder oer-Hollandse winkels?

Winkels

De werknemers van winkelketen Blokker moesten zich gisteravond melden bij hun filiaal voor 'een belangrijke mededeling'. Dat duidde op slecht nieuws. 'Iets groots', zei Niels Suijker van vakbond FNV. Misschien werden er wel winkels gesloten, of duizenden mensen op straat gezet.

Zo erg was het niet. Er verdwijnen 440 banen - kennelijk was het gelukt al flink wat personeelsleden weg te pesten, zodat het aantal gedwongen ontslagen kon worden beperkt. Ik heb lichte claustrofobie, dus ik kom niet graag bij Blokker.

Blokker is in 1896 opgericht door de Jacob en Saabke Blokker.

V&D werd gisteren gered door de verhuurder van de winkelpanden en door de bank. Met het geld worden leveranciers betaald en de rest wordt besteed aan een businessplan. Als je er al een jaar of twintig niet in bent geslaagd een goed businessplan te bedenken en nu hangt je toekomst af van het slagen van het volgende businessplan, sta je volgens mij aan de rand van de afgrond.

V&D werd in 1887 opgericht door Willem Vroom en Anton Dreesmann. Bij de HEMA, in 1927 opgericht door Arthur Isaac en Leo Meyer, de directeuren van Magazijn De Bijenkorf, gaat het ook niet echt goed.

Hoe is het eigenlijk met C&A? Ik hoor nooit meer iemand die kleren heeft gekocht bij C&A.

Blokker, V&D en HEMA worden altijd omschreven als 'oer-Hollandse winkelketens'. Wat dat precies betekent weet ik niet; vermoedelijk slaat het niet op de aard van de winkels zelf, maar op de plaats die ze innemen in het Hollandse hart.

In zijn roman Vertrouwd voordelig schrijft Peter Middendorp op droogkomische wijze over de zoon van een Blokkerwinkelier in Emmen. Die moet folders rondbrengen. 'Het had geen zin de folders in de plomp te flikkeren, want ze zaten erop te wachten, ze wisten precies wanneer ze zouden komen, en gingen meteen bellen als ze ze niet hadden gekregen. (...) Nee, ze wilden die folders echt, ze waren erop gesteld, ze wachtten tot de folder door de brievenbus kwam, haalden die van de mat, renden ermee naar de keukentafel en wisten nu al niet meer precies wat ze het eerste zouden aanschaffen - een nieuwe keukenhulp van Tomado of een plastic servies van Emsa.'

Beter is de warme plek die een winkelketen zich in het hart van haar klanten had veroverd nooit geschetst.

De HEMA heeft dat ook heel lang gehad, die diepe aanhankelijkheid van haar klanten. De gedachte aan de HEMA kan Nederlandse expats vol heimwee tot tranen toe bewegen, ook al wonen ze op loopafstand van Harrods, Lafayette of Bloomingdale's en gaan ze over hun nek van rookworst.

Afgelopen zaterdag stond er in de Volkskrant een stuk over de veranderende winkelstraat. Volgens de hoogleraar marketing en retailing Kitty Koelemeijer staan we voor ingrijpende veranderingen: in de meeste kleine tot middelgrote plaatsen is er volgens haar straks nog één supermarkt, met daaromheen misschien nog een paar zaakjes: dat is het.

Tot voor kort kocht mijn dochter haar kleding nog ouderwets bij Zara, maar nu doet ze dat bij Boohoo, op internet.

Komt er een tijd waarin het concept 'winkel' iets van vroeger zal zijn geworden? Zijn Blokker, HEMA en V&D namen uit een andere tijd, die langzaam maar zeker zullen worden uitgegumd? Hoe ziet een winkelstraat zonder winkels eruit? Wat gebeurt er met het werkwoord winkelen?

Wat moet je straks nog, als winkeldief, zonder winkels?

Is dit Holland nog wel, zonder oer-Hollandse winkels?

De winkeldochter. Weg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.