Is dit het idioom van gevaarlijke jihadisten?

Hoe radicaal is de verwensing 'Moge Allah je vervloeken of straffen'? Behoort dat tot het idioom van gevaarlijke jihadisten, of is het een uitdrukking die in het algemeen in moslimkringen wordt gebruikt?

Twee vrouwen bij aanvang van het jihadproces. Beeld Guus Dubbelman
Twee vrouwen bij aanvang van het jihadproces.Beeld Guus Dubbelman

Getuige-deskundige Ruud Peters, arabist en islamoloog, werd op de derde dag van het grote jihadproces in de Amsterdamse bunker, stevig ondervraagd door de terreurverdachten. Zij probeerden aan te tonen dat allerlei termen die door het Openbaar Ministerie als gevaarlijk worden geïnterpreteerd dagelijkse islamitische kost is.

Gevaarlijk achtte Peters zo'n vervloeking niet, maar evenmin te vergelijken met godverdomme. 'Dat zeg je ook als je gefrustreerd bent. Die vervloeking drukt uit: je bent de vijand.'

Religieuze termen

In islamitische samenlevingen gebruikt men volgens Peters veel vaker religieuze termen dan in het seculiere Nederland. De rechter wilde weten of niet-moslims kunnen schrikken als ze met zo'n term worden geconfronteerd. Neem de fractie van de PvdA die in november 2014 spoedberaad hield over het dreigende vertrek van twee Turks-Nederlandse Kamerleden. De fractie ontplofte toen Öztürk zijn collega Marcouch toebeet: 'Moge Allah je straffen.' Of het bedreigend was bedoeld en ook zo is ervaren, daar durfde Peters geen uitspraak over te doen. Dat ligt buiten zijn expertise.

Hoe zit het met islamitische vlaggen met het zegel van de profeet? Verwijzen die naar het verheerlijken van het martelaarschap? Of zou het ook een variant kunnen zijn op het christelijke kruisje? Peters: 'Dat kan.' Maar met een 'bepaalde lay-out en kleur' achtte hij dat niet waarschijnlijk. Dan wordt verwezen naar de zwarte IS-vlag. Een nieuwe poging. 'Moge Allah de mujahideen (striiders) zegenen' zou geregeld te horen zijn in doorsnee moskeeën. Peters kan zich dat niet voorstellen. 'Maar ik zit niet elke vrijdag in de moskee.'

'Help ons professor'

De termen vlogen heen en weer. 'Help ons professor', riep Azzedine C., die ondermeer wordt verdacht van opruiing en ronselen voor de gewelddadige jihad. In de drie dagen dat de getuige-deskundigen werden verhoord, ging het over mainstream-islam, klassieke islam, jihadistisch-salafisme. 'Hoe moeten we die duiden?'

Peters legde uit dat je nooit kunt zeggen 'de islam zegt'. 'Moslims zeggen.' Er zijn stromingen en scholen. Met mainstream bedoelt hij: 'zoals de meeste moslims erover denken'. Volgers van de klassieke islam gaan uit van de bronteksten.

Opruiend karakter

Het Openbaar Ministerie had Peters gevraagd het in beslag genomen materiaal te beoordelen op het opruiende karakter. Zijn oordeel was genuanceerd. Hij had zeker opruiende teksten aangetroffen, constateerde ook dat verdachten de gewelddadige jihad verheerlijken en met theologische termen legitimeren. Tegelijkertijd waren ze ook bezig met theologische discussies en nodigden ze uit tot debat.

Maandag wordt het proces voortgezet met de inhoudelijke behandeling van individuele verdachten. Rudolph H. is als eerste aan de beurt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden